คณะกรรมการแห่งชาติว่าด้วยอนุสัญญาคุ้มครองมรดกโลก มีมติตั้งแต่ พ.ศ.2564 ให้รถไฟความเร็วสูงหลีกเลี่ยงพื้นที่มรดกโลก อยุธยา ซึ่งมีเมืองอโยธยาอยู่ทางทิศตะวันออก
แต่ผู้มีส่วนเกี่ยวข้องการก่อสร้างรถไฟความเร็วสูงฝ่าฝืนมติคณะกรรมการฯ
เมืองอโยธยา (จ.พระนครศรีอยุธยา) มีคุณสมบัติสำคัญคือเป็นเมืองต้นกำเนิดประเทศไทย
ดังนั้นประเทศไทยปัจจุบันต้องพิทักษ์รักษาอย่างเอาใจใส่เป็นพิเศษ ซึ่งผมเขียนบอกเล่าไว้ในมติชนออนไลน์ (วันเสาร์ 15 กรกฎาคม 2566) ดังนี้
(1.) ไม่คัดค้าน การมีรถไฟความเร็วสูงผ่าน จ.พระนครศรีอยุธยา
(2.) แต่คัดค้านการสร้างรถไฟความเร็วสูง “ผ่าเมืองอโยธยา” ซึ่งเป็นเมืองต้นกำเนิดอยุธยา และเป็นเมืองต้นกำเนิดประเทศไทย
(3.) รถไฟความเร็วสูงควร “สร้างอุโมงค์ลอดผ่านพื้นที่มรดกโลก” หรือ “เปลี่ยนเส้นทางใหม่ โดยอ้อมพื้นที่มรดกโลก” ตามมติเมื่อ 24 พฤษภาคม 2564 ของคณะกรรมการแห่งชาติว่าด้วยอนุสัญญาคุ้มครองมรดกโลก (พลเอก ประวิตร วงษ์สุวรรณ เป็นประธานฯ)
นักวิชาการมหาวิทยาลัยต่างๆ หลายร้อยคนลงชื่อคัดค้านเรื่องนี้ซึ่งมีข่าวไปแล้ว
ก่อนหน้านักวิชาการลงชื่อคัดค้าน จะพบว่าคณะกรรมการแห่งชาติฯ มีมตินานแล้วตั้งแต่ 2564 ให้หลีกเลี่ยงทำลายมรดกโลกบริเวณอโยธยา
มติของคณะกรรมการแห่งชาติว่าด้วยอนุสัญญาคุ้มครองมรดกโลก อยู่ในมติชนออนไลน์ (27 เมษายน 2566) จะยกมาให้พิจารณาชัดๆ ดังต่อไปนี้
เปิดเอกสาร ‘ด่วนที่สุด’ จากบิ๊กป้อมถึงบิ๊กตู่ มอบคมนาคมเลือกเปลี่ยนเส้นทางไฮสปีดเทรน-สร้างอุโมงค์ปี ’64
เมื่อวันที่ 27 เมษายน สืบเนื่องกรณีนักวิชาการและประชาชนกลุ่มหนึ่งคัดค้านการก่อสร้างสถานีอยุธยาของโครงการรถไฟความเร็วสูงช่วงกรุงเทพฯ-นครราชสีมา โดยให้เหตุผลว่าจะส่งผลกระทบต่อโบราณสถานในพื้นที่เมืองอโยธยา โดยเมื่อ 22 เมษายนที่ผ่านมา นายนิรุฒ มณีพันธ์ ผู้ว่าการการรถไฟแห่งประเทศไทย (รฟท.) ระบุว่า ตำแหน่งสถานีอยู่ห่างไกลจากพื้นที่ไปกว่า 2 กิโลเมตร มากกว่าที่กฎหมายกำหนด และไม่ได้สร้างผ่าเมือง เพราะสร้างบนแนวรถไฟเดิม และโครงการนี้หากสร้างเสร็จจะมีประโยชน์ต่อคนอยุธยา แต่หากไม่มีสถานีจอดที่นี่จะทำให้เสียประโยชน์ ปัจจุบันงานก่อสร้างเดินหน้าไปแล้วหลายสัญญา ตั้งเป้าจะเปิดบริการในปี 2570 (อ่านข่าว ผู้ว่าการรถไฟ ขออย่าจุดประเด็นสถานีอยุธยา ยันเสนอแนะได้ ไม่ใช่ตั้งหน้าตั้งตาค้าน เผยคืบหน้าเยอะแล้ว)
‘มติชนออนไลน์’ ค้นคว้าเอกสาร ‘ด่วนที่สุด’ เรื่องการดำเนินการก่อสร้างสถานีรถไฟความเร็วสูงสถานีอยุธยา จังหวัดพระนครศรีอยุธยา ส่งถึง พลเอก ประยุทธ์ จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรี ลงนามโดย พลเอก ประวิตร วงษ์สุวรรณ รองนายกรัฐมนตรี ในฐานะประธานกรรมการแห่งชาติว่าด้วยอนุสัญญาคุ้มครองมรดกโลก เมื่อวันที่ 6 กรกฎาคม พ.ศ.2564
เอกสารดังกล่าว มีจำนวน 2 หน้า นอกจากนี้ ยังมีเอกสารแนบเรื่องความเป็นมาของการดำเนินงานการก่อสร้างสถานีรถไฟความเร็วสูงสถานีอยุธยา
เนื้อหากล่าวถึงการที่กระทรวงคมนาคม ในฐานะหน่วยงานรับผิดชอบโครงการความร่วมมือระหว่างรัฐบาลแห่งราชอาณาจักรไทย และรัฐบาลแห่งสาธารณรัฐประชาชนจีน พัฒนาระบบรถไฟความเร็วสูงสถานีอยุธยา ซึ่งที่ประชุมเมื่อ 10 มิถุนายน 2564 ซึ่งประกอบด้วย กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม, กระทรวงวัฒนธรรม และกระทรวงมหาดไทย ร่วมกันพิจารณา 5 แนวทางการก่อสร้างสถานี แต่ไม่สามารถหาข้อยุติได้
เอกสารดังกล่าว ยังระบุถึงการดำเนินงานที่เกี่ยวข้อง 2 ข้อ ได้แก่
1.กระทรวงการต่างประเทศ แจ้งว่าศูนย์มรดกโลก ห่วงกังวลเกี่ยวกับการก่อสร้างสถานีรถไฟความเร็วสูงอยุธยา ซึ่งอาจกระทบต่อแหล่งมรดกโลก นครประวัติศาสตร์พระนครศรีอยุธยา และพื้นที่ใกล้เคียง จึงขอให้ประเทศไทยในฐานะภาคี จัดทำรายการการประเมินผลกระทบต่อแหล่งมรดกโลก (Heritage Impact Assessment, HIAs) ก่อนดำเนินการและหารือกับศูนย์มรดกโลกก่อนเกิดปัญหาที่แก้ไม่ได้
2.คณะกรรมการแห่งชาติ ว่าด้วยอนุสัญญาคุ้มครองมรดกโลก ประชุมครั้งที่ 1/2564 เมื่อ 24 พฤษภาคม 2564 มีมติมอบหมายให้กระทรวงคมนาคม พิจารณาการก่อสร้างสถานี ในทางเลือก แนวทางที่ 1 การก่อสร้างอุโมงค์ลอดผ่านพื้นที่มรดกโลก หรือ แนวทางที่ 2 การเปลี่ยนเส้นทางใหม่ โดยอ้อมพื้นที่มรดกโลก โดยมอบหมายให้กรมศิลปากร หารือกรมการขนส่งทางราง และการรถไฟแห่งประเทศไทย เกี่ยวกับการดำเนินการจัดทำ HIAs
คณะกรรมการแห่งชาติว่าด้วยอนุสัญญาคุ้มครองมรดกโลก ที่เข้าประชุมและมีมติตามรายชื่อในเอกสารทางการ จะคัดมาดังต่อไปนี้
คณะกรรมการแห่งชาติว่าด้วยอนุสัญญาคุ้มครองมรดกโลก ประชุมครั้งที่ 1/2565 เมื่อวันพฤหัสบดีที่ 20 มกราคม 2565 เวลา 10.00 น. ผ่านวีดิทัศน์ทางไกล (Video Conference)
ผู้มาประชุม
- พลเอก ประวิตร วงษ์สุวรรณ
รองนายกรัฐมนตรี ประธานกรรมการ
- นายชุตินทร คงศักดิ์
รองปลัดกระทรวงการต่างประเทศ
แทนรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศ รองประธานคนที่ 2
- นายอิทธิพล คุณปลื้ม
รัฐมนตรีว่าการกระทรวงวัฒนธรรม รองประธานคนที่ 3
- พลเอก สนิธชนก สังขจันทร์
รองปลัดกระทรวงกลาโหม
แทนปลัดกระทรวงกลาโหม กรรมการ
- นายจตุพร บุรุษพัฒน์
ปลัดกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม กรรมการ
- นางสาววริษฐา สงวนเสริมศรี
ผู้อำนวยการสำนักนโยบายและแผน
แทนปลัดกระทรวงมหาดไทย กรรมการ
- นางยุถิกา อิศรางกูร ณ อยุธยา
รองปลัดกระทรวงวัฒนธรรม
แทนปลัดกระทรวงวัฒนธรรม กรรมการ
- พลเอก ธิติชัย เทียนทอง
รองเสนาธิการทหาร
แทนผู้บัญชาการทหารสูงสุด กรรมการ
- นางรัชกรณ์ นภาพรพิพัฒน์
รองเลขาธิการสภาความมั่นคงแห่งชาติ
แทนเลขาธิการสภาความมั่นคงแห่งชาติ กรรมการ
- นายอนันต์ แก้วกำเนิด
ผู้อำนวยการสำนักนโยบายและแผน
แทนผู้อำนวยการสำนักงบประมาณ กรรมการ
- นายทรงชัย ชัยปฏิยุทธ
รองอธิบดีกรมสนธิสัญญาและกฎหมาย
แทนอธิบดีกรมสนธิสัญญาและกฎหมาย กรรมการ
- นายสมทรง งามวงษ์
ผู้อำนวยการสำนักความสัมพันธ์ต่างประเทศ
แทนเลขาธิการคณะกรรมการแห่งชาติว่าด้วยการศึกษา
วิทยาศาสตร์ และวัฒนธรรมแห่งสหประชาชาติ กรรมการ
- นายคมกริช ด้วงเงิน
รองผู้อำนวยการฝ่ายสินค้าการท่องเที่ยว
แทนผู้ว่าการท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย กรรมการ
- นายสีหศักดิ์ พวงเกตุแก้ว กรรมการผู้ทรงคุณวุฒิ
- นายบวรเวท รุ่งรุจี กรรมการผู้ทรงคุณวุฒิ
- นายสุรพล ปัตตานี กรรมการผู้ทรงคุณวุฒิ
- นายยงยุทธ ไตรสุรัตน์ กรรมการผู้ทรงคุณวุฒิ
- นายพิรุณ สัยยะสิทธ์พานิช
เลขาธิการสำนักนโยบายและแผน
ทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม กรรมการและเลขานุการ
- นายธัญญา เนติธรรมกุล
อธิบดีกรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืช กรรมการและผู้ช่วยเลขานุการ
- นายกิตติพันธ์ พานสุวรรณ
อธิบดีกรมศิลปากร กรรมการและผู้ช่วยเลขานุการ
- นายวาทยุทธ วิจารณ์กัยกิจ
ผู้อำนวยการกองงานบริหารองค์การระหว่างประเทศ
แทนอธิบดีกรมองค์การระหว่างประเทศ กรรมการและผู้ช่วยเลขานุการ
ผู้ลาประชุม
- นายวราวุธ ศิลปอาชา
รัฐมนตรีว่าการกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม รองประธานคนที่ 1
- นายปิยวัชร นิยมฤกษ์ กรรมการผู้ทรงคุณวุฒิ
- นายยงธนิศร์ พิมลเสถียร กรรมการผู้ทรงคุณวุฒิ
ดังนั้นการคัดค้านรถไฟความเร็วสูงให้หลีกเลี่ยงการทำลายเมืองอโยธยา จึงไม่ได้เป็นสิ่งแปลกปลอม แต่แท้จริงแล้วสนับสนุนมติของคณะกรรมการแห่งชาติว่าด้วยอนุสัญญาคุ้มครองมรดกโลก
ได้โปรดเข้าใจตามนี้ด้วย ถ้าจะต่อว่าหรือด่าทอก็อย่าเพ่งเล็งเฉพาะกลุ่มนักวิชาการมหาวิทยาลัยต่างๆ กรุณาเผื่อแผ่ไปที่คณะกรรมการแห่งชาติฯ ด้วยจะเป็นพระคุณ
