เมื่อวันที่ 14 มีนาคม 2561 นายประจญ ปรัชญ์สกุล ผู้ว่าราชการจังหวัดพะเยา เปิดเผยว่า ในพื้นที่ อ.เชียงคำ ได้เกิดเหตุการณ์ลักลอบเจาะต้นไม้ใหญ่และวางยา ทำให้ต้นไม้ใหญ่ที่ถูกวางยาเริ่มเหี่ยวแห้งตายในลักษณะยืนต้น ซึ่งขณะนี้ตนได้มอบหมายให้นายอำเภอเชียงคำ เร่งตรวจสอบข้อเท็จจริงแล้ว และหากได้ทราบข้อเท็จจริงแล้วก็จะหาแนวทางดำเนินการต่อไป
นายการุณย์ มะโนใจ นวส.ชำนาญการ รักษาราชการแทนเกษตรอำเภอเชียงคำ เปิดเผยว่า ตนพร้อมด้วย นายอภิชัย หมู่ก้อน นวส.ชำนาญการ ได้รับมอบหมายจากนายอำเภอเชียงคำ เข้าไปให้คำแนะนะแนวทางในการฟื้นฟูต้นไม้ที่ถูกเจาะโคนต้นและวางยา โดยได้หารือกับนายฐาปนันท์ กลมกล่อม หัวหน้าหมวดทางหลวงเชียงคำ เพื่อตรวจสภาพต้นเหลืองอินเดีย ต้นกระบก และมะแฟน สำหรับต้นเหลืองอินเดียนั้นทางหมวดทางหลวงเชียงคำ จะดำเนินการตามมติที่ประชุมเมื่อวันที่ 8 มีนาคม 2561ณ หอประชุมอำเภอเชียงคำ 2 คือจะขุดล้อมต้นมาไว้ในบริเวณแขวงการทางเชียงรายที่ 2 และปลูกทดแทนต้นที่ถูกเจาะวางยาตาย
นายการุณย์ กล่าวต่อว่า สำหรับต้นกระบกและมะแฟนพิจารณาตามหลักวิชาการแล้วซีกที่โดนเจาะด้วยเลื่อยยนต์และวางสารเคมี ความลึก 5-8 นิ้ว แนวดิ่ง 45 องศา ซึ่งท่อน้ำท่ออาหารถูกเลื่อยยนต์ตัดเสียหายไปแล้วหากมีฝนตกจะทำให้มีน้ำขังในรอยแผลและจะช่วยละลายสารเคมีให้กระจายเข้าสู่ต้นในแนวดิ่ง ซึ่งขณะนี้ก็แสดงอาการเสียหาย(ตาย)ในซีกดังกล่าวคงไม่สามารถฟื้นฟูให้กลับมาดังเดิมได้ แต่ในซีกที่ไม่โดนเลื่อยยนต์เจาะ ใบยังเขียวอยู่น่าจะยืนต้นเป็นปกติต่อไป
“เนื่องจากขณะนี้อยู่ระหว่างการดำเนินคดีกับผู้ต้องหาการเจาะและวางสารเคมี แต่เป็นต้นไม้ที่มีขนาดใหญ่มีอายุยาวนานควรค่ากับการฟื้นฟูอนุรักษ์ไว้ ได้ให้แนวทางแก่ทางหมวดการทางเชียงคำ ให้ทำหนังสือด่วนที่สุดปรึกษาทางสำนักงานทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมจังหวัด(ทสจ.)พะเยา ฝ่ายปกครอง และตำรวจ ว่าสามารถฟื้นฟูต้นไม้ดังกล่าวได้หรือไม่ จะไปกระทบกับวัตถุพยานหรือไม่ ในเบื้องต้นได้แนะนำให้ใช้พลาสติกพันหุ้มเหนือรอยแผลและใช้ดินเหนียวอุดรอยต่อเพื่อกันไม่ให้น้ำฝนไหลเข้าแผล ในส่วนต้นไม้บริเวณอื่นที่ถูกกระทำในลักษณะเดียวกันนี้ทั้งต้นเล็กและต้นใหญ่ที่ยืนต้นตาย คงไม่สามารถฟื้นฟูให้กลับสู่สภาพเดิมได้ นอกจากต้นใหญ่ที่ลักษณะเดียวกับต้นกระบก หรือมะแฟน อาจฟื้นฟูได้” นายการุณย์ กล่าว
