เปิดคำอธิบาย ข้อบังคับการประชุมรัฐสภา ข้อ 41 เกมสกัดโหวต ‘พิธา’ นั่งนายกฯ
จากกรณีที่มีการประชุมร่วมรัฐสภา เพื่อพิจารณาให้ความเห็นชอบบุคคลซึ่งสมควรได้รับแต่งตั้งเป็นนายกรัฐมนตรี ตามมาตรา 272 ของรัฐธรรมนูญ เป็นครั้งที่ 2 โดยมีความพยายามนำ ข้อบังคับการประชุมรัฐสภาข้อ 41 สกัดการโหวตชื่อ นายพิธา ลิ้มเจริญรัตน์ แคนดิเดตนายกรัฐมนตรี พรรคก้าวไกล ซ้ำ เพื่อเป็นนายกฯคนที่ 30
เมื่อพลิกดูรายละเอียด ข้อบังคับการประชุมรัฐสภา พ.ศ.2563 ใน ข้อ 41 อยู่ในส่วนที่ 2 การเสนอญัตติ
ข้อ 41 “ญัตติใดตกไปแล้ว ห้ามนำญัตติซึ่งมีหลักการเช่นเดียวกันขึ้นเสนออีกในสมัยประชุม
เดียวกัน เว้นแต่ญัตติที่ยังมิได้มีการลงมติ หรือญัตติที่ประธานรัฐสภาจะอนุญาต ในเมื่อพิจารณาเห็นว่าเหตุการณ์ได้เปลี่ยนแปลงไป”

ส่วนความหมายของ ญัตติ หอสมุดรัฐสภา ได้อ้างอิง ข้อบังคับการประชุมสภาผู้แทนราษฎร พ.ศ.2562 อธิบายว่า ญัตติ (Motion) คือข้อเสนอใดๆ ที่มีความมุ่งหมายให้สภาลงมติ หรือชี้ขาดว่าจะให้ปฏิบัติ หรือดำเนินการอย่างไร ทั้งนี้ ญัตติ เสนอได้ทั้งเป็นหนังสือ หรือด้วยวาจา จะมีผู้รับรองหรือไม่ขึ้นอยู่กับบทบัญญัติของรัฐธรรมนูญหรือที่กำหนดไว้ในข้อบังคับการประชุม
ขณะที่ สถาบันพระปกเกล้า โดย อรพรรณ สินธ์ศิริมานะ อธิบายความหมายโดยอ้างอิง พจนานุกรมฉบับราชบัณฑิตยสถาน พ.ศ.2542 ให้ความหมายของ “ญัตติ” ว่า “ญัตติ น. ข้อเสนอเพื่อลงมติ เช่น ผู้แทนราษฎรเสนอญัตติเข้าสู่สภาเพื่อขอให้ที่ประชุมลงมติว่าจะเห็นชอบด้วยหรือไม่” นอกจากนี้ มีการให้ความหมายอื่นๆ ดังนี้
ญัตติ หมายถึง เรื่อง ปัญหา หรือประเด็น ที่สมาชิกรัฐสภาหรือคณะรัฐมนตรีเสนอเข้าสู่การพิจารณาของสภาผู้แทนราษฎร หรือวุฒิสภา เพื่อให้มีการลงมติในเรื่องปัญหา หรือประเด็นดังกล่าว นอกจากนี้ ยังมีความหมายว่า ข้อเสนอใดๆ ที่มีความมุ่งหมายจะให้รัฐสภาลงมติหรือวินิจฉัยชี้ขาดว่าจะให้ปฏิบัติหรือดำเนินการอย่างไรต่อไป
อย่างไรก็ดี นายพิธา ให้สัมภาษณ์เมื่อวันที่ 18 กรกฎาคมที่ผ่านมา กรณีการจะใช้ข้อบังคับ 41 ไม่ให้เสนอชื่อตนเองได้อีกรอบ
นายพิธาระบุว่า กังวลใจถ้าจะทำเช่นนี้เพื่อสกัดกั้นตนคนเดียว และให้เป็นเรื่องของระบบทั้งหมด หากมัดตนและพรรคก้าวไกลก็จะมัดพรรคอื่นๆ ด้วย หากเป็นในเชิงรัฐศาสตร์ ต่อไปนี้ไม่ว่าจะเป็นคนที่ดำรงตำแหน่งทางการเมืองที่จะต้องมีการเสนอชื่อ หากเป็นญัตติหมด ไม่ว่าจะเป็นฝั่งศาล ฝ่ายบริหาร หรือสภา แล้วโดนบังคับเช่นนี้หมด จะเป็นการผูกที่แก้มัดได้ยากมาก และจะเป็นปัญหาต่อผู้ที่จะเข้ามาดำรงตำแหน่งทางการเมืองต่อไปในอนาคต ส่วนที่มีความพยายามสลับขั้วเพื่อให้ฝั่งตรงข้ามมาเป็นรัฐบาล ไม่สามารถฟันธงได้ แต่จะทำแค่สกัดกั้นตนให้หมดสิทธิในการโหวตนายกรัฐมนตรี เป็นสิ่งที่ไม่น่าทำ
คลิก เพื่ออ่านข้อบังคับการประชุมรัฐสภา พ.ศ.2563
อ่านข่าวที่เกี่ยวข้อง
- จับตาแผน ส.ว. ‘ใช้ข้อบังคับ ข้อ 41’ เกมสกัดเสนอ ‘พิธา’ โหวตนายกฯ รอบ 2
- ‘พิธา’ โวยงัดข้อ 41 มาสกัดคนๆเดียว ยัน 8 พรรคไม่มี ขอรื้อ MOU พร้อมส่งไม้ต่อเพื่อไทย
- ‘ธงทอง’ อธิบายชัด โหวตนายกฯ ไม่ใช่ญัตติ เป็นเรื่องของรัฐธรรมนูญ ซึ่งมีศักดิ์สูงกว่าข้อบังคับฯ
- ด่วน! ศาลรธน. รับคำร้อง ‘พิธา’ คดีหุ้น ITV พร้อมสั่งหยุดปฏิบัติหน้าที่ทันที

