‘หอมแดง’บ้านโปร่งมีชัย
พืชเศรษฐกิจตัวใหม่ชัยภูมิ
ส่งออกทั่วไทย สร้างรายได้10ล.
เดินหน้าพัฒนาคุณภาพชีวิตเกษตรกรไทยในพื้นที่ ต่อยอดพื้นที่การเกษตรเพิ่มมูลค่าสูงหลังจากการทำนา รวมกลุ่มวิสาหกิจชุมชนหมู่บ้านตำบลปลูก “หอมแดง” พืชเศรษฐกิจตัวใหม่ของชัยภูมิ สร้างรายได้นับสิบล้านบาทต่อปี ในพื้นที่นำร่องกว่า 110 ไร่
ที่ จ.ชัยภูมิ ทุกภาคส่วนนำคณะสื่อมวลชนลงพื้นที่เพื่อประชาสัมพันธ์สินค้าเกษตรมูลค่าสูง ในการต่อยอดเพิ่มพื้นที่ปลูกหอมแดง ณ กลุ่มวิสาหกิจชุมชนแปลงใหญ่หอมแดง บ้านโปร่งมีชัย ต.โคกเริงรมย์ อ.บำเหน็จณรงค์
ซึ่งในปัจจุบันได้เป็นแหล่งปลูกหอมแดงแหล่งใหญ่ของ จ.ชัยภูมิ ต่อยอดการสร้างรายได้ สร้างอาชีพเสริมหลังการทำนาปลูกข้าวในพื้นที่ โดยมี นางธิดารัตน์ อากรตน ประชาสัมพันธ์จังหวัดชัยภูมิ พร้อมด้วย ว่าที่ ร.ต.ธราธิป พหลภิญโญ นายอำเภอบำเหน็จณรงค์, น.ส.กังสดาล ชาตกุล เกษตรจังหวัดชัยภูมิ และนายวิชัย มีชำนาญ ประธานวิสาหกิจชุมชนปลูกหอมแดง ได้ร่วมกันเปิดเผยข้อมูลในการปลูกหอมแดงในพื้นที่มานานกว่า 20 ปีที่ผ่านมา เพื่อต่อยอดสร้างเสริมอาชีพ สร้างรายได้เสริมหลังจากการปลูกข้าวในพื้นที่ จนปัจจุบันได้กลายเป็นพืชเศรษฐกิจที่สำคัญของ จ.ชัยภูมิ เป็นพืชที่สร้างรายได้ให้เกษตรกรเพิ่มมากขึ้นมาต่อเนื่อง มีรายได้ส่งออกและมีตลอดรองรับจากทั่วประเทศเดินทางมารับซื้อถึงที่ต่อปีนับสิบล้านบาท
ซึ่งในพื้นที่ อ.บำเหน็จณรงค์ จ.ชัยภูมิ มีความเหมาะสมในการปลูกพืชเกษตรผสมผสานในการปลูกหอมแดงได้ง่าย ใช้ระยะเวลาในการเจริญเติบโตสั้น และให้ผลผลิตคุ้มค่า หอมแดงจึงกลายเป็นพืชทางเลือกที่ได้รับความนิยมมาจนถึงปัจจุบัน โดยเฉพาะในช่วงเวลาหลังฤดูเก็บเกี่ยวข้าว ซึ่งพื้นที่ว่างสามารถนำมาใช้ให้เกิดประโยชน์ ช่วยให้เกษตรกรมีรายได้เสริม ลดการพึ่งพารายได้จากการปลูกข้าวเพียงอย่างเดียว อีกทั้งยังสามารถวางแผนการผลิตและจำหน่ายได้อย่างยืดหยุ่นตามรอบฤดูกาล ในแต่ละปีสามารถปลูกได้ 2 รอบ/ช่วง และได้รับการยอมรับ มีความต้องการของตลาดสูงในทั่วประเทศ
โดยในการรวมกลุ่มวิสาหกิจชุมชนที่นี่ได้นำร่องเกิดขึ้นเพื่อเพิ่มพื้นที่เกษตรมูลค่าสูง รวมเป็นแปลงใหญ่หอมแดงบ้านโปร่งมีชัย เริ่มดำเนินการอย่างชัดเจนมาต่อเนื่องตั้งแต่ปี 2563 และจดทะเบียนพาณิชย์ในนามกลุ่มขึ้นเป็น ห้างหุ้นส่วนจำกัด แปลงใหญ่หอมแดง บ้านโปร่งมีชัย ปี 2565 ปัจจุบันมีพื้นที่เพาะปลูกมากกว่า 110 ไร่ และมีเกษตรกรในหมู่บ้านโปร่งมีชัยเป็นสมาชิกจำนวนมาก
โดยมี นายวิชัย มีชำนาญ เป็นประธาน สมาชิกกลุ่มมีการเพาะปลูกพืชอื่นเป็นหลัก (ข้าวโพด มันสำปะหลัง และอ้อย) ซึ่งจะแบ่งพื้นที่ไว้ปลูกหอมแดงเฉลี่ย 1-2 ไร่/ครัวเรือน มีผลผลิตหอมแดงของสมาชิกผ่านการรับรองมาตรฐาน GAP แล้วจำนวนมาก และมีการต่อยอดต่อเนื่องที่อยู่ระหว่างการขอรับรองมาตรฐานมากขึ้นในขณะนี้ด้วย พันธุ์ที่นิยมปลูกคือ “พันธุ์อินโด” พันธุ์พระราชทานและพันธุ์พื้นบ้าน จุดเด่น คือ มีหัวขนาดใหญ่ สีแดงสด สวย ไร้ราดำ ไม่ฝ่อง่าย เก็บไว้บริโภคได้นานกว่าที่อื่นๆ ในทั่วประเทศ จนมีการยอมรับของตลาดสูงและผ่านการรับรองมาตรฐาน GAP ขายเป็นสินค้าบริโภคและหัวพันธุ์ได้เป็นอย่างดีมาจนปัจจุบันที่มีผลผลิตในปี 2568 ของกลุ่มแปลงใหญ่ เกษตรกรจะทำการเพาะปลูกหอมแดง 2 รอบการผลิต โดยรอบที่ 1 เพาะปลูกช่วงเดือนพฤศจิกายน-ธันวาคม ระยะเวลาเพาะปลูกจนถึงเก็บเกี่ยว 90 วัน เก็บเกี่ยวในช่วงเดือนมกราคม-กุมภาพันธ์ และรอบที่ 2 เพาะปลูกช่วงเดือนมิถุนายน-กรกฎาคม ระยะเวลาเพาะปลูกจนถึงเก็บเกี่ยว 45 วัน เก็บเกี่ยวช่วงเดือนกรกฎาคม-สิงหาคม โดยผลผลิตหอมแดงทั้ง 2 รอบการผลิตรวมทั้งสิ้น 233 ตัน คิดเป็นผลผลิตเฉลี่ยประมาณ 1,500 กิโลกรัม/ไร่/ปี (มีมูลค่าจำหน่ายต่อไร่ไม่น้อยกว่า 1 แสนบาท) ซึ่งเกษตรกรนิยมเพาะปลูกช่วงฤดูหนาวมากที่สุด เนื่องจากหอมแดงชอบอากาศเย็น ทำให้หัวหอมแดงมีขนาดใหญ่ ได้ผลผลิตดีและมีน้ำหนักมากขึ้น
และในเฉพาะช่วงการเพาะปลูกและจำหน่ายผลผลิต ราคาหอมแดงคละแค่ช่วงตั้งแต่วันที่ 9 สิงหาคมที่ผ่านมา เฉลี่ยมีราคาอยู่ที่ 25-27 บาท/กิโลกรัม ซึ่งผลผลิตส่วนใหญ่ร้อยละ 90 จำหน่ายให้กับพ่อค้าคนกลางจากต่างจังหวัด ได้แก่ จ.ศรีสะเกษ และทางภาคกลาง ภาคเหนือ จะมารับซื้อถึงที่ และผลผลิตร้อยละ 10 เกษตรกรจำหน่ายให้ผู้บริโภคโดยตรง นอกจากนี้ ผลผลิตบางส่วนกลุ่มแปลงใหญ่ได้นำมาแปรรูปเป็นผลิตภัณฑ์เป็นบาล์มหอมแดงในชื่อแบรนด์ “หอมมีชัย” สบู่หอมแดง และอื่นๆ เพื่อจำหน่ายและนำไปใช้ภายในกลุ่ม
ทั้งนี้ จากการจำหน่ายผลผลิตของกลุ่มแปลงใหญ่สามารถสร้างรายได้เฉลี่ยในปีที่ผ่านมา ซึ่งยังไม่ถึงปี รวมกว่า 4,400,000 บาท รายได้เฉลี่ยสุทธิ (กำไร) 2,400,000 บาท และปัจจุบันมีความต้องการของตลาดอีกเป็นจำนวนมาก ความต้องการของกลุ่ม กลุ่มแปลงใหญ่มีความต้องการจัดตั้งให้มีพื้นที่ใช้ในการเก็บรักษาหอมแดงให้มีคุณภาพมากขึ้น โดยมีเป้าหมายในการรวมผลผลิตจากเกษตรกรให้เก็บรักษาในที่เดียวกัน เพื่อคงคุณภาพและยืดอายุการเก็บรักษา รองรับตลาดที่จะมีลูกค้าเดินทางมารับซื้อถึงในหมู่บ้านได้มากขึ้นด้วย
พร้อมทั้งสามารถจำหน่ายรวมกันในทิศทางเดียวกันได้อย่างมีประสิทธิภาพ รวมถึงขณะนี้กลุ่มแปลงใหญ่กำลังดำเนินการผลิตน้ำพริกที่มีหอมแดงเป็นส่วนผสม เช่น น้ำพริกราดปลา โดยเลือกใช้หอมแดงจากผลผลิตของกลุ่มเพื่อเพิ่มมูลค่าของอาหารที่เป็นสุดยอดอาหารไทย ซอฟต์พาวเวอร์ (soft power) และสร้างความแตกต่างในตลาดที่เป็นการต่อยอดสร้างรายได้เสริมสู่ จ.ชัยภูมิ ได้มากขึ้นอีกทางด้วย
ซึ่งกลุ่มเกษตรกรปลูกหอมแดงในพื้นที่ จ.ชัยภูมิ ได้รับการสนับสนุนส่งเสริมจากทุกภาคส่วนในพื้นที่ทั้งกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ และหน่วยงานที่เกี่ยวข้องในพื้นที่ สำนักงานเกษตรจังหวัดชัยภูมิ สำนักงานเกษตรและสหกรณ์จังหวัดชัยภูมิ และสำนักงานพาณิชย์จังหวัดชัยภูมิ ได้สนับสนุนองค์ความรู้ให้กับเกษตรกรในด้านการผลิต การแปรรูป และช่องทางการตลาด เพื่อให้เกษตรกรมีอาชีพและสร้างรายได้เพิ่ม นำไปสู่ทิศทางให้ จ.ชัยภูมิ และขยายผลในพื้นที่ประเทศไทย มีพื้นที่ศักยภาพด้านการเพาะปลูก เพิ่มพื้นที่การเกษตรมูลค่าสูง ให้เป็นฐานครัวไทยสู่ครัวโลกที่ยั่งยืนตามมาในอนาคตได้ต่อไป
