‘โรคหัวใจ’ ไม่มีสัญญาณเตือนเสมอไป แพทย์เผย เคยเจอเคส 20 ปลายๆ – ต้องหมั่นสังเกตตัวเอง ก่อนสาย

29.06.23 | 15:30 น.

แพทย์หญิงชี้ ‘โรคหัวใจ’ ไม่มีสัญญาณเตือนเสมอไป รุนแรงทุกประเภท-แนะไปตรวจเช็ก หมั่นสังเกตตัวเอง เป็นแล้วต้องดูแลตลอดชีวิต

เมื่อวันที่ 29 มิถุนายน ที่สามย่านมิตรทาวน์ฮอลล์ ชั้น 5 เขตปทุมวัน กรุงเทพฯ เครือมติชน ผนึกกำลังพันธมิตรสุขภาพทั้งภาครัฐ-เอกชน จัดมหกรรมสุขภาพยิ่งใหญ่สุดในประเทศ Thailand Healthcare 2023 “เกษียณสโมสร” งานแฟร์สุขภาพอันดับ 1 ของประเทศ ตั้งแต่วันนี้จนถึงวันที่ 2 กรกฎาคมนี้

บรรยากาศเวลา 11.30 น. มีการเสวนาในหัวข้อ “Health talk หัวใจรอไม่ได้ 24/7 Heart Care” โดยแพทย์ผู้เชี่ยวชาญจากโรงพยาบาลนวเวช ได้แก่ พล.ร.ต.นพ.สุรเชษฐ์ สู่พานิช ผู้อำนวยการ รพ., พญ.วริษฐา เล่าสกุล อายุรแพทย์โรคหัวใจ ศูนย์โรคหัวใจและทรวงอก, พญ.สุวภัทร อินทปัญญ์ รังสีแพทย์ ร่วมถ่ายทอดประสบการณ์ วิธีการรักษาโรคหัวใจ ตลอดจนเทคโนโลยีที่ใช้ในปัจจุบัน

พล.ร.ต.นพ.สุรเชษฐ์กล่าวถึงการตั้ง รพ.ว่า สืบเนื่องจากมีการวิจัยว่ามีการเติบโตใหม่ของชุมชน มีประชากรใหม่ๆ เพิ่มเข้ามา เป็นกลุ่ม young adult ซึ่งมีผู้สูงอายุด้วย จึงเห็นความสำคัญในการที่จะต้องดูแลคนไข้กลุ่มนี้ เพราะผู้สูงอายุเป็นกลุ่มเสี่ยงที่จะเกิดโรคหัวใจ จึงตอบโจทย์ว่า รพ.ของเราต้องสามารถดูแลภาวะโรคหัวใจได้ นอกจากนี้ ยังครอบคลุมการรักษาทุกด้าน อาทิ สูติ-นารีเวชกรรม โรคกระดูก แต่โรคหัวใจเป็นโรคที่ค่อนข้างรุนแรงและเฉียบพลัน ตั้งแต่การวินิจฉัย การรักษา การดูแลต่อเนื่อง ทาง รพ.จึงออกแบบการรักษาเป็น personal healthcare ที่เริ่มต้นดูแล

Advertisement

“เครื่องมือที่นี่ต้องก้าวล้ำ ที่จะดูแลโรคยากๆ ได้ มีระบบดูแลคนไข้ได้ 24 ชั่วโมง ซึ่งแผนกหัวใจสามารถดูแลได้ 24 ชั่วโมง เพราะโรคหัวใจเป็นโรคที่รอไม่ได้ มีการวางไว้ 3 นโยบาย ความพร้อมของแพทย์ ความพร้อมของเครื่องมือ ความพร้อมการบริการ

พล.ร.ต.นพ.สุรเชษฐ์ สู่พานิช

“โรคหัวใจนั้นมาเร็วขึ้น เพราะเป็นโรคเบาหวาน ไขมัน ความดันสูง ก่อให้เกิดโรคหัวใจตามมา เราจะพบว่า young adult 40-50 ปี เริ่มเป็นโรคหัวใจแล้ว ดังนั้น คนไข้ก็ไม่ใช่ผู้สูงอายุอย่างเดียวที่เป็นโรคหัวใจ” พล.ร.ต.นพ.สุรเชษฐ์กล่าว

เมื่อพิธีกรถามถึงความเสี่ยงในการเกิดโรคหัวใจ ว่ามีอะไรบ้าง?

พญ.วริษฐา อายุรแพทย์โรคหัวใจ กล่าวว่า ต้องเริ่มจากดูพฤติกรรมก่อน เช่น มีความเครียดสะสม การพักผ่อนไม่เพียงพอ การรับประทานอาหารที่มีความเสี่ยงเยอะ รับประทานอาหารที่ไม่ค่อยมีประโยชน์ ต้องบอกว่าอาหารไทยอุดมสมบูรณ์มาก ถ้าบริโภคอาหารที่หวาน มัน เค็ม ทอด บ่อยๆ ก็จะมีแนวโน้มทำให้เกิดโรคต่างๆ เรื้อรัง เช่น เบาหวาน ความดัน ที่ต้องดูแลเป็นพิเศษ

เมื่อถามว่า มีวิธีที่ควรหลีกเลี่ยงความเสี่ยงในการเป็นโรคหัวใจได้อย่างไรบ้าง?

พญ.วริษฐาเผยว่า อย่างแรกต้องระวังเรื่องการรับประทานอาหาร ซึ่งอาหารเป็นสาเหตุหลัก อีกอย่างหนึ่งคือ ต้องออกกำลังกายอย่างสม่ำเสมอ แนะนำให้ออกกำลังกายประเภทคาร์ดิโอ 150 นาทีต่อสัปดาห์ จะจัดการอย่างไรก็ได้ และพักผ่อนให้เพียงพอ ลดความเครียดสะสม

ถามถึงกรณีของนักกีฬาที่ออกกำลังกายบ่อยๆ แต่ยังเป็นโรคหัวใจได้?

พญ.วริษฐากล่าวว่า สิ่งนี้ที่เราพยายามพูดกัน คือเรื่องของโรคหัวใจหลอดเลือดตีบเรื้อรัง แต่ว่าบางชนิดที่เห็นข่าวว่านักกีฬาที่เสียชีวิตกะทันหัน อาจมีโรคหัวใจเฉพาะที่อาจจะต้องไปดูว่าเป็นประเภทไหนกันแน่

อาการอะไรที่เป็นเหตุให้น่าสงสัยว่าเป็นโรคหัวใจ?

ผญ.วริษฐากล่าวว่า ข้อแรกคือเจ็บ-แน่นหน้าอก สองคือใจสั่น เหนื่อยง่ายกว่าปกติ เช่น เมื่อก่อนเคยวิ่งได้ 10 กิโลเมตร แต่ตอนนี้วิ่งได้แค่ 5 กิโลเมตร ถือว่าเสี่ยงแล้ว ถัดมาคือภาวะเหนื่อยตอนนอน เช่น นอนราบไม่ได้ ที่สำคัญคือโรคหัวใจบางชนิดไม่มีสัญญาณเตือนนำมาก่อน เป็นเหตุผลว่าทำไมเราถึงต้องคอยระวัง และต้องคอยดูแลเรื่องความเสี่ยง แนะนำให้ตรวจสุขภาพประจำปี

พญ.สุวภัทร อินทปัญญ์

ในตอนหนึ่ง พญ.สุวภัทร รังสีแพทย์ เผยว่า สำหรับศูนย์รังสีวินิจฉัยของ รพ.นวเวช มีเครื่องมือทันสมัยที่ตรวจได้อย่างละเอียด เช่น เครื่องเอกซเรย์คอมพิวเตอร์ ซึ่งสามารถที่จะดูภาพหัวใจได้ ภาพหลอดเลือด และสามารถลดรังสีที่ผู้ป่วยได้รับได้เยอะ มีค่าพลังงานที่แตกต่างกันทำให้ช่วยลดรังสีที่จะได้รับ โดยมีการตรวจละเอียดได้อย่างมากขึ้น มีอีกหนึ่งเครื่องมือคือ MRI เครื่องเอกซเรย์คลื่นแม่เหล็กไฟฟ้า ซึ่งสามารถดูกล้ามเนื้อหัวใจและหลอดเลือดหัวใจได้ชัดเจน แต่การส่งตรวจก็ขึ้นอยู่กับคุณหมอหัวใจว่าส่งตรวจแบบไหน เครื่องมือแบบไหน ที่จะสามารถให้การวินิจฉัยอย่างละเอียดและแม่นยำที่สุด

ในบรรดาโรคหัวใจทั้งหมด โรคหัวใจชนิดใดที่ผู้ป่วยได้รับการรักษามากที่สุด?

พญ.วริษฐากล่าวว่า โรคหัวใจมีหลากหลายมาก เส้นเลือดหัวใจตีบก็มี หัวใจขาดเลือดก็มี ซึ่งอันตรายที่สุด รอไม่ได้เป็นภาวะฉุกเฉิน ภาวะหัวใจล้มเหลวก็มีไม่ว่าจะเป็น เฉียบพลัน หรือเรื้อรัง รวมถึงโรคลิ้นหัวใจ

“จริงๆ ไม่ว่าจะเป็นโรคหัวใจไหนก็รุนแรงหมด สำคัญที่สุดคือคนไข้ต้องสังเกตอาการตัวเอง ถ้ามีอะไรที่เป็นสัญญาณเตือน ควรรีบไปประเมินที่ รพ.ใกล้บ้าน” พญ.วริษฐาชี้

เมื่อถามว่าโรคหัวใจมีเป็นขั้นระยะ เหมือนโรคมะเร็งหรือไม่?

พญ.วริษฐากล่าวว่า มีเช่นกัน อย่างโรคหัวใจล้มเหลวก็มีเป็นระยะ แต่หากได้รับการรักษาที่ทันท่วงที ก็สามารถชะลอหรือรักษาให้กลับมาเป็นปกติ หายขาดได้ แต่การรักษาหัวใจต้องดูแลตลอดชีวิต หมายความว่า คนเราโดยทั่วไปต้องมีพฤติกรรมที่ดีต่อสุขภาพของตัวเอง การดูแลหัวใจและหลอดเลือดเหล่านี้ต้องทำตลอดชีวิต

โรคหัวใจมีโอกาสเกิดในเด็กด้วยหรือไม่?

พญ.วริษฐากล่าวว่า จากประสบการณ์เจอคนไข้โรคหัวใจได้ในผู้ที่อายุน้อยลงมา

“เลขอายุ 20 ปลายๆ ก็มี เจอโรคเส้นเลือดหัวใจตีบเรื้อรัง การเกิดโรคหัวใจ บางทีเกิดจากพฤติกรรมก็มีเช่นกัน เกิดจากพันธุกรรมก็มี ถ้าเป็นโดยพันธุกรรม ก็พบกับภาวะไขมันในเลือดสูง หรืออาจจะเกิดพฤติกรรมบางอย่างของเด็กที่มีความเสี่ยง เช่น ภาวะสูบบุหรี่ การใช้สารเสพติดบางอย่าง” พญ.วริษฐาชี้

เมื่อถามว่า ก่อนเป็นโรคหัวใจจะเป็นโรคอื่นก่อน จริงหรือไม่?

พญ.วริษฐากล่าวว่า ไม่เสมอไป อาจมีสัญญาณเตือนบ้าง เช่น เหนื่อยง่าย ใจสั่น เจ็บหน้าอก หรือบางทีไม่มีอาการเลย