ปชน.เสนอยุทธศาสตร์สถานการณ์เมียนมา จัดตั้งระเบียงมนุษยธรรมตลอดแนวชายแดน

เมื่อวันที่ 11 พฤศจิกายน ที่รัฐสภา รศ.ดร.อนุสรณ์ ธรรมใจ สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรกรุงเทพมหานคร พรรคประชาชน และ อดีตประธานสถาบันปรีดี พนมยงค์ แถลงข่าวต่อสื่อมวลชน ว่า สถานการณ์ความขัดแย้งทางการเมืองและการสู้รบในประเทศเมียนมาได้สร้างวิกฤตการณ์ด้านมนุษยธรรมอย่างรุนแรง ส่งผลกระทบโดยตรงต่อความมั่นคง ชายแดน เศรษฐกิจ และสังคมของประเทศไทย ทั้งประเด็นผู้หนีภัยจากการสู้รบ ปัญหายาเสพติด อาชญากรรมข้ามชาติ แก๊งคอลเซ็นเตอร์ ตลอดจนมลพิษข้ามพรมแดน ประเทศไทยจำเป็นต้องปรับยุทธศาสตร์การต่างประเทศจากการตั้งรับเป็นการเชิงรุก โดยยึดหลักการปกป้องผลประโยชน์ของชาติ ควบคู่กับหลักสิทธิมนุษยชนและการส่งเสริมสันติภาพในภูมิภาค

ข้อเสนอการจัดตั้ง “ระเบียงมนุษยธรรมตลอดแนวชายแดนไทย-เมียนมา” (Humanitarian Corridor)
รัฐบาลไทยต้องเร่งจัดตั้ง “ระเบียงมนุษยธรรมที่ครอบคลุมและปลอดภัยตลอดแนวชายแดน” โดยเปลี่ยนวิกฤตชายแดนให้เป็นพื้นที่แห่งความช่วยเหลือด้านมนุษยธรรมอย่างมีประสิทธิภาพและโปร่งใส บทเรียนจาก Poland & Moldova วิกฤตยูเครน ใช้โมเดลการประสานงานแบบศูนย์รวม ณ จุดเดียว (One-Stop Hub) ตลอดแนวชายแดน จัดตั้งจุดคัดกรองทางการแพทย์ ส่งต่อผู้ป่วย และลงทะเบียนความช่วยเหลือร่วมกับองค์กรระหว่างประเทศอย่างมีระบบ บทเรียนจาก Colombia กรณีผู้อพยพเวเนซุเอลา การมอบสถานะคุ้มครองชั่วคราวและการจัดตั้งพื้นที่สนับสนุนข้ามพรมแดน (Border Transit Centers) ช่วยบริหารจัดการการข้ามแดนอย่างมีระบบ ป้องกันการสู้รบทะลักเข้าเมืองและลดแรงกดดันต่อระบบสาธารณสุขท้องถิ่น บทเรียนจาก Turkey-Syria Border การขนส่งความช่วยเหลือแบบ Cross-Border Mechanism การสร้างกลไกการส่งมอบความช่วยเหลือด้านอาหารและยาทะลุผ่านชายแดนภายใต้การกำกับดูแลขององค์การสหประชาชาติ (UN) โดยตรง เพื่อให้ความช่วยเหลือถึงมือประชาชนในพื้นที่ขัดแย้งโดยไม่ผ่านการปิดกั้นของรัฐบาลทหาร
แนวทางการดำเนินงานระเบียงมนุษยธรรมของไทย ต้องจัดตั้งพื้นที่ปลอดภัยทางการแพทย์และมนุษยธรรม (Safe Zones / Humanitarian Hubs): กำหนดจุดประสานงานช่วยเหลือตลอดแนวชายแดน (เช่น ตาก, แม่ฮ่องสอน,กาญจนบุรี,ระนอง)

การทำงานร่วมกับหน่วยงานระหว่างประเทศและภาคประชาสังคม ดึง UNHCR, ICRC, WHO และองค์กรภาคประชาสังคม (CSOs) เข้าร่วมตรวจสอบและบริหารจัดการ เพื่อสร้างความโปร่งใสและได้รับการยอมรับระดับสากล การเข้าถึงกองกำลังทุกฝ่ายอย่างเท่าเทียม (Inclusive Engagement) การส่งมอบความช่วยเหลือมนุษยธรรมต้องไม่เลือกปฏิบัติ และเปิดช่องทางสื่อสารทางการทูตกับกลุ่มชาติพันธุ์และภาคส่วนต่างๆ ที่ดูแลพื้นที่ชายแดน

รศ. ดร. อนุสรณ์ ธรรมใจ สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรกรุงเทพมหานคร พรรคประชาชน และ อดีตประธานสถาบันปรีดี พนมยงค์ กล่าวต่อว่า สำหรับข้อที่ 2 เป็นข้อเรียกร้องต่อประธานอาเซียน

ข้อเรียกร้องต่อประธานอาเซียน (ประเทศฟิลิปปินส์)  ขอเรียกร้องให้รัฐบาลฟิลิปปินส์ ในฐานะประธานอาเซียน แสดงภาวะผู้นำที่เข้มแข็ง ยกระดับแรงกดดันทางการทูตและมาตรการที่เป็นรูปธรรมต่อรัฐบาลทหารเมียนมา ให้ปฏิบัติตาม ฉันทามติ 5 ข้อ (Five-Point Consensus: 5PC) ของอาเซียนอย่างจริงจังดังนี้

ยุติความรุนแรงทันที กดดันให้มีการหยุดยิงทั่วประเทศ เพื่อเปิดทางให้ความช่วยเหลือด้านมนุษยธรรมเข้าถึงประชาชนทุกพื้นที่เจรจาอย่างครอบคลุม ผลักดันให้รัฐบาลทหารเปิดการพูดคุยกับทุกฝ่ายที่เกี่ยวข้อง ทั้งรัฐบาลเอกภาพชาติ (NUG) กองกำลังปกครองตนเองของกลุ่มชาติพันธุ์ และภาคประชาสังคม
กำหนดกรอบเวลา และมาตรการประเมินผลที่ชัดเจน หากรัฐบาลทหารยังปฏิเสธความร่วมมือ อาเซียนต้องพิจารณามาตรการทางการทูตและการเงินเพิ่มเติมอย่างเด็ดขาดจัดตั้งผู้แทนพิเศษ ที่มีอำนาจเต็ม ทำงานประสานงานอย่างใกล้ชิดกับประเทศเพื่อนบ้านที่มีชายแดนติดเมียนมา โดยเฉพาะประเทศไทย

รศ. ดร. อนุสรณ์ ธรรมใจ สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรกรุงเทพมหานคร พรรคประชาชน และ อดีตประธานสถาบันปรีดี พนมยงค์ กล่าวในช่วงท้ายว่า สำหรับข้อเสนอเพิ่มเติมด้านสิทธิมนุษยชนและการแก้ไขปัญหาเมียนมาการตั้งคณะทำงานเฉพาะกิจด้านการทูต เสนอให้รัฐบาลไทยตั้งคณะทำงานเฉพาะกิจเพิ่มเติมที่สามารถสื่อสารและประสานงานกับกองกำลังชาติพันธุ์และฝ่ายต่างๆ ในเมียนมาอย่างรอบด้าน นอกเหนือจากช่องทางกลไกที่รัฐบาลไทยติดต่อกับรัฐบาลทหารเมียนมาอยู่แล้ว เพื่อแก้ไขปัญหาความมั่นคงและส่งเสริมสันติภาพ การปราบปรามอาชญากรรมข้ามชาติอย่างจริงจัง ร่วมมือกับนานาชาติในการปราบปรามขบวนการแก๊งคอลเซ็นเตอร์ การค้ามนุษย์ และยาเสพติดที่ใช้พื้นที่ชายแดนและสภาวะสูญญากาศทางการเมืองจากสงครามกลางเมืองในเมียนมาเป็นฐานปฏิบัติการ การปกป้องและจัดสรรสิทธิขั้นพื้นฐานตามหลักสิทธิมนุษยชน เสนอให้รัฐบาลไทยดูแลเด็กและผู้หนีภัยตามหลักมนุษยธรรม ให้เข้าถึงการรักษาพยาบาลและการศึกษาขั้นพื้นฐานเพื่อลดปัญหาระยะยาวทางสังคม ยึดมั่นในเกียรติภูมิทางการทูตของไทย ประเทศไทยต้องไม่ถูกใช้เป็นเครื่องมือสร้างความชอบธรรมให้กับการละเมิดสิทธิมนุษยชน แต่ต้องวางตัวเป็นผู้นำด้านสันติภาพและมนุษยธรรมในภูมิภาค