หลังจากเกิดกรณีเรือล่มที่จ.พระนครศรีอยุธยา ทำให้มีผู้เสียชีวิตเป็นจำนวนมากกว่า 30 คน และบาดเจ็บอีกเป็นจำนวนมาก ส่วนใหญ่เป็นผู้หญิงและเด็กที่ไม่สามารถหนีเอาตัวรอดได้ทัน จนกลายเป็นอุบัติเหตุทางน้ำที่น่าสลดใจครั้งใหญ่ของไทยอีกครั้งหนึ่ง
หลังจากเหตุการณ์ดังกล่าว ก็ได้เกิดข้อถกเถียงขึ้นในสังคม โดยเฉพาะประเด็นเรื่องความปลอดภัย เรื่องสำคัญคัญอันหนึ่งคือเรื่องเสื้ัอชูชีพ ว่า ตกลงหากมีการสวมเสื้อชูชีจะช่วยได้มากแค่ไหน เพราะปกติเรามันเชื่อกันว่าการสนวมเสื้อชูชีพจะช่วยให้เราปลอดภัยมากยิ่งขึ้น
ในกรณีนี้มีความเห็นค้านจากเพจ“กายหยาบ” มีผู้ติดตามกว่า 2 แสนคน โพสต์ข้อความ เห็นว่าการสวมเสื้อชูชีพอาจไม่ปลอดภัยในบางกรณี มีรายละเอียดดังนี้
พอได้เห็นคลิปขณะเรือกำลังล่มแล้วเจอข่าวบางช่องบรรยายเรื่องเสื้อชูชีพแล้วหงุดหงิดมาก นักข่าวก็ยังเล่นประเด็นเรื่องเสื้อชูชีพอยู่ดี ซึ่งเรื่องนี้ผมเคยเขียนเตือนเอาไว้เมื่อสามปีก่อนแล้ว ตอนเรือล่มที่เกาะล้านว่า มันคือความเข้าใจที่มีคนส่วนมากยังเข้าใจผิดอยู่มาก ….. “#อย่าสวมเสื้อชูชีพบนเรือที่มีหลังคา”
ผมจะอธิบายให้เข้าใจ มันคือหลักวิทยาศาสตร์ง่ายๆ ชูชีพ ทุกคนทราบดีว่ามันทำให้คุณไม่จมน้ำ พูดง่ายๆคือมันทำให้ลอยนั่นแหละ ดังนั้น เมื่อคุณสวมเสื้อชูชีพ สำหรับคนที่ว่ายน้ำเป็น ชูชีพมันจะทำให้คุณไม่สามารถดำน้ำลงไปได้ มันจะลอย และเมื่อมันดันตัวคุณให้ลอยขึ้น เมื่อเรือเกิดล่มขึ้นมา คุณจะลอยไปไหน ??? คุณจะลอยขึ้นสู่ด้านบน และมันจะลอยไปดันติดอยู่ในตัวเรือ ในขณะที่เรือมันกำลังจะจมลงเรื่อยๆ คุณจะลอยสวนทางกับแรงโน้มถ่วงของเรือ ผลคือคุณจะติดอยู่ในตัวเรือและจมน้ำตาย
เมื่อเรือล่ม ชูชีพจะทำให้คุณไม่สามารถว่ายน้ำได้อย่างเสรี และทำให้คุณช้ามากๆในการเคลื่อนที่ในน้ำ ขาดอิสระในการคอนโทรลตัว คุณสามารถดำน้ำลงไปเพื่อหาช่องว่างข้างเรือเพื่อหนีออกไปได้หากคุณไม่ได้สวมชูชีพ แต่ถ้าคุณสวม จะไม่สามารถทำแบบนั้นได้ มันจะดันคุณลอยติดหลังคาเรือแน่นอน ในระดับที่เสมอกับน้ำและไม่มีช่องอากาศหายใจ มันจะกดคุณจมลงไปพร้อมกับเรือ ตายเท่านั้น ….. วิธีที่ดีที่สุดคือให้คุณเอาชูชีพไว้กับตัว เอาคล้องแขนไว้ อย่าเสือกสวมเด็ดขาด และเมื่อเกิดอุบัติเหตุเรือล่ม สิ่งที่ต้องทำคือ กระโจนออกข้างเรือให้ได้ด้วยวิธีใดก็ตาม ทำยังไงก็ได้ให้ออกไปสู่ที่โล่งให้ได้
แต่ในเคสสำหรับใครที่ว่ายน้ำไม่เป็น ควรสวมเอาไว้ เพราะเวลาเกิดเหตุ จะขาดสติ การคล้องแขนอาจเซฟได้ไม่พอ ดังนั้น สิ่งที่สำคัญที่สุดสำหรับคนว่ายน้ำไม่เป็นคือตำแหน่งที่นั่ง ควรนั่งริมเรือเอาไว้เสมอ ซ้ายขวา ทำให้ติดเป็นนิสัย หรือหากเป็นเรือที่มีแอร์ เช่นคาตามารันไปเกาะเต่าของลมพระยา หรือซีทรานไปสมุย ควรนั่งใกล้ทางออกเอาไว้ให้มากที่สุด หรือออกไปยืนเท่รับลมท้ายเรือหรือบนชั้นสองก็ตามสะดวก แต่อย่านั่งตรงกลางเรือ มันเป็นจุดอับจุดโกลาหลที่สุดหากเกิดเหตุ คุณจะหนีไปซ้ายขวาไม่ได้เพราะคนกำลังแตกตื่น บางคนว่ายน้ำไม่เป็นแต่รู้สึก อุ๊ย ริมๆมันแดดร้อน ไปนั่งกลางดีกว่า นั่นแหละฮะ น่ากลัว ….. ที่ที่ปลอดภัยสุดในการนั่งเรือ คือหัวหรือท้ายเรือ ฝั่งริม สามารถพุ่งตัวออกได้ตลอดเวลา (จริงๆท้ายปลอดภัยกว่าเพราะมันมีเคสของการชนด้วย) อย่าคิดว่าร้อนแล้วไปนั่งกลางเรือ นั่นคือที่อันตรายที่สุด
นั่นคือสิ่งที่ผมเคยเตือนเอาไว้ เพื่ออยากเปลี่ยนแปลงความเข้าใจผิดๆที่สื่อหรือหน่วยงานต่างๆพยายามบอกให้คุณสวมเสื้อ โดยไม่สนใจถึงถึงทฤษฎีทางวิทยาศาสตร์ง่ายๆ และนักข่าวควรเลิกเล่นเรื่องรณรงค์ผิดๆว่าให้สวมเสื้อชูชีพเวลาลงเรือยันเตทุกที คนดูแลควรดูบริบทว่าเรือเป็นลักษณะไหน ถ้าเรือที่โล่งไม่มีหลังคา หรือสปีดโบ้ทที่มีความเร็วสูง คุณใส่ไปเลย ชูชีพ แต่เรือที่มีหลังคา โดยเฉพาะเรือสองชั้น ยิ่งนั่งชั้นล่างแถวกลาง ยิ่งไม่ควรใส่เด็ดขาด
หันไปสนใจเรื่องเรือบรรทุกคนเกินลิมิต แล่นเร็วบ้าคลั่งเกินกำหนดควบคุมดูแลจุดนี้ให้ดี หรือสนใจเรื่องเสื้อชูชีพ ห่วงยางบนเรือ สัมพันธ์กับปริมาณคนมั้ย มากพอรึเปล่า ไม่ใช่เอะอะๆก็รณรงค์การฆ่าคนด้วยการบังคับให้สวมเสื้อชูชีพบนเรือที่มีหลังคา …..
แชร์ๆไปเถอะ ทุกคนควรรู้ ควรเอาเคสนี้มาคิดและปฏิบัติตัวให้ถูกต้องเมื่อขึ้นเรือประเภทใดๆก็ตาม เพราะมันเป็นเรื่องที่มีคนมากมายยังเข้าใจมันผิดมาตลอดชีวิต และมันก็เกิดเหตุซ้ำซากๆ วัวหายล้อมคอกทุกครั้ง กรมเจ้าท่าบ้านเราไม่เคยเอาบทเรียนเหล่านี้มาใช้อย่างจริงจัง เรือด่วนคลองแสนแสบช่วงเช้าที่อัดกันขนาดนั้นนี่ ระวังกันเอาไว้เถอะ จริงจังได้แล้ว มีเรื่องทีก็ฮึดมาทำงานตรวจตรากันซักที โคตรไทยแลนด์ … สุดท้ายขอแสดงความเสียใจกับญาติผู้เสียชีวิตในเหตุการณ์นี้ทุกท่านด้วยครับ …
ด้าน รศ.ดร.เจษฎา เด่นดวงบริพันธ์ อ.คณะวิทยาศาสตร์ จุฬาฯ โพสต์ข้อความทางเฟสบุ๊กให้ความเห็นเรื่องการสวมเสื้อชูชีพ โดยระบุว่า
ผมไม่เห็นด้วยกับที่บอกว่า “อย่าสวมเสื้อชูชีพบนเรือที่มีหลังคา” นะ
จากกรณีที่มีเรือล่มกันช่วงนี้ แล้วมีเพจหนึ่งออกคำแนะนำมาว่า การใส่เสื้อชูชีพระหว่างที่โดยสารเรือที่มีหลังคา จะทำให้โอกาสการรอดชีวิตน้อยลงมาก เพราะจะว่ายน้ำได้ยาก และถ้าติดภายในเรือ เมื่อเรือจม เสื้อชูชีพจะดันเราไปติดหลังคา ออกไม่ได้ … พร้อมทั้งแนะนำให้ คล้องเสื้อชูชีพไว้ที่แขนแทน ก่อนกระโจนออกจากเรื่อเมื่อจม
(จริงๆ เค้าเน้นแยกกันด้วยนะว่า อันนี้แนะนำสำหรับคนที่ว่ายน้ำเป็น ส่วนคนที่ว่ายน้ำไม่เป็น ให้ใส่เสื้อชูชีพไว้)
คือ ต้องบอกเลยว่ามันเป็นความเห็นส่วนตัวของเขาเท่านั้น ไม่ใช่คำแนะนำของผู้เชี่ยวชาญหรือหน่วยงานทางด้านการขนส่งทางเรือ หรือด้านบรรเทาสาธารณภัย หรือด้านกู้ชีพอะไรทั้งนั้น …. จริงๆ แล้ว ทุกหน่วยงาน (ที่ผมเช็ค) ล้วนแนะนำให้ “ใส่เสื้อชูชีพทุกครั้งเมื่อลงเรือ แม้แต่คนที่ว่ายน้ำเป็น แล้วค่อยถอดออกเมื่อถึงที่หมายแล้ว”
อุบัติเหตุของการที่ “ใส่เสื้อชูชีพแล้วติดอยู่ในเรือ” นั้น เกิดขึ้นน้อยมากๆ จนเราแทบไม่เคยได้ยินข่าวเลย …ขณะที่อุบัติเหตุผู้เสียชีวิตจากการไม่สวมชูชีพนั้น พบได้บ่อยมาก จนน่ากังวล
ถึงคนที่ว่ายน้ำเป็น ว่ายน้ำแข็ง แต่เวลาที่เรื่อล่มขึ้นมา ก็มักจะตกใจกันจนทำอะไรไม่ค่อยถูก กระแสน้ำก็อาจจะแรง หรือมีแรงดูดจากเรือที่ล่มอีก … ดังนั้น การให้เอาเสื้อชูชีพคล้องแขนไว้ ยิ่งไม่น่าทำเข้าไปใหญ่ เสี่ยงที่เสื้อชูชีพจะหลุดไปจากตัวด้วยซ้ำ (ใส่เสื้อชูชีพในน้ำ ก็ไม่ใช่เรื่องง่ายเลย)
ที่น่าห่วงคือ มีสื่อหลายสำนักรีบนำเสนอเรื่องนี้ออกไปอย่างสั้นๆ และอาจจะทำให้คนเข้าใจผิดกันได้ว่า “ทุกคน (รวมถึงคนที่ว่ายน้ำไม่เป็น)” ไม่ควรสวมเสื้อชูชีพในเรือ (ซึ่งผิดมากๆๆ) จะยิ่งกลายเป็นอันตรายกันเข้าไปใหญ่ครับ
