เปิด 4 เกณฑ์คัดเลือก ‘1 จังหวัด 1 เมนู’ เล็งดึงอาหารถิ่นต่อยอดซอฟต์เพาเวอร์
เมื่อวันที่ 6 กันยายน ดร.สง่า ดามาพงษ์ ผู้ทรงคุณวุฒิด้านอาหาร กรมส่งเสริมวัฒนธรรม (สวธ.) เปิดเผยว่า ตามที่ สวธ.ประกาศรายชื่อผลคัดเลือก “1 จังหวัด 1 เมนู เชิดชูอาหารถิ่น” ภายใต้โครงการการส่งเสริมและพัฒนายกระดับอาหารถิ่น สู่มรดกทางวัฒนธรรมและอัตลักษณ์ความเป็นไทย “รสชาติ…ที่หายไป” ประจำปีงบประมาณ 2566 และมีกระแสวิพากษ์วิจารณ์ รวมทั้งข้อสงสัยของรายชื่ออาหารบางจังหวัดที่คนท้องถิ่นไม่รู้จักนั้น การคัดเลือกเป็นไปตามหลักเกณฑ์ ดังนี้
ข้อแรก ต้องเป็นอาหารพื้นบ้าน อาหารพื้นถิ่นที่เคยกินตั้งแต่ดั้งเดิม แต่กำลังสูญหาย แม้ว่าจะมีอยู่แต่ก็เหลือน้อยมีไม่กี่ร้านที่ยังขายอยู่
ข้อ 2 อาหารเหล่านี้ต้องใช้วัตถุดิบ และใช้ภูมิปัญญาท้องถิ่นนั้นๆ ในการปรุงและประกอบอาหาร
ข้อ 3 เป็นอาหารที่ท้องถิ่นกินอยู่ทุกวันนี้ แต่คนไม่ค่อยรู้จัก หรือรู้จักดี แต่ยังสามารถต่อยอดเชิงเศรษฐกิจได้
และ ข้อ 4 อาหารเหล่านี้ต้องมีคุณค่าทางโภชนาการ มีความเป็นสมุนไพร ดีต่อสุขภาพ
“ทั้งหมดนี้เป็นเหตุผลว่าทำไมอาหารหลายอย่างคนจึงไม่เคยได้ยินชื่อ โดยวัตถุประสงค์ของโครงการนี้ต้องการรวบรวมข้อมูลประวัติศาสตร์ของอาหารไทยที่มีอยู่ดั้งเดิม ไม่ว่าจะเป็นอาหารพื้นถิ่น อาหารชนเผ่า ฯลฯ เพื่อให้คนไทยเกิดการรับรู้ ตระหนักและส่งเสริมการกิน ต่อยอดเป็นซอฟต์เพาเวอร์ โครงการนี้ไม่ได้นำอาหารที่คนกินอยู่ทุกวันมาบอกต่อสาธารณะ แต่ต้องการขยายวงกว้างของอาหารไทยให้กว้างใหญ่มากกว่านี้ จึงมีชื่อของอาหารที่แปลกๆ ดังนั้น อย่าเอาช่วงชีวิตของตัวเองมาตัดสิน
“โครงการ 1 จังหวัด 1 เมนู ไม่ใช่โอท็อป ไม่ใช่อาหารที่เลือกขึ้นมาเพื่อเป็นอาหารประจำจังหวัด แต่เป็นอาหารพื้นที่ อาหารพื้นถิ่น ซึ่งจังหวัดหนึ่งอาจมีเป็น 10 เมนูก็ได้” ดร.สง่ากล่าว
ดร.สง่ากล่าวต่อว่า โครงการดังกล่าวจะทำต่อเนื่อง เพื่อค้นหาว่ามีอาหารอะไรเพิ่มเติมอีกบ้างในแต่ละจังหวัด ส่วนการที่มีผู้ออกมาวิพากษ์วิจารณ์อาจเพราะยังสื่อสารให้สังคมเข้าใจได้ไม่ดีพอ ดังนั้น ต้องเร่งทำความเข้าใจที่ถูกต้อง อย่างไรก็ตาม เมื่อได้ฐานข้อมูลแล้วจะมีการคัดเลือกว่าเมนูไหนที่ควรจะส่งเสริมในเชิงเศรษฐกิจ เป็นซอฟต์เพาเวอร์ ให้ร้านอาหารทำเมนูเหล่านี้มาขายให้คนได้กินมากขึ้น และนำมาสื่อสารว่าเป็นภูมิปัญญาของบรรพบุรุษไทย ทำให้เกิดความภาคภูมิใจว่าอาหารไทยไม่ได้มีเฉพาะต้มยำกุ้ง ผัดไทย แกงเขียวหวานเท่านั้น อาหารไทยยังมีอีกมากมาย
อ่านข่าวที่เกี่ยวข้อง
- ก.วัฒนธรรม ประกาศลิสต์ 77 เมนูอาหารประจำจังหวัด คนหลายพื้นที่มึน ไม่เคยได้ยิน
- อ.รัฐศาสตร์ มช. ชวนคนไทยเลือกกันเอง ‘เมนูอาหารถิ่น’ ไม่ต้องสน สวธ. เมินเสียงปชช.
- คนสุโขทัย คาใจ วธ. ไปถามใครมา? เลือก ‘ข้าวเปิ๊บ’ เมนูจังหวัด ขอโหวต ‘ไม่เห็นชอบ’
- หลานย่าโม รุมถาม ‘เมี่ยงคำโคราช’ เมนูจังหวัดจริงดิ?
- คนสระบุรี คาใจ ‘ลาบหัวปลี’ เมนูประจำจังหวัด ไม่ถามปชช. เอื้อประโยชน์ใครหรือไม่?
- ‘สมฤทธิ์’ งงกิจกรรมอาหารถิ่น ตามหารสชาติของใคร? ชี้นี่คือความไม่เข้าใจวัฒนธรรมของ วธ.เอง
- ไม่จบ! เพชรบูรณ์มาอีก รับไม่ได้ชู ‘ข้าวเบือ’ อาหารถิ่น ถาม วธ.ใครสำรวจ?

