หน้าแรก ในประเทศ เปิดข้อเสนอแน...

เปิดข้อเสนอแนะ สมาคมวิศวกรที่ปรึกษาแห่งประเทศไทย ปมรื้อถอน หอพักอ่างแก้ว-แฟลตฝายหิน

14.09.26 | 15:51 น.

เปิดข้อเสนอแนะ สมาคมวิศวกรที่ปรึกษาแห่งประเทศไทย ปมรื้อถอน หอพักอ่างแก้ว-แฟลตฝายหิน

 


จากกรณี มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ (มช.) กำลังจะทุบ “หอพักอ่างแก้ว” ซึ่งคือหนึ่งในสถาปัตยกรรมโมเดิร์น ผลงานการออกแบบของ อาจารย์อมร ศรีวงศ์ ไว้ในปี 2507 ขอให้ทบทวนแผนรื้อถอนดังกล่าว ต่อมา มช.ออกแถลงการณ์ชี้แจงสาเหตุการทุบแล้วนั้น

เมื่อวันที่ 14 กันยายน รองศาสตราจารย์ ดร.สันต์ สุวัจฉราภินันท์ อาจารย์คณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ โพสต์ข้อความผ่านเพจเฟซบุ๊กส่วนตัว ระบุว่า

“สมาคมสถาปนิกสยาม เขียนไปหารือกับ สมาคมวิศวกรที่ปรึกษาแห่งประเทศไทย (วปท.) เรื่อง การรื้อถอนหอพักอ่างแก้ว และ นี่คือจดหมายที่ ทาง วปท ตอบกลับครับ”

Advertisement

ในหนังสือตอบกลับระบุข้อความดังนี้

ตามที่สมาคมสถาปนิกสยาม ในพระบรมราชูปถัมภ์ ได้มีหนังสือถึงสมาคมวิศวกรที่ปรึกษาแห่งประเทศไทย (วปท.) เพื่อแสดงเจตนารมณ์ในการเสนอให้มหาวิทยาลัยเชียงใหม่พิจารณาทบทวนแนวทางการรื้อถอนอาคารหอพักอ่างแก้วและแฟลตฝ่ายหิน ซึ่งเป็นอาคารสถาปัตยกรรมสมัยใหม่ที่มีคุณค่าทางประวัติศาสตร์และสถาปัตยกรรม ตลอดจนมีคุณค่าด้านการออกแบบทางวิศวกรรมโครงสร้างและระบบประกอบอาคาร โดยอาจารย์ผู้ทรงคุณวุฒิในยุคดังกล่าวได้ร่วมกันสร้างสรรค์แนวคิดและพัฒนาเทคโนโลยีเพื่อประยุกต์ใช้ให้เหมาะสมกับบริบทและข้อจำกัดในขณะนั้น

ทั้งนี้ สมาคมสถาปนิกสยามฯ ได้มีการหารือร่วมกับองค์กรท้องถิ่น ผู้แทนคณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ และสถาบันการศึกษาและองค์กรที่เกี่ยวข้องหลายแห่ง เพื่อพิจารณาแนวทางการอนุรักษ์และปรับใช้ประโยชน์อาคารให้เหมาะสมกับการใช้งานในปัจจุบัน รวมทั้งแนวทางการจัดตั้งคณะทำงานร่วมจากหลายภาคส่วนเพื่อพิจารณาทางเลือกที่เหมาะสม นั้น

ต่อมา มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ได้เผยแพร่แถลงการณ์ ลงวันที่ 22 สิงหาคม 2569 เกี่ยวกับผลการสำรวจและประเมินสภาพอาคาร รวมถึงข้อจำกัดด้านความมั่นคงแข็งแรงของโครงสร้างและปัญหาด้านระบบประกอบอาคาร ซึ่งเป็นข้อมูลสำคัญประกอบการพิจารณาแนวทางการดำเนินการกับอาคารดังกล่าว

จากสถานการณ์ดังกล่าว สมาคมสถาปนิกสยามฯ เห็นว่า ประเด็นด้านความมั่นคงแข็งแรงของโครงสร้าง ตลอดจนงานวิศวกรรมระบบประกอบอาคาร เป็นประเด็นทางวิชาการและเทคนิคที่มีความสำคัญอย่างยิ่ง และควรได้รับการพิจารณาโดยผู้เชี่ยวชาญในสาขาที่เกี่ยวข้องอย่างรอบด้าน โดยอาศัยข้อมูลจากการสำรวจ ตรวจสอบ และทดสอบสภาพอาคารในปัจจุบัน เพื่อให้ทุกฝ่ายมีความเข้าใจร่วมกันบนพื้นฐานของข้อเท็จจริงและหลักวิชาการ และเพื่อให้สามารถพิจารณาทางเลือกในการดำเนินการกับอาคารได้อย่างเหมาะสม
ถอดข้อความจากเอกสารหน้า 2 ตามภาพได้ดังนี้

ในการนี้ วปท. ขอเสนอความเห็นและข้อเสนอแนะด้านวิศวกรรม ดังนี้

1) ความเห็นเบื้องต้นด้านวิศวกรรมโครงสร้างของอาคารหอพักอ่างแก้วและแฟลตฝ่ายหิน

จากข้อมูลที่ได้รับทราบจากการประชุมและการหารือที่ผ่านมา อาคารทั้งสองหลังได้เปิดใช้งานมาเป็นระยะเวลากว่า 60 ปี และจากข้อมูลที่ได้รับทราบ ไม่ปรากฏว่าอาคารมีสภาพชำรุดทรุดโทรมอย่างรุนแรง หรือเคยได้รับความเสียหายด้านโครงสร้างจากเหตุการณ์แผ่นดินไหวที่ผ่านมา รวมถึงเหตุการณ์แผ่นดินไหวครั้งใหญ่เมื่อช่วงต้นปี พ.ศ. 2568 ซึ่งมีผลกระทบต่อพื้นที่หลายแห่งในประเทศไทย

อย่างไรก็ตาม ข้อมูลดังกล่าวเป็นเพียงข้อมูลเบื้องต้น และไม่อาจใช้เป็นข้อสรุปแทนผลการสำรวจและประเมินความมั่นคงแข็งแรงของโครงสร้างในปัจจุบันได้ ดังนั้น หากมหาวิทยาลัยเชียงใหม่มีความประสงค์ที่จะพิจารณาการปรับปรุงและใช้งานอาคารต่อไป วปท. มีความยินดีที่จะประสานผู้เชี่ยวชาญด้านวิศวกรรมโครงสร้าง ซึ่งอาจเป็นสมาชิกของ วปท. และ/หรือผู้เชี่ยวชาญจากสมาคมวิชาชีพวิศวกรรมที่เกี่ยวข้อง เพื่อร่วมดำเนินการสำรวจ ตรวจสอบ และทดสอบสภาพความมั่นคงแข็งแรงของโครงสร้างอาคารในปัจจุบันอย่างเป็นระบบ

ทั้งนี้ ผลการตรวจสอบดังกล่าวสามารถนำมาใช้ประกอบการพิจารณาแนวทางการปรับปรุง เสริมกำลัง หรือซ่อมแซมโครงสร้าง ตลอดจนงานวิศวกรรมระบบต่างๆ ให้สอดคล้องกับกฎหมายว่าด้วยการควบคุมอาคาร มาตรฐานทางวิศวกรรม และข้อกำหนดที่เกี่ยวข้องที่ใช้บังคับในปัจจุบัน โดยคำนึงถึงวัตถุประสงค์และรูปแบบการใช้งานอาคารในอนาคต

2) ความเป็นไปได้ในการอนุรักษ์และปรับใช้ประโยชน์อาคาร

ในทางวิศวกรรม การปรับปรุงอาคารเดิมเพื่อให้สามารถใช้งานต่อไปได้ สามารถพิจารณาดำเนินการได้โดยเริ่มจากการสำรวจสภาพอาคาร วิเคราะห์โครงสร้างและวัสดุ ทดสอบคุณสมบัติและความสามารถในการรับน้ำหนัก ตลอดจนตรวจสอบระบบประกอบอาคารที่เกี่ยวข้อง

จากผลการตรวจสอบดังกล่าว จึงสามารถนำมาวิเคราะห์และออกแบบแนวทางการซ่อมแซม ปรับปรุง หรือเสริมกำลังโครงสร้าง รวมถึงการปรับปรุงระบบประกอบอาคารให้เหมาะสมกับการใช้งานในปัจจุบัน และเป็นไปตามมาตรฐานด้านวิศวกรรมที่เกี่ยวข้อง

ดังนั้น ก่อนที่จะมีข้อสรุปเกี่ยวกับแนวทางการดำเนินการกับอาคาร วปท. เห็นว่า การศึกษาความเป็นไปได้ทางวิศวกรรมของแนวทางการอนุรักษ์ ปรับปรุง และปรับใช้ประโยชน์อาคาร ควรได้รับการพิจารณาเป็นอีกทางเลือกหนึ่ง โดยมีข้อมูลทางวิศวกรรมที่ชัดเจนและเพียงพอประกอบการตัดสินใจ

3) คุณค่าด้านวิศวกรรมและการเป็นแหล่งเรียนรู้

นอกจากคุณค่าด้านสถาปัตยกรรมและประวัติศาสตร์แล้ว จากข้อมูลที่ได้รับทราบ อาคารทั้งสองแห่งยังมีคุณค่าในด้านการออกแบบและพัฒนาองค์ความรู้ทางวิศวกรรมในช่วงเวลาที่ก่อสร้าง

ในการนี้ สมาคมสถาปนิกสยามฯ ได้มีโอกาสเข้าพบและหารือกับศาสตราจารย์อรุณ ชัยเสรี ก่อนที่ท่านจะถึงแก่อสัญกรรม และได้รับทราบข้อมูลและแนวคิดหลายประการเกี่ยวกับแนวคิดการออกแบบและการก่อสร้างอาคาร

ดังกล่าว ซึ่งสะท้อนให้เห็นถึงองค์ความรู้และแนวคิดด้านวิศวกรรมที่น่าสนใจในยุคสมัยนั้น อีกทั้งยังมีศาสตราจารย์อรุณ สรเทศน์ ร่วมเป็นผู้ออกแบบงานระบบสุขาภิบาลและสิ่งแวดล้อมของอาคารด้วย
ด้วยเหตุนี้ อาคารทั้งสองจึงมิได้มีคุณค่าเฉพาะในมิติของสถาปัตยกรรมเท่านั้น หากแต่ยังมีคุณค่าในฐานะผลงานด้านวิศวกรรมและเป็นหลักฐานทางประวัติศาสตร์ของพัฒนาการด้านเทคโนโลยีการก่อสร้างของประเทศไทย ซึ่งสามารถนำมาใช้เป็นแหล่งเรียนรู้สำหรับนักศึกษา คณาจารย์ สถาปนิก วิศวกร และผู้ประกอบวิชาชีพรุ่นต่อไปได้เป็นอย่างดี

4) แนวทางความร่วมมือระหว่างองค์กรวิชาชีพ

วปท. เห็นว่า การพิจารณาแนวทางดำเนินการกับอาคารหอพักอ่างแก้วและแฟลตฝ่ายหิน ควรเปิดโอกาสให้ผู้เชี่ยวชาญจากสาขาวิชาชีพต่างๆ ได้ร่วมกันพิจารณา ทั้งด้านสถาปัตยกรรม วิศวกรรมโครงสร้าง วิศวกรรมระบบประกอบอาคาร การอนุรักษ์อาคาร ตลอดจนด้านกฎหมายและการบริหารจัดการ เพื่อให้ได้ข้อมูลที่รอบด้านและสามารถพิจารณาทางเลือกที่เหมาะสมที่สุดสำหรับมหาวิทยาลัยเชียงใหม่

วปท. ยินดีเป็นอย่างยิ่งที่จะประสานและสนับสนุนผู้เชี่ยวชาญด้านวิศวกรรมสาขาต่างๆ ทั้งจากสมาชิกของ วปท. และจากสมาคมหรือองค์กรวิชาชีพที่เกี่ยวข้อง เพื่อร่วมกับสมาคมสถาปนิกสยามฯ และหน่วยงานหรือสถาบันที่เกี่ยวข้อง ในการศึกษา สำรวจ ตรวจสอบ และพิจารณาทางเลือกด้านวิศวกรรมสำหรับอาคารทั้งสองแห่ง ตามแนวทางที่ทุกฝ่ายจะได้ร่วมกันหารือและเห็นชอบต่อไป

วปท. หวังเป็นอย่างยิ่งว่า ความร่วมมือระหว่างองค์กรวิชาชีพและผู้เชี่ยวชาญจากหลายสาขา จะเป็นส่วนสำคัญในการจัดทำข้อมูลทางวิชาการที่รอบด้าน เพื่อประกอบการพิจารณาของมหาวิทยาลัยเชียงใหม่ และนำไปสู่แนวทางการดำเนินการที่เหมาะสม โดยคำนึงถึงทั้งความปลอดภัยในการใช้งาน คุณค่าทางประวัติศาสตร์และสถาปัตยกรรม ตลอดจนคุณค่าทางวิศวกรรมของอาคารทั้งสองแห่ง

จึงเรียนมาเพื่อทราบ และเพื่อพิจารณาดำเนินการในส่วนที่เกี่ยวข้องต่อไป
ขอแสดงความนับถือ
(นายนพดล ใจซื่อ) นายกสมาคมวิศวกรที่ปรึกษาแห่งประเทศไทย