วันที่ 30 มกราคม รองศาสตราจารย์ ดร.ยุทธพร อิสรชัย นักวิชาการด้านรัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช โพสต์ข้อความผ่านเฟซบุ๊กส่วนตัวกรณีการระบาดของเชื้อไวรัสโคโรนา สายพันธ์ใหม่ 2019 ระบุว่า เปลี่ยนความ “ตระหนก” ให้เป็นความ “ตระหนัก” ด้วย 11 มาตรการ จัดการไวรัสอู่ฮั่น ความเชื่อมั่นเป็นเรื่องสำคัญที่สุดในสถานการณ์เช่นนี้ การสื่อสารทางการเมืองในภาวะวิกฤติของรัฐบาลเป็นปัญหา ส่วน fake news นั้นเป็นเพียงแค่ส่วนหนึ่ง แต่นโยบายรัฐบาลต้องชัดเจน ทำงานอย่างมีเอกภาพ รวดเร็ว เพื่อสร้างความเชื่อมั่นให้กับประชาชน ซึ่งมีปัจจัยสนับสนุนจากบุคลากรทางการแพทย์ของไทยที่มีความสามารถ ทำงานอย่างเต็มที่ และมีประสบการณ์ที่ผ่านมาในหลายเหตุการณ์อย่างมากมายอยู่แล้ว
เปลี่ยนความ “ตระหนก” ให้เป็นความ “ตระหนัก” ด้วย 11 มาตรการ จัดการไวรัสอู่ฮั่น
1. ยกระดับ war room ซึ่งมีการดำเนินการอยู่แล้วให้เกิดความเชื่อมั่นมากยิ่งขึ้น เช่น การมีข้อมูลหรือตัวเลขที่เป็นแบบ real time นักท่องเที่ยวหรือชาวจีนที่เข้ามามีกี่คน อยู่ที่ไหน ออกไปกี่คน ตกค้างเท่าไหร่ หรืออาจถ่ายทอดสด จากสถานที่ที่มีความเสี่ยง เช่น สนามบิน สถานที่ท่องเที่ยว ออกทางสื่อมวลชน หรือ Live ทาง social media ต่าง ๆ และการขึ้นแทบข้อมูล (Infobar) บนหน้าจอสื่อตลอดเวลา รวมทั้งมี data center ที่ชัดเจนให้ประชาชนสามารถเข้าไปตรวจสอบข้อมูลได้ตลอดเวลา
2. วางแผนมาตรการป้องกันการกักตุน กว้านซื้ออุปกรณ์การแพทย์ เช่น หน้ากากอนามัย น้ำยาฆ่าเชื้อ “ให้ทุกคนเข้าถึงได้” เช่น บัตรประชาชนไทย 1 ใบซื้อหน้ากากได้ 10 ชิ้นทุก 10 วัน โดยต้องให้สิทธิกับคนไทยก่อน รวมถึงเร่งสนับสนุนการผลิตอุปกรณ์ที่จำเป็นภายในประเทศ
3. ใช้ AI ร่วมกับข้อมูล Bigdata ของหน่วยงานต่างๆ รวมทั้งการเก็บรวบรวมข้อมูลที่ผ่านมา มาวิเคราะห์สถานที่ซึ่งมีความเสี่ยง จุดเสี่ยง พฤติกรรมเสี่ยง เพื่อนำเสนอสู่สาธารณะให้ประชาชนเกิดความตระหนักและระมัดระวัง (warning)
4. ส่งเสริมให้คนเกิดความรู้สึกต้องป้องกันความปลอดภัย อย่างจริงจัง เช่น รณรงค์การใส่หน้ากาก การล้างมือ การหลีกเลี่ยงแหล่งชุมชน
5. การจำกัดจำนวนนักท่องเที่ยวจีนในการเข้าออก กำหนดโควตาแต่ละช่วงเวลา นำข้อมูลโปรแกรมการท่องเที่ยวของแต่ละคณะมาวิเคราะห์ กำหนดโซน กำหนดเวลากิจกรรมของนักท่องเที่ยวให้สอดคล้องกับวิถีชีวิตประจำวันของคนไทย และขอความร่วมมือไกด์หรือจัดเจ้าหน้าที่เข้าไปดูแล
6. ประสานความร่วมมือไปยังสถาบันการศึกษา บริษัททัวร์ หน่วยงานที่มีชาวจีนเรียน ทำงาน ท่องเที่ยวให้ช่วยระมัดระวังเพราะการคัดกรองที่สนามบินทำได้เพียงระดับหนึ่งบางคนยังไม่แสดงอาการก็จะตรวจได้ยาก ส่งเสริมชุมชนและประชาชนทั่วไปให้ช่วยรายงานข้อมูล
7. การดูแลช่วยเหลือคนไทยในประเทศจีน ต้องทันท่วงทีมีการจัดทีมพิเศษดูแล โดยยึดหลักการ “ประชาชนต้องมาก่อน” และการวางมาตรการช่วยเหลือที่รวดเร็วลดขั้นตอน
8. ปรับระบบการตัดสินใจที่ชัดเจน ตัดสินใจข้ามหน่วยงานกันได้ มีศูนย์กลางและช่องทางในการรายงานข้อมูลที่สะดวก เข่น แอปพลิเคชั่น มีกลไกการตัดสินใจที่รวดเร็วชัดเจน สั่งการได้อย่างมีเอกภาพและ “สื่อสารอย่างมีเอกภาพ”
9. มี technology transfers โดยร่วมมือกับจีนและองค์การอนามัยโลก WHO ในการเรียนรู้ศึกษาและหาทางแก้ไขเพื่อเตรียมการหากมีการระบาดเข้าสู่ประเทศไทย
10. องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นต้องมีการสำรวจพื้นที่ ชุมชนเพื่อสำรวจสุขลักษณะ และสร้างพื้นที่สะอาด (Clean Zone) เพื่อใช้เมื่อจำเป็นหากเกิดการระบาดและต้องจัดให้บุคคลที่มีความจำเป็นได้ใช้ก่อน
11. มีการนำเสนอตัวเลขจำนวนบุคลากรการแพทย์ที่พร้อมรับสถานการณ์ การนำเสนอเครื่องมือ การนำเสนอการเตรียมพร้อมระบบการแพทย์ กระบวนการทำงานของระบบเป็นอย่างไร เพื่อสร้างความเชื่อมั่นให้แก่ประชาชน
ในภาวะวิกฤติเช่นนี้ ไม่มีใครช่วยเราได้ดี … เท่ากับพวกเราต้องช่วยกันครับ
เกาะติดทุกสถานการณ์จาก Line@matichon ได้ที่นี่
