คนมองหนัง | “I”m Not Your F***ing Stereotype” “หนังสั้นไทย” สะท้อนปัญหา “เด็กสาวมุสลิม” คว้ารางวัลใหญ่ที่ “สิงคโปร์”
เทศกาลภาพยนตร์นานาชาติสิงคโปร์ 2019 เพิ่งจะผ่านพ้นไป โดยในการประกาศรางวัล “ซิลเวอร์ สกรีน อวอร์ดส์” ของเทศกาลประจำปีนี้มีผลงานหนังไทยได้รับรางวัลด้วย
นั่นก็คือ “I”m Not Your F***ing Stereotype” หนังสั้นโดย “ฮีซัมร์ เจ๊ะมามะ” ซึ่งคว้ารางวัลภาพยนตร์สั้นเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ยอดเยี่ยม อันเป็นรางวัลใหญ่สุดในสายการประกวดภาพยนตร์สั้น
หนังสั้นเรื่องนี้เล่าเรื่องราวเกี่ยวกับตัวละครชื่อ “มัรยัม” เด็กสาวมุสลิมจากภาคใต้ของประเทศไทย ที่ตกเป็นเหยื่อของการเหยียดเชื้อชาติในโรงเรียน ส่งผลให้เธอประสบภาวะวิกฤตอัตลักษณ์
จนเริ่มไม่พอใจกับชื่อเสียงเรียงนาม, ศาสนา กระทั่งวันเกิดของตนเอง
“ฮีซัมร์ เจ๊ะมามะ” เกิดที่จังหวัดนราธิวาส ปัจจุบันเขาเข้ามาเรียนต่อระดับปริญญาตรีด้านภาพยนตร์ศึกษาที่มหาวิทยาลัยกรุงเทพ โดย “I”m Not Your F***ing Stereotype” ถือเป็นหนังสั้นเรื่องแรกสุดของเขา
ทั้งนี้ คณะกรรมการได้ระบุเหตุผลซึ่งมอบรางวัลภาพยนตร์สั้นยอดเยี่ยมให้แก่ผลงานชิ้นนี้เอาไว้ว่า
“เรื่องเล่าชนิดเดียวที่คุณต้องเล่าออกมาก็คือเรื่องของตัวคุณเอง และในกรณีของ “I”m Not Your F***ing Stereotype” คณะกรรมการรู้สึกได้ว่าผู้เล่าเรื่อง, การแสดง และสายสัมพันธ์ระหว่างบุคคล ได้ร้อยเรียงเชื่อมโยงเข้าหากันอย่างหมดจดสมบูรณ์แบบ
“ทุกอย่างในหนังล้วนอยู่ถูกที่ถูกทางและสดใหม่ จนไม่มีผู้ใดสามารถเข้าไปบอกกล่าวผู้กำกับภาพยนตร์ หรือผู้กำกับภาพ หรือผู้ลำดับภาพ หรือเหล่านักแสดง หรือใครก็ตามที่เกี่ยวกับหนังเรื่องนี้ได้ว่าพวกเขานั้นทำสิ่งที่ไม่ถูกต้องเหมาะสมออกมา
“ด้วยเหตุผลดังกล่าวและอัจฉริยภาพของคนทำหนังกลุ่มนี้ “I”m Not Your F***ing Stereotype” จึงสร้างความประทับใจเป็นอย่างยิ่งให้แก่คณะกรรมการ”
มีหนังสั้นไทยอีกสองเรื่องที่ได้เข้าฉายในสายการประกวดเดียวกับ “I”m Not Your F***ing Stereotype”
หนังเรื่องแรกคือ “เอกสารประกอบการตัดสินใจ” (Dossier of the Dossier) โดย “สรยศ ประภาพันธ์” ผู้กำกับภาพยนตร์สั้นที่มีผลงานสม่ำเสมอ และได้เดินทางไปตามเทศกาลหนังนานาชาติต่างๆ มาอย่างต่อเนื่อง
หนังเล่าเรื่องผู้กำกับฯ และโปรดิวเซอร์ ซึ่งกำลังเตรียมงานเอกสารสำหรับโปรเจ็กต์ภาพยนตร์เรื่องใหม่ ด้วยความคาดหวังว่าพวกเขาอาจได้รับเงินทุนสนับสนุนจากผู้ร่วมลงทุนที่มีศักยภาพ สิ่งที่เกิดขึ้นหลังจากนั้นได้ก่อให้เกิดคำถามว่าด้วยความฝันและความเป็นจริงของกระบวนการผลิตภาพยนตร์
น่าสนใจว่าสรยศนั้นมีฐานะเป็น “อาจารย์ที่ปรึกษา” ของฮีซัมร์ในการทำหนังสั้นธีสิสเรื่อง “I”m Not Your F***ing Stereotype” นั่นเอง
หนังเรื่องที่สองคือ “กำเนิดหอยทากทอง” (Birth of Golden Snail) โดย “จุฬญาณนนท์ ศิริผล” ศิลปินและผู้กำกับภาพยนตร์ ซึ่งเคยมีส่วนร่วมในโครงการ “Ten Years Thailand”
หนังสร้างเรื่องราวขึ้นจากตำนาน-ประวัติศาสตร์ของเขาขนาบน้ำ จังหวัดกระบี่ โดยแต่งเติมเสริมจินตนาการลงไป กระทั่งผลงานชิ้นนี้มีลักษณะผสมผสานระหว่างการเป็นเรื่องแต่งกับคติชาวบ้าน
ก่อนหน้านี้ในปี 2561 หนังเรื่องเดียวกันของจุฬญาณนนท์ได้ถูกแบนจากเทศกาลศิลปะ “ไทยแลนด์ เบียนนาเล่” ซึ่งจัดขึ้นที่กระบี่
หลังจากจุฬญาณนนท์ไม่ยินยอมจะตัดฉากที่มีเนื้อหาซึ่งอาจขัดต่อความสงบเรียบร้อยหรือศีลธรรมอันดีของประชาชน หรืออาจกระทบต่อความมั่นคงของรัฐและเกียรติภูมิของประเทศไทย ตาม พ.ร.บ.ภาพยนตร์ มาตรา 29 ออกไปจากตัวผลงาน ตามความเห็นของคณะกรรมการอำนวยการเทศกาล
ข้อมูลและภาพประกอบจาก
เพจเฟซบุ๊ก Singapore International Film Festival – SGIFF
‘กำเนิดหอยทากทอง’ โดย จุฬญาณนนท์ ศิริผล ที่ถูกแบนในเมืองไทย จะได้ฉายที่ Singapore Film Fest 2019
