ภาพยนตร์/นพมาส แววหงส์
MEN IN BLACK : INTERNATIONAL
‘ชายชุดดำ’
กำกับการแสดง Gary Gray
นำแสดง Chris Hemsworth Tessa Thompson Liam Neeson Emma Thompson Rebecca Ferguson Rafe Spall
วิกิพีเดียให้คำจำกัดความคำว่า Men in Black เป็นความดังนี้
“ในวัฒนธรรมมวลชนและทฤษฎีสมคบคิดเกี่ยวกับยูเอฟโอ ‘ชายชุดดำ’ เป็นผู้ชายสวมสูทดำที่อ้างตนเป็นเจ้าหน้าที่ขององค์กรลับของรัฐบาล ซึ่งคอยคุกคามผู้คนที่รู้เห็นเรื่องจานบิน หรือยูเอฟโอ ไม่ให้ปริปากถึงสิ่งที่พวกเขาเห็นให้ใครรู้ บ้างก็ว่าพวกเขาอาจเป็นตัวมนุษย์ต่างดาวเสียเองก็มี บ่อยครั้งศัพท์คำนี้ใช้พูดถึงกลุ่มคนลึกลับที่ทำงานให้องค์กรลับที่ไม่มีใครรู้ว่ามีตัวตนอยู่ รวมทั้งสาขาของรัฐบาลที่ว่ากันว่าตั้งขึ้นเพื่อปกป้องความลับหรือปฏิบัติภารกิจนอกระบบอื่นๆ…”
หนังทีวีชุด The X-Files ซึ่งต่อมากลายเป็นหนังจอใหญ่ ก็น่าจะจัดอยู่ในกลุ่มองค์กรลับคล้ายๆ กันนี้
เพียงแต่ว่า แฟ้มที่ตีตราว่า เอ็กซ์ไฟล์ นี้พ่วงอยู่ในหน่วยงานของรัฐที่มีตัวตนอยู่จริง
และเป็นเรื่องราวที่กล่าวอ้างว่าวางอยู่บนพื้นฐานของเรื่องจริง
ในโลกภาพยนตร์ เรารู้จัก Men in Black เป็นครั้งแรกเมื่อ ค.ศ.1997 โดยสร้างจากหนังสือการ์ตูนคอมิกของนักเขียนอเมริกัน โลเวลล์ คันนิงแฮม เป็นเรื่องราวขององค์กรลับในโลกสมมติที่คอยสอดส่องและควบคุมการแทรกซึมของมนุษย์ต่างดาวบนโลก
รวมทั้งป้องกันไม่ให้คนทั่วไปได้รู้ความจริงเกี่ยวกับมนุษย์ต่างดาว
หนังปี 1997 มีนักแสดงนำสองคนซึ่งกลายเป็นหน้าตาของแฟรนไชส์ “ชายชุดดำ” คือ วิลล์ สมิธ และทอมมี่ ลี โจนส์ และตามต่อมาด้วยภาคสอง ภาคสาม
และปัจจุบันคือภาคสี่ โดยมีสร้อยขยายความตามหลังว่า “นานาชาติ” ซึ่งคงหมายความว่า ชายชุดดำโกอินเตอร์ เนื่องจากเหตุการณ์เกิดขึ้นในหลายแห่งในโลก โดยหลักๆ คือปารีส โมร็อกโก และกลางทะเลทรายซึ่งน่าจะเป็นตะวันออกกลาง
แฟรนไชส์ชุดนี้มีเรื่องราวตามแบบการ์ตูนคอมิก คือเป็นเรื่องของซูเปอร์ฮีโร่ที่ต่อสู้ฟาดฟันอยู่กับมนุษย์ต่างดาวที่แผ่อิทธิพลมาครอบครองโลกมนุษย์
ความสำเร็จของหนังภาคแรกอยู่ที่การวางตำแหน่งตัวเองเป็นหนังตลกอย่างออกนอกหน้าเหนือแนวอื่นใด และคู่หูคู่ฮาทั้งวิลล์ สมิธ และทอมมี่ ลี โจนส์ ส่งรับลูกกันได้อย่างเข้าขาและเป็นตลกหน้าตายแบบที่นักแสดงไม่ได้นึกขำตัวเองในบทบาทสุดกู่ที่เล่นอยู่
ชายชุดดำในองค์กรชื่อเดียวกันนี้ มีชื่อเรียกขานกันเป็นตัวอักษรย่อภาษาอังกฤษ และไม่ได้จำกัดเฉพาะเพศชาย อย่างที่หนังซึ่งตามกระแสปัจจุบันล้วนมีจุดยืนพิทักษ์และเชิดชูสิทธิสตรีกันเป็นแถว และมีมากกว่าหนึ่งครั้งที่ตัวละครหญิงตั้งคำถามในเรื่องเพศสภาพกับคำเรียกขานชื่อองค์กร
คงยังจำกันได้ว่า วิลล์ สมิธ เล่นบทของสายลับฉายาเจ(ย์) และทอมมี่ ลี โจนส์ เล่นบทของเค(ย์) แต่พอมาถึงภาคสี่ในปัจจุบัน ทั้งสองคนไม่ได้อยู่ในเรื่องอีกแล้ว แต่มีนักแสดงชุดใหม่
โดยสองคู่หูหลักคือ เอช (คริส เฮมสเวิร์ธ) และเอ็ม (เทสซา ทอมป์สัน)
นักแสดงสองคนนี้เคยเล่นด้วยกันมาก่อนในหนังซูเปอร์ฮีโร่ของมาร์เวล เรื่อง Thor : Ragnarok โดยเฮมสเวิร์ธเป็นตัวเทพเจ้าแห่งสายฟ้า ตำนานของชนชาตินอร์สทางเหนือของยุโรป ส่วนทอมป์สันเป็นนักรบวัลคีรีที่คอยพิทักษ์ดินแดนอัสการ์ด ที่อยู่ของบรรดาเทพเจ้า
หนังเริ่มที่ปารีส บนหอไอเฟล ซึ่งชายชุดดำสองนายเดินอาดๆ ขึ้นไปชั้นบนสุด ขัดจังหวะการขอแต่งงานของคู่หนุ่มสาวสองคน หนุ่มอุตส่าห์สรรหาสถานที่โรแมนติกที่สุดในการขอแต่งงานแล้ว ก็ยังมีมารตามมาผจญจนได้
สายลับไฮ-ที (เลียม นีสัน) ที่มีฉายาเพิ่มจากตัวอักษรย่อประจำตัว บอกตำแหน่งระดับหัวหน้าในองค์กร และสายลับเอช กำลังขึ้นไปปฏิบัติการครั้งสำคัญบนยอดหอคอย และจำต้องใช้อุปกรณ์ตัวเก่งของหน่วยงานนับแต่หนังภาคแรก คือเครื่องลบความจำ ลบความจำของผู้คนที่ประสบพบเห็นเหตุการณ์แปลกๆ หรือเหนือธรรมชาติเสีย
มุขตรงนี้คือ หนุ่มกำลังขอแต่งงานกับสาวในบรรยากาศแสนหวาน ครั้นพอโดนลบความจำ ก็ต้องกลับไปขอแต่งงานใหม่อีกที…และอีกที…และอีกที… เนื่องจากชายชุดดำมีภารกิจพิทักษ์ความลับเกี่ยวกับมนุษย์ต่างดาวไว้จากประจักษ์พยานที่บังเอิญอยู่ในที่เกิดเหตุ
ปฏิบัติการครั้งนี้ทำให้เอเย่นต์เอชกลายเป็นฮีโร่ขององค์กร
หนังย้อนกลับไปกว่าสิบปีในครอบครัวของเด็กหญิงมอลลี่ ซึ่งบังเอิญรอดพ้นจากการถูกลบความจำจากเหตุการณ์ที่มีมนุษย์ต่างดาวเข้ามาพัวพัน แถมยังได้ผูกมิตรกับมนุษย์ต่างดาวตัวเล็กที่ลาจากไปหลังจากการแนะนำตัวกันสั้นๆ
มอลลี่เติบโตขึ้นโดยตั้งเป้าหมายในชีวิตไว้ที่การเข้าร่วมทีมกับชายชุดดำ ถึงแม้เธอจะเป็นผู้หญิง และทำได้สำเร็จโดยแทบไม่ได้แลกมาด้วยหยาดเหงื่อแรงงานอะไรเลย
ถ้าการเข้าร่วมในองค์กรลับสุดยอดของโลกนี้ง่ายขนาดนี้ ระบบความปลอดภัยขององค์กรคงต้องมีปัญหาให้ต้องอุดรูรั่วอย่างขนาดหนักเลยเชียว
แต่แทบจะเรียกว่าลัดนิ้วมือเดียว มอลลี่ก็บุกเข้าไปจนถึงรังที่ตั้งขององค์กร เข้าไปของานทำจากเอเย่นต์โอ (เอ็มมา ทอมป์สัน) ซึ่งตอบว่าองค์กรนี้ไม่รับคนทำงานหรอก มีแต่ต้องสรรหาเอง
อย่างไรก็ตาม ความมุ่งมั่นของมอลลี่ก็ประสบผล และเธอได้รับการตอบรับเข้าทำงานในฐานะเอเย่นต์ฝึกงานฉายา “เอ็ม”
ภารกิจแรกถูกส่งตัวมุดลอดใต้ทะเลไปลอนดอนในรถไฟสายสุดพิเศษขององค์กรนี้ เพื่อไปทำงานร่วมกับหนุ่มผมทองรูปหล่อสุดฮอตขององค์กร ที่กำลังเริ่มผยองและชะล่าใจจนย่อหย่อนกับหน้าที่พิทักษ์มนุษย์ต่างดาวคนสำคัญที่ถูกส่งมายังโลก
และแล้วเอ็มกับเอชก็ต้องร่วมมือกันในภารกิจต่อสู้กับมนุษย์ต่างดาวอีกเผ่าพันธุ์
คราวนี้มีเอเลียนคู่แฝดที่แปรสภาพได้มาเป็นคู่ต่อสู้
และฝ่ายพระเอกมีเอเลียนน่ารัก ที่เป็นตัวหมาก (พอว์น) คอยพิทักษ์ราชินี (ควีน) ในกระดานหมากรุก ตัวหมากได้ชื่อประจำตัวในทันทีว่า “พอว์นี่” และสาบานจะพิทักษ์เอ็มในฐานะราชินีของตน
ตัวร้ายแสนสวยอีกคนคือ ริซ่า (รีเบคคา เฟอร์กูสัน) เจ้าแม่ค้ายาระดับจักรวาล ที่มีนิวาสสถานอยู่กลางมหาสมุทร โดยมีท้องทะเลเป็นปราการด่านหน้า
และเอชกับเอ็มเดินทางฝ่าแนวกระสุนเข้าไปโดยไม่ยาก เนื่องจากเอชเคยเป็นแฟนเก่าของริซ่า
ภารกิจคือนำอาวุธมหาประลัยที่โดนขโมยไปคืนกลับมา
ในท่ามกลางกระแสปั่นป่วนในองค์กรที่คิดกันว่ามีหนอนบ่อนไส้
แล้วก็ปรากฏว่ามีจริง
นั่นคืออันตรายสูงสุดที่องค์กรใดๆ จะประสบ นั่นคือคนในระดับสูงกระทำการเป็นปฏิปักษ์ต่อเจตนารมณ์ขององค์กร
ฉากไล่ล่าในหนังใช้พาหนะใหม่ที่ไม่รู้จะใช้คำอะไรเรียก และอาวุธมหาประลัยก็แปลงรูปได้อย่างเหลือเชื่อ เป็นมุขหรือแง่มุมใหม่ๆ ที่หนังพยายามสรรหา แต่โดยรวมๆ แล้วก็ยังเป็นเหล้าเก่าในขวดใหม่ โดยที่รสชาติชืดชาไปแล้ว
ภาคแรกสนุกที่สุด หลังจากนั้นก็ค่อยๆ อ่อยลง โดยเฉพาะเมื่อเรื่องราวไม่ได้ต่อเนื่อง แต่นำเสนอตัวละครชุดใหม่ซึ่งเรายังไม่ได้รู้สึกผูกพันด้วย
เชื่อว่าอีกไม่ช้าก็นานก็คงมีชายชุดดำภาคต่อๆ ไปตามมาอีกสำหรับคนรุ่นใหม่ที่ยังต้องเสพวัฒนธรรมในกระแสต่อไป
