หน้าแรก ภูมิภาค ภาคประชาสังคม...

ภาคประชาสังคมเชียงคาน หวั่นผลกระทบสารปนเปื้อนโลหะหนัก การทำน้ำประปาริมโขง

19.11.26 | 14:18 น.

ภาคประชาสังคมเชียงคานหวั่นผลกระทบสารปนเปื้อนโลหะหนักการทำน้ำประปาริมน้ำโขง

เมื่อวันที่ 19 พฤศจิกายน นายชาญณรงค์ วงศ์ลา เลขานุการกลุ่มวิสาหกิจชุมชนท่องเที่ยวเกษตรริมโขง ประมงพื้นบ้านอำเภอเชียงคาน เปิดเผยว่า ก่อนหน้าที่เราได้เฝ้าระวังและติดตามประเด็นการพัฒนาในแม่น้ำโขง ตั้งแต่มีการสร้างเขื่อน ที่มีผลกระทบวิถีชีวิตคนชุมชนริมแม่น้ำโขง จนมาถึงปัจจุบันซึ่งเป็นประเด็นของสังคมมาก ในเรื่องของผลกระทบสารปนเปื้อนโลหะหนักในแม่น้ำโขง โดยเฉพาะในอำเภอเชียงคาน จังหวัดเลย ในช่วงก่อนเกิดโควิด ชาวประมงในพื้นที่เคยจับปลาที่มีลักษณะผิดปกติ ตุ่มขึ้นเต็มตัว ไม่กล้านำไปขาย และไม่ทราบว่าเป็นอะไร จนมาทราบว่า ปลาอาจได้รับสารปนเปื้อนโลหะหนัก ที่มาจากการทำแร่นอกประเทศหลายแห่งทางภาคเหนือ


และต่อมากลุ่มประมงพื้นบ้านเชียงคาน ก็จับปลาแค้มีตุ่มขึ้นเต็มตัว ซึ่งเป็นปลาหน้าดินและมีตัวเล็กน้ำหนักจะไม่ถึงครึ่งกิโลกรัม ส่วนใหญ่ที่จับได้จะมีตุ่มขึ้นเต็มตัว พบมากในช่วงเดือนเมษายนที่ผ่านมา ตนจึงได้นำปลาไปตรวจกับอาจารย์ที่มหาวิทยาลัยนเรศวร และพบปลาเป็นพยาธิใบไม้ เนื่องจากปลามีภูมิต้านทานอ่อนแอ จากที่ตัวปลาได้รับสารปนเปื้อนโลหะบางตัว เข้าไปสู่ร่างกายทำให้ภูมิต้านทานลดลง

จากกรณีดังกล่าวจึงทำให้พวกเราได้เฝ้าระวัง และตระหนักผลกระทบของแม่น้ำโขงในแถบของภาคอีสาน และเราได้ประสานการทำงานเริ่มเก็บตัวอย่างน้ำ จากจังหวัดเลย หนองคาย บึงกาฬ จนถึงจังหวัดนครพนม จึงเกิดขบวนการของชาวบ้านค้นหาข้อมูลกันเอง

และล่าสุดผลของการตรวจสภาพน้ำโขงของเดือนสิงหาคม โดยข้อมูลจากสำนักงานสิ่งแวดล้อมและควบคุมมลพิษที่ 9 (สคพ.9) ระบุว่า ผลการตรวจคุณภาพน้ำแม่น้ำโขงในเดือนสิงหาคม 69 พบสารหนูเกินค่ามาตรฐานคุณภาพน้ำผิวดิน ซึ่งกำหนดไว้ไม่เกิน 0.01 มิลลิกรัมต่อลิตร ทั้ง 4 สถานีตรวจวัดในพื้นที่จังหวัดเลย ได้แก่ แก่งคุดคู้ บ้านคกงิ้ว ดอนไข่ อำเภอเชียงคาน และบ้านสงาว อำเภอปากชม โดยมีค่าระหว่าง 0.017–0.045 มิลลิกรัมต่อลิตร หรือสูงกว่าค่ามาตรฐานถึง 4.5 เท่าในจุดที่ตรวจพบสูงสุด

Advertisement

และในขณะที่ผลการตรวจวัดในเดือนกันยายน 2569 พบว่า ปริมาณสารหนูในพื้นที่จังหวัดเลยลดลง โดยมีเพียงสถานีบ้านคกงิ้ว หรือจุดตั้งสกายวอล์ค ตรวจพบสารหนู 0.013 มิลลิกรัมต่อลิตร ซึ่งยังสูงกว่าค่ามาตรฐาน

วันนี้ทางภาคประชาสังคม อยากจะให้หน่วยงานที่รับผิดชอบ ทำงานในเชิงรุก ในระดับจังหวัดมีการแต่งตั้งคณะทำงาน และอยากเห็นการเปิดเผยของข้อมูล รวมทั้งการทำน้ำประปาของอำเภอ และหมู่บ้านที่อยู่ติดริมแม่น้ำโขง ได้สูบน้ำโขงมาเป็นน้ำดิบ เพื่อมาทำประปา แม้จะมีการรองรับว่าเครื่องกรองสามารถกรองได้ปลอดภัย จึงอยากจะขอให้หน่วยงานรับผิดชอบออกมาเผยตัวเลข เพื่อความมั่นใจของประชาชนในการใช้น้ำประปา