รู้หรือไม่ว่า ปัจจุบันโรคข้อเข้าเสื่อม ไม่ได้เป็นแต่เฉพาะในกลุ่มผู้สูงอายุเท่านั้น และผู้หญิงอย่างเราๆ มีโอกาสเกิดได้มากกว่าผู้ชาย จากสถิติพบคนไทยป่วยด้วยโรคกระดูกและข้อมากกว่า 6 ล้านคน โดย 1 ใน 3 คือ ปัญหาโรคข้อเข่าเสื่อม เนื่องจากข้อเข่าเป็นข้อต่อที่มีขนาดใหญ่ รองรับน้ำหนักร่างกายโดยตรง และเคลื่อนไหวเกือบตลอดเวลา จากไลฟ์สไตล์ที่เปลี่ยนแปลงไปตามยุคสมัย กิจกรรมต่างๆ มากมายที่เราทำอาจเป็นการทำร้ายข้อเข่าโดยไม่รู้ตัว เช่น การทำงานหนัก การออกกำลังกายและเคลื่อนไหวร่างกายอย่างไม่ถูกวิธี ทำให้เกิดการบาดเจ็บและอักเสบเรื้อรังบริเวณข้อเข่า ร่วมไปถึงพฤติกรรมการบริโภคที่ทำให้เกิดภาวะน้ำหนักเกิน คุณค่าทางโภชนาการที่ไม่ครบถ้วน
5 กิจกรรมเสี่ยงที่ทำให้ข้อเข่าเสื่อมเร็วขึ้น โดยที่เราไม่รู้ตัว
- การนั่งไขว่ห้าง การนั่งยองๆ หรือนั่งพับเพียบ เพราะข้อเข่าจะงอพับเต็มที่เป็นเวลานาน กระดูกจะขบกันมาก ยิ่งการนั่งยองๆ ด้วยแล้ว จะทำให้น้ำหนักตัวกดทับลงไปที่เข่า ทำให้เกิดการเสื่อมได้เร็วขึ้น
- การออกกำลังกายด้วยกีฬาที่ต้องใช้กำลังขาและแรงกระแทกมากเกินไป ได้แก่ วิ่ง กระโดดเชือก สก็อตจั้มพ์ เตะฟุตบอล หรือยกน้ำหนัก เป็นต้น กีฬาเหล่านี้ มักจะเป็นเหตุให้เกิดการบาดเจ็บที่หัวเข่าบ่อยๆ หรือมีการฉีกขาดของเอ็นส่งผลให้เข่าคลอนแคลนและเสื่อมเร็ว ทำให้ความเสี่ยงข้อเข่าเสื่อมมีแนวโน้มเพิ่มสูงขึ้น ในกลุ่มผู้ที่ยังมีอายุน้อยและมีน้ำหนักตัวมาก
- การปั่นจักรยานแบบไม่ถูกต้อง เช่น ปรับอานเตี้ยเกินไป ทำให้ข้อเข่างอมาก เกิดแรงต้านในการขี่ ทำให้ข้อเข่าอักเสบได้ง่าย การปั่นให้ถูกต้องอานจักรยานควรอยู่ในระดับสะโพก เพื่อให้ขาเหยียดได้สุด
- การดื่มเหล้า เบียร์ และสูบบุหรี่ ทำให้ความเสี่ยงข้อเข่าเสื่อมเพิ่มสูงขึ้น
- การรับประทานอาหารที่เกินความจำเป็น จนร่างกายมีน้ำหนักตัวมากเกินไป ทำให้ขาต้องรับน้ำหนักร่างกายตลอดเวลา ไม่ว่าจะเป็นขณะยืน เดิน หรือขึ้นบันได ทำให้เกิดอาการข้อเข่าเสื่อม
โรคข้อเข่าเสื่อมยังไม่สามารถรักษาให้หายขาดได้ มีเพียงทำให้อาการทุเลาลงได้ด้วยให้กินยาแก้ปวด หรือการผ่าตัด ปัจจุบันมีการนำผลิตภัณฑ์ทางธรรมชาติมาเสริมการดูแล โดยมีการศึกษาวิจัยพบว่า คอลลาเจนไทพ์ทู (UC-II) ซึ่งผลิตภายใต้อุณหภูมิต่ำและไม่ใช้เอนไซม์ในกระบวนการสกัด เพื่อคงโครงสร้างคอลลาเจนที่สมบูรณ์ ขนาด 40 มิลลิกรัมต่อวัน มีประสิทธิภาพในการบรรเทาอาการของโรคข้อเข่าเสื่อมได้ สามารถลดอาการอักเสบ ลดอาการปวดของข้อเข่า เพิ่มประสิทธิภาพในการทำงานและการเดินได้ดีขึ้น ทำให้คุณภาพชีวิตของผู้ป่วยโรคข้อเข่าเสื่อมดีขึ้น นอกจากนี้การรับประทานผักผลไม้ ที่อุดมด้วยสารต้านอนุมูลอิสระจากธรรมชาติช่วยลดการอักเสบและความเสื่อมของข้อเข่า ทั้งยังได้วิตามินซีตัวช่วยสำคัญในการสร้างเนื้อเยื่อคอลลาเจนในเอ็นและกระดูกอ่อน
การป้องกันและดูแลสุขภาพข้อเข่า เพื่อชะลอการเสื่อมและบำรุงให้มีความแข็งแรง ย่อมดีกว่าการรักษาด้วยยาเพื่อลดอาการปวด เราควรหันมาดูแลข้อเข่าให้แข็งแรง ไม่ใช่รอจนเดินไม่สะดวกแล้วค่อยเริ่ม การรับประทานอาหารที่มีส่วนช่วยในการสร้างคอลลาเจน ในเนื้อเยื่อของเอ็นและกระดูกเป็นอีกทางเลือกที่ช่วยชะลอการเสื่อมของข้อเข่าได้ รวมถึงการใช้งานข้อเข่าอย่างเหมาะสม ควบคู่กับการบริหารกล้ามเนื้อรอบข้อเข่าอยู่เสมอ ด้วยการเดินช้าๆ การปั่นจักรยานอย่างถูกต้อง การออกกำลังกายในน้ำ และโยคะ เพียงเท่านี้คุณก็จะมีสุขภาพเข่าที่ดีไปอีกนาน
ข้อมูลโดย
อ.ดร.วาลุกา พลายงาม วิทยาลัยการแพทย์แผนตะวันออก ม.รังสิต
เอกสารอ้างอิง
- สถานการณ์ทางระบาดวิทยาและการประเมินความเสี่ยงโรคข้อเข่าเสื่อมในคนไทย Journal of The Royal Thai Army Nurses .Volume 15 No.3 (Sep – Dec) 2014.
- Crowley DC, Lau FC, Sharma P, Evans M, Guthrie N, Bagchi M, Bagchi D, Dey DK, Raychaudhuri SP. Safety and efficacy of undenatured type II collagen in the treatment of osteoarthritis of the knee: a clinical trial. Int J Med Sci. 2009 Oct 9; 6(6): 312-21.
- Lugo JP, Saiyed ZM, Lau FC, Molina JP, Pakdaman MN, Shamie AN, Udani JK. Undenatured type II collagen (UC-II®) for joint support: a randomized, double-blind, placebo-controlled study in healthy volunteers. J Int Soc Sports Nutr. 2013 Oct 24; 10(1): 48.
