ฟ้า พูลวรลักษณ์ : หนังสือเรียนสำหรับเด็ก (165) : คนที่ปฏิเสธสังคมสมัยใหม่ ไม่มีทางปฏิเสธได้หมด

๑

เมื่อคืนฉันดูหนังเรื่อง Into the Wild มันเป็นเรื่องของเด็กหนุ่มคนหนึ่ง ที่เพิ่งจบจากมหาวิทยาลัย

เขาชิงชังสังคมปัจจุบันนี้มาก และต้องการกลับไปสู่ธรรมชาติ

เขาเผาเงินสดทิ้งหมด เงินในบัญชีก็บริจาคคนอื่นหมด

เอากรรไกรตัดบัตรเครดิตการ์ด บัตรไอดีทุกชนิด

แล้วออกเดินทางไปสู่ธรรมชาติ

๒

ภาพที่เห็นน่าตื่นตะลึง เพราะเขาเผาเงินทิ้งหมด แต่เขายังแปรงฟัน ด้วยยาสีฟัน ถ้ายาสีฟันนั้นหมดหลอดแล้ว เขาจะทำยังไง เขาก็ต้องไปซื้ออยู่ดี เพราะเขาผลิตยาสีฟันเองไม่ได้ หรือไม่เขาคงต้องไปหากิ่งไม้มาแปรงฟันแทน เหมือนคนโบราณ

แต่เขาจะมีประสบการณ์ ความรู้พอจะทำเรื่องแบบนี้ไหมหนอ เพราะไม่ใช่กิ่งไม้ทุกชนิดจะใช้แปรงฟันได้

ที่แปลกคือ ทุกสิ่งรอบตัวเขา หมายถึงเสื้อผ้า รองเท้า มีดพก หรือปืนไรเฟิลสำหรับล่าสัตว์ สิ่งเหล่านี้คือผลผลิตของสังคมสมัยใหม่

หากเขาจะปฏิเสธเงิน ทำไมเขายังใช้มัน ทำไมเขายังใส่รองเท้าบู๊ต แบบนี้เขาไม่หน้าไหว้หลังหลอกหรอกหรือ

หากรองเท้าขาดแล้ว เขาจะทำยังไง เขาจะเดินเท้าเปล่าหรือ พื้นดินในธรรมชาติหยาบกร้าน แหลมคม เท้าของเราเดินไม่ได้ ยกเว้นคุณเดินเท้าเปล่ามาตั้งแต่เด็ก จนฝ่าเท้าของคุณแข็งแกร่งราวกับห่อหุ้มด้วยเกราะ

เสื้อผ้าวันนี้ยังมีใส่ แต่วันหนึ่งขาดแล้ว เขาจะทำยังไง เขาผลิตเสื้อผ้าเองไม่ได้ เขาจะเดินเปลือยเปล่าหรือ และในที่อากาศหนาว เขาจะอยู่ยังไง

เขามีปืนไว้ล่าสัตว์ เพราะเขาต้องการอยู่ได้ด้วยตัวเองในธรรมชาติ แต่เขาจะมีกระสุนปืนกี่นัด มีเป็นพันนัดเลยหรือ เขาจะพกพากระสุนปืนเป็นพันนัดได้อย่างไร สมมติเขามีกระสุนปืนหนึ่งร้อยนัด หากใช้หมดแล้ว เขาจะทำยังไง

เขาจะใช้กระบอง หอก หรือธนูหรือ ต่อให้เขาหามาได้ เขาจะมีความชำนาญในการใช้อาวุธโบราณแบบนี้เพียงพอหรือ

๓

มนุษย์ที่อยู่ใกล้ธรรมชาติที่สุด และอยู่รอดได้ ก็คือพวก aborigines หรือชนชาวป่าบางเผ่า คนเหล่านั้น บางเผ่าเปลือยเปล่าหรือเกือบเปลือยเปล่า ผลิตสิ่งของจากธรรมชาติ หาอาหารได้ด้วยตนเอง แต่กระนั้นพวกเขาก็ต้องอยู่รวมกันเป็นเผ่า

และเมื่อมนุษย์อยู่รวมกันเป็นเผ่า ก็ต้องเกิดวัฒนธรรม ประเพณี พิธีกรรม ตลอดจนความเชื่อ ความงมงาย มันมาเหมือนเชื้อโรค เหตุที่มนุษย์ต้องอยู่รวมกันเป็นเผ่า เพราะอยู่คนเดียวไม่ได้ จะเหงาตาย

คนเราอยู่คนเดียวได้ไม่กี่ปี จากนั้นก็เป็นบ้า

๔

เขาไม่เหมือน Robinson Crusoe ที่เรือแตก และพบตัวเองอยู่บนเกาะแห่งหนึ่ง นาน ๒๗ ปี เขาอยู่รอดได้ เพราะนี่ไม่ใช่สิ่งที่เขาเลือก เขาไม่มีทางเลือก เขาดิ้นรนเพื่อความอยู่รอด ทุกขณะ ทุกนาที เขาคิดแต่ว่า เขาจะรอดได้ยังไง

แม้กระนั้น เขาก็ยังต้องหาเพื่อนที่เป็นชาวพื้นเมือง ชื่อ Friday

แต่เด็กหนุ่มคนนี้เลือกจะอยู่ในธรรมชาติ เขาจึงใช้เวลาบางส่วนชื่นชมธรรมชาติ อยู่ในความคิดฝัน และเขาอยู่คนเดียวจริงๆ

๕

เด็กหนุ่มคนนั้น อายุเพิ่ง ๒๓ เท่านั้นเอง ร่างกายยังแข็งแรง เป็นคนฉลาด ขยัน มีจินตนาการ มีอุดมคติ และถือว่าเขาเป็นคนโชคดี เขาจึงเอาตัวรอดได้สองปี จากนั้นเขาก็อดตาย

หากเขาอายุมาก หรือโง่เขลา หรือโชคร้าย เขาคงอยู่ไม่ได้นานถึงสองปี

ความตายรอเขาอยู่ในทุกหนแห่ง

ยังไงเขาก็ต้องอายุสั้น เพราะวันใดเขาหาอาหารไม่ได้ เมื่อความอดอยากมาเยือน เขาก็จะล้มป่วยลง ไม่มีหมอมารักษา ไม่มียารักษาโรค

เขาโชคดี เพราะเขายังไม่เจอสัตว์ร้ายที่กัดเขา หรือสัตว์มีพิษ พืชมีพิษ เขาไม่ได้จมน้ำตาย หรือตกเขา หรือเดินตกลงไปในหลุม ในร่องหิน ทำให้เขาขาหัก เขาไม่ได้รับเชื้อโรคที่มากับแมลง ตัวหมัด ริ้นไร

การเดินทางคนเดียว ในช่วงแรก ระหว่างทางเขาเจอคนบางคน ส่วนใหญ่เป็นคนดี บางคนอนุเคราะห์เขา ผู้ใหญ่บางคนมองเขาแบบลูกหลาน เพราะคนจิตใจดี ที่จริงมีมากมายในโลก คนชั่วร้ายมีเพียงส่วนน้อย อาจมีเพียงแค่หนึ่งเปอร์เซ็นต์เท่านั้น

แต่หากเขาโชคร้าย เขาก็อาจเดินไปเจอ อาจถูกทำร้าย ถูกปล้นฆ่า เพราะเขาเดินทางคนเดียว

แต่นี่เขาไม่เจอคนร้ายเลย มีคนเห็นรองเท้าเขาเก่าแล้ว ให้รองเท้าใหม่

๖

เมื่อเขาล่าสัตว์ไม่ได้ เขาก็ต้องพึ่งพาใบไม้ ผลไม้ รากไม้ เห็ด แต่สิ่งเหล่านี้ บางอย่างกินได้ บางอย่างกินไม่ได้ ต่อให้เขามีตำราพฤกษศาสตร์ติดตัว เขาก็ยากจะแยกแยะได้หมด เพราะพรรณไม้เหล่านั้น คล้ายคลึงกัน เขาไม่มีประสบการณ์เพียงพอ

๗

คนที่ปฏิเสธสังคมสมัยใหม่ ไม่มีทางปฏิเสธได้หมด วิธีคิดง่ายๆ ให้มองดูสิ่งรอบตัว คุณยังใช้ยาสีฟัน ยังใส่รองเท้า ยังใส่กางเกงยีน ยังใส่เสื้อยืด คุณไปได้แค่ครึ่งเดียว ฉันไม่ว่าอะไร

แต่คุณต้องยอมรับก่อน ว่าคุณไปได้แค่ครึ่งเดียว

๘

มนุษย์มีความใฝ่ฝันมาช้านาน ที่จะมีแหล่งพลังงาน ที่ให้พลังมหาศาล ไม่สิ้นสุด และราคาถูกเหมือนได้เปล่า แต่สิ่งเหล่านี้ผิดกฎธรรมะ เพราะหากสิ่งนี้มีอยู่ จักรวาลล่มสลาย

เพราะสิ่งมีชีวิตที่ค้นพบพลังงานแบบนี้ คงใช้มันอย่างเมามัน และขยายตัวอย่างไร้ขีดจำกัด มันจะทำลายจักรวาลนี้ในพริบตา

วิธีคิดง่ายๆ หากแบคทีเรียมีอาหารไม่สิ้นสุด มันจะแบ่งตัวอย่างรวดเร็ว และพริบตาเดียว มันก็จะมีมวลมากกว่าดาวเคราะห์โลก ที่ไม่เกิดขึ้น เพราะมันทำไม่ได้ จะมีจุดหนึ่งที่มันต้องตาย มีด่านที่มันข้ามไม่ได้ อาจมาจากอุจจาระของตัวมันเอง มันอาจหายใจไม่ออก

กัมมันตภาพรังสีไม่ใช่สิ่งสกปรก หากอยู่บนดวงอาทิตย์ แต่หากอยู่บนโลก มันคือสิ่งสกปรกที่สุดในโลก สลายตัวได้ยาก มันเพียงผิดตำแหน่ง เป็นความสกปรกที่ทำลายได้ยาก

เช่นเดียวกับพลังงานที่ได้มาจากเทคโนโลยีชั้นสูงขึ้นไปอีก เช่น พลังงานจาก subatomic พลังงานที่เกิดจากอนุภาคมูลฐาน สิ่งเหล่านี้ ยิ่งล้ำลึก เพราะมันเป็นพลังงานกำเนิดจักรวาล แต่เป็นไปได้หรือ ที่มันจะได้เปล่า มันไม่ผิดธรรมะหรอกหรือ ราคาที่จ่ายน่าจะสูงตาม ใช้ได้จริง แต่อายุของเราคงสั้นลง มนุษยชาติคงมีอายุได้อีกเพียงไม่กี่ทศวรรษ ไม่ใช่เป็นหมื่นปีหรือแสนปี หากแต่หดตัวลง ลดลงเหลือเพียงไม่กี่สิบปี หรือน้อยกว่านั้น เพราะพลังงานที่สูงล้ำ ราคาจ่ายก็สูงล้ำตาม

๙

อายุมนุษย์จะสั้นหรือยาว ฉันคิดว่าขึ้นกับพลังงาน ยิ่งเราใช้พลังงานเยอะ และมีประสิทธิภาพมหาศาล ยิ่งอันตราย เราจะยิ่งอายุสั้นลง

และทุกวันนี้ รอบตัวของฉันเป็นอย่างนั้น

นี้เป็นกฎธรรม ยิ่งเราใช้พลังงานน้อย เรายิ่งอายุยืน มันกลับกัน