วิรัตน์ แสงทองคำ | www.viratts.com
ว่าด้วยกลุ่มทีซีซี กับกิจการซึ่งมีสินทรัพย์จำนวนมาก หลายคนอาจไม่ทราบมาก่อน
จากภาพย่อๆ เป็นชิ้นส่วนหนึ่งในตอนที่แล้ว สู่ภาพกว้างขึ้นอีก ไปยังธุรกิจที่มีสินทรัพย์มากกว่าที่รู้ที่คาด และอยู่ในภูมิศาสตร์อันกว้างขวาง
อีกครั้งเกี่ยวกับ Frasers Property Limited หรือ FPL ในสิงคโปร์ เครือข่ายธุรกิจอสังหาริมทรัพย์หลากหลาย ทั้งประเภทและภูมิศาสตร์ เมื่อกลุ่มทีซีซีเข้าซื้อกิจการ Fraser and Neave หรือ F&N (ปี 2555) ได้แยก FPL ออกมาต่างหาก (ปี 2560)
จังหวะนั้น ปณต สิริวัฒนภักดี บุตรคนสุดท้อง (เจริญ-วรรณา สิริวัฒนภักดี) จากเคยถูกวางตัวดูแลกิจการอุตสาหกรรมการเกษตร ผันมาสู่อสังหาริมทรัพย์ระดับโลก เข้าบริหาร FPL ในช่วงเปลี่ยนผ่านทันที (ตั้งแต่ปี 2559)
จากนั้นกิจการได้ขยับขยายอย่างต่อเนื่อง โดยเฉพาะได้เข้ามาสร้างเครือข่ายกิจการในไทย-บริษัท เฟรเซอร์ส พร็อพเพอร์ตี้ (ประเทศไทย) จำกัด (มหาชน) หรือ FPT ตามแผนการเข้าซื้อกิจการหลายแห่ง และเข้าตลาดหุ้นไทยทางลัด (ปี 2562)
เวลานี้ FPT มีการโปรโมตธุรกิจให้เห็นภาพกว้างๆ ให้ตื่นเต้นขึ้นบ้างว่าเป็น “อาณาจักร Multi-Asset Class สมบูรณ์แบบที่สุดในไทย” มิพักสงสัยเลยว่า มีโมเดลอ้างอิงกับความพยายามสร้างบุคลิกให้แตกต่าง โดยเฉพาะจากเครือข่ายธุรกิจอสังหาริมทรัพย์ของกลุ่มทีซีซีเอง
โดยเฉพาะกับบริษัท แอสเสท เวิรด์ คอร์ป จำกัด (มหาชน) หรือ AWC (ชื่อย่อในตลาดหลักทรัพย์) โดยบุตรีคนที่สอง-วัลลภา ไตรโสรัส ดูแลและบริหารกิจการให้เป็นไปอย่างคึกคัก ตั้งแต่เข้าตลาดหุ้นไทย (ปี 2562) ด้วยความเชื่อมโยงกับธุรกิจท่องเที่ยว มุ่งเน้นโรงแรมหรูหรา ในทำเลสำคัญ (Prime Location) ในฐานะเจ้าของโรงแรมซึ่งบริหารโดยแบรนด์ระดับโลก เช่น Marriott Hilton
และอีกบางส่วนเป็นโครงการเชิงพาณิชย์ อย่างเอเชียทีค และพันธุ์ทิพย์ เป็นต้น
จากมุมมองเชิงบวกต่ออุตสาหกรรมการท่องเที่ยวไทย ประกอบกับอสังหาริมทรัพย์ในมือส่วนใหญ่เป็นของตนเอง (Freehold) และอยู่ในทำเลใจกลางเมือง AWC จึงมีแผนเชิงรุกเป็นไปอย่างคึกคัก มีดีลใหม่ๆเกิดขึ้นอย่างต่อเนื่อง
โดยเฉพาะล่าสุดที่ฮือฮา จับมือร่วมทุนกับ Museum of Old and New Art (MONA) พิพิธภัณฑ์เอกชนมีชื่อและใหญ่ที่สุดจากรัฐแทสเมเนีย ประเทศออสเตรเลีย เปิดตัวโครงการ MONA Bangkok ซึ่งตั้งอยู่ภายในโครงการเอเชียทีค เดอะ ริเวอร์ฟร้อนท์ เดสติเนชั่น โดยมีไฮไลต์-แผนการการสร้าง Cable Car ข้ามแม่น้ำเจ้าพระยาแห่งแรกของไทย เพื่อเชื่อมต่อเอเชียทีคฝั่งพระนคร ไปยังฝั่งเจริญนคร
ทว่า ที่นี่ให้ความสนใจอย่างเจาะจง มองไปยังฐานใหญ่ในสิงคโปร์ที่มีภาพใหญ่บางภาพปรากฏขึ้น
เครือข่ายทีซีซีในสิงคโปร์มีธุรกิจหลัก (Business Core) ผ่าน 3 บริษัทจดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์สิงคโปร์ (SGX) นั่นคือ Thai Beverage Public Company Limited (ThaiBev) Fraser and Neave, Limited (F&N) และ Frasers Property Limited (FPL)
อย่างที่พอทราบกัน ThaiBev คือยักษ์ใหญ่ด้านเครื่องดื่มระดับภูมิภาคอาเซียน โดยเฉพาะเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ (เบียร์ช้าง Sabeco ในเวียดนาม สุราขาว/สี เช่น แม่โขง แสงโสม และ Grand Royal ในเมียนมา) กับอีกส่วนหนึ่งซึ่งยังมีน้ำหนักไม่มาก เครื่องดื่มไม่มีแอลกอฮอล์และธุรกิจอาหาร (เช่น ร้านอาหารในเครือโออิชิ KFC บางส่วนในไทย)
ส่วน F&N เน้นเครื่องดื่มไม่มีแอลกอฮอล์ และผลิตภัณฑ์นม (Dairy Products) มีทั้งแบรนด์เก่าแก่ในสิงคโปร์ มาเลเซีย และไทย ผลิตภัณฑ์ที่พอมองเห็นในชั้นวางสินค้า เช่น นมสเตอริไลส์ตราหมี (บางประเทศ) นม F&N Magnolia เครื่องดื่มอัดลม 100Plus และชาเขียวโออิชิ (ในบางตลาด) รวมถึงมีธุรกิจสิ่งพิมพ์และบรรจุภัณฑ์จะว่าไปก็เกี่ยวข้องด้วย
FPL ถือว่าเป็นโมเดลธุรกิจต้นแบบของ FPT ดำเนินธุรกิจอสังหาริมทรัพย์ครบวงจร ครอบคลุมทั้งการพัฒนา จัดการ และลงทุนในอสังหาริมทรัพย์หลากหลายประเภท เช่น ที่อยู่อาศัย อาคารสำนักงาน ศูนย์การค้า โรงแรม/เซอร์วิสอพาร์ตเมนต์ (Frasers Hospitality) รวมถึงคลังสินค้าและนิคมอุตสาหกรรม
ส่วนในไทยผ่าน FPT ดูแลโครงการสำคัญ อย่าง One Bangkok และสามย่านมิตรทาวน์
ทั้งนี้ มีการเปลี่ยนแปลงอย่างสำคัญในช่วงคาบเกี่ยว ก่อนเจริญ สิริวัฒนภักดี จะก้าวพ้นตำแหน่งในโครงสร้างคณะกรรมการ (โดยเฉพาะประธานกรรมการ) ใน 2 บริษัทหลักในตลาดหุ้นสิงคโปร์ กับอีก 2 บริษัทในตลาดหุ้นไทย โดยเฉพาะ F&N (มกราคม 2568) FPL (กุมภาพันธ์ 2568) ในตลาดหุ้นสิงคโปร์
เป็นดีลใหญ่แลกหุ้น (Share Swap) ได้ดำเนินการเสร็จสิ้นไปเมื่อช่วงปลายปี 2567 โดย ThaiBev ได้ “ถอนตัวทั้งหมด” จากธุรกิจอสังหาริมทรัพย์ โดยโอนหุ้นที่ถืออยู่ใน FPL ทั้งหมดในสัดส่วน 28.78% ขณะเดียวกัน ได้รับโอนหุ้น F&N กลับมาให้ ThaiBev ส่งผลให้ ThaiBev กลายเป็นผู้ถือหุ้นใหญ่ใน F&N สูงถึงประมาณ 69.6% สถานะปัจจุบัน จึงเป็นว่า ThaiBev กลายเป็นบริษัทแม่ของ F&N
ที่น่าสนใจ ในบรรดาทั้ง 3 บริษัทที่ว่า FPL มีสินทรัพย์ (Assets) มากที่สุด แม้ ThaiBev และ F&N จะรวมกันก็ไม่มากเท่า
“Frasers Property Limited (FPL) เป็นผู้พัฒนาและบริหารจัดการอสังหาริมทรัพย์ระดับสากลที่มีมูลค่าสินทรัพย์รวมกว่า 39,700 ล้านดอลลาร์สิงคโปร์ (มากกว่า 1 ล้านล้านบาท)” – ข้อมูลทางการสรุปภาพไว้
เน้นข้อมูลเช่นเดียวกันว่า “…เป็น Multi-Asset Class หรือการกระจายความเสี่ยงในหลายกลุ่มสินทรัพย์ และมีการกระจายการลงทุนไปในหลายภูมิภาคทั่วโลก (สิงคโปร์, ออสเตรเลีย, ยุโรป, จีน และเอเชียตะวันออกเฉียงใต้)…”
ทั้งนี้ ให้ความสำคัญกล่าวถึงโครงการในประเทศไทยด้วย “One Bangkok โครงการเมกะโปรเจ็กต์มิกซ์ยูสที่ใหญ่ที่สุดใจกลางกรุงเทพฯ บริเวณพระราม 4 ซึ่ง FPL ร่วมทุนพัฒนา ถือเป็นหนึ่งในแฟล็กชิปพอร์ตโฟลิโอระดับโลกที่รวบรวมทั้งออฟฟิศ โรงแรมหรู และพื้นที่ค้าปลีกไว้ด้วยกัน”
อ้างอิงผลประกอบการซึ่งรายงานต่อตลาดหุ้นสิงคโปร์ (โดยแปลงเป็นเงินบาทอย่างคร่าวๆ) พบว่า ข้อมูลล่าสุด (ปี2568) ThaiBev และ F&N มีสินทรัพย์รวมกันเกือบๆ 600,000 ล้านบาท ขณะ FPL ในช่วง 5 ปีที่ผ่านมา (2564-2568) มีสินทรัพย์ทะลุ 1 ล้านล้านบาทแล้ว
อีกด้าน ข้อมูลทางการเงินสำคัญบางตัวได้สะท้อนถึงภาพรวมของกลุ่มทีซีซีที่เป็นไปอย่างคงเส้นคงวา กับแผนการใหม่ๆ ของ FPL เพื่อการปรับตัวอย่างต่อเนื่อง
ThaiBev ภายใต้การบริการบุตรคนโต-ฐาปน สิริวัฒนภักดี คงเป็นธุรกิจแกนที่สำคัญที่สุดของกลุ่มทีซีซี ถือเป็นเครื่องจักรสร้างเงินสดที่แท้จริง ด้วยรายได้ขยับขึ้นกว่า 3 แสนล้านบาทต่อปี (ตั้งแต่ปี 2566) มาจากสินค้าที่ผู้บริโภคซื้อซ้ำทุกวัน เมื่อเปรียบเทียบกับ FPL แล้ว ThaiBev มีรายได้มากกว่า 3 เท่า
เมื่อเทียบเคียงกับ F&N ในฐานะธุรกิจหมุนเวียนเร็ว (Fast moving consumer goods-FMCG) แม้เผชิญความท้าทายจากราคาต้นทุนวัตถุดิบ ในช่วงเงินเฟ้อสูง แต่สามารถปรับตัวรายได้เพิ่มขึ้นอย่างช้าๆ แม้มีสินทรัพย์น้อยกว่า FPL กว่า 10 เท่า แต่สามารถมีรายได้ (ปี 2568) เกินครึ่ง (FPL 90,000 ล้านบาท ส่วน F&N ราว 60,000 ล้านบาท)
ที่สำคัญ มองไปที่กำไร ThaiBev นำโด่งมีมากกว่า 30,000 ล้านบาท มา 4 ปีต่อเนื่อง (2565-2568) ขณะที่ FPL เผชิญความผันผวน ตามลักษณะธุรกิจซึ่งมุ่งมองผลระยะยาว ขณะอ่อนไหวต่อสถานการณ์ จากผลกำไรในระดับกว่า 20,000 ล้านบาทในช่วงก่อนหน้า (2554-2555) ได้ลดต่ำลงอย่างมาก มาอยู่ระดับ 3,000-6,000 ล้านบาท (2566-2568)
FPL กับความเป็นไปจากนี้ เป็นภาพสะท้อนบทเรียนธุรกิจที่สำคัญ โดยเฉพาะกลุ่มทีซีซี ในฐานะผู้ครอบครองอสังหาริมทรัพย์จำนวนมาก
