‘วิกฤต’ ลากไส้ ‘เหมือน-ต่าง’ ทักษิณ เนวิน

เมนูข้อมูล (ลับ) | สุชาติ ศรีสุวรรณ

นึกถึงคำ “หนทางพิสูจน์ม้า กาลเวลาพิสูจน์คน”

ประเทศเผชิญวิกฤต “น้ำมันไม่มีขาย” ประชาชนแห่กันต่อคิวรอซื้อหน้าปั๊มข้ามวันข้ามคืน ขณะรัฐบาลและผู้เกี่ยวข้องยืนกราน “ไม่ขาดแคลน” น้ำมันสำรองท่วมทุกโรงกลั่น ความวุ่นวายเกิดจากประชาชนตื่นตระหนกไปกักตุนกันเอง

เพราะเป็นยุคสมัยที่ประเทศมีนายกรัฐมนตรีชื่อ “อนุทิน ชาญวีรกูล” ซึ่งเป็นที่รับรู้กันทั้งประเทศ หรืออาจจะทั้งพลโลกที่ให้ความสนใจการเมืองไทยว่า ภายใต้ “พี่เลี้ยง-อาจารย์ใหญ่” ที่ชื่อ “เนวิน ชิดชอบ” เป็น “กุนซือ” กำกับการแสดงอยู่เบื้องหลัง สร้าง “พรรคภูมิใจไทย” จนขึ้นเป็น “แกนนำจัดตั้งรัฐบาล” แบบสถาปนาอำนาจได้เบ็ดเสร็จเด็ดขาด
สรุปกันว่า วิชาการบริหารจัดการให้ได้มา และขยายอำนาจให้ “รวมศูนย์อยู่ที่ตัวเอง” นี้ “เนวิน” เรียนรู้มาจาก “ทักษิณ ชินวัตร” สมัยที่นับเป็น “นาย” อยู่ “พรรคไทยรักไทย”
ตอนนั้น “ทักษิณ” วางหมากให้ “ไทยรักไทย” ชนะเลือกตั้งถล่มทลาย สร้างประวัติศาสตร์จัดตั้งรัฐบาลพรรคเดียว “เนวิน” มีฐานะใกล้ชิดระดับ “จตุลังคบาท” อันหมายถึงขุนพลทหารฝีมือดี กล้าหาญ

ด้วยความชาญฉลาดที่มีอยู่ในตัว จึงเรียนวิชาการบริหารจัดการอำนาจมาท่วมท้น

ถึงวันนี้ “ความเหมือน” ของ “เนวิน ชิดชอบ” กับ “ทักษิณ ชินวัตร” คือ ใช้ “เครือข่ายบ้านใหญ่” สร้างพรรคจนคุมเสียงข้างมากในสภาได้ และใช้อำนาจนั้นเข้าควบคุมกลไกราชการ และองค์กรตามรัฐธรรมนูญ ด้วยการส่งคนของตัวเองเข้าสู่ตำแหน่งควบคุมการบริหารจัดการทุกอย่างแบบเบ็ดเสร็จเด็ดขาด

แต่ความต่างในบริบทนี้คือ ความเป็นไปที่เกิดขึ้นกับ “ทักษิณ” เป็นบทเรียนสำคัญที่สำหรับ “เนวิน” คือ “อำนาจเหนืออำนาจในระบบ” ที่ลงมือจัดการ “ทักษิณ” จนไร้ “อำนาจควบคุมการนำ”

ความต่างคือ “เนวิน” ประสาน “อำนาจที่เหนือกว่า” นั้น ให้เป็นหนึ่งเดียวกับตัวเองก่อนที่จะเข้าควบคุม “อำนาจในระบบ” ให้สอดคล้องกันไป จากนั้นค่อย “สถาปนาความเบ็ดเสร็จเด็ดขาด” เข้ามาจัดการให้ทุกเรื่องเป็นไปอย่างปรารถนา ขจัดความกังวลว่าจะมี “อำนาจ” หรือ “ผู้ยิ่งใหญ่” ใดมาต่อต้าน ขัดขวาง เหมือนที่เคยเกิดกับ “ทักษิณ”

อย่างไรก็ตาม เพราะถึงอย่างไรก็ต่างคน อันหมายถึงต่างประสบการณ์ความรู้ความสามารรถ วิชาสร้างและจัดการอำนาจอาจจะเรียนรู้ลอกแบบกันได้
แต่ “สติปัญญา-จิตสำนึก-เจตจำนง” นั้นเป็นเรื่องเฉพาะตัวของแต่ละคน

และนี่คือที่มาของ “ความต่าง”

เมื่อเกิด “วิกฤตกับประชาชน” นำพาความเดือดร้อนมาสู่ชีวิตประชาชน ตัวอย่างเช่น “ต้องรับภาระใช้หนี้ไอเอ็มเอฟที่รัฐบาลก่อนสร้างไว้-ไข้หวัดนก-มหาวาตภัยสึนามิ-จลาจลไล่ล้างคนไทยในเขมร และอื่นๆ” พบว่า ภาวะความเป็นผู้นำที่เปี่ยมวิสัยทัศน์ จิตสำนึก ความรู้ความสามารถของ “ทักษิณ” แสดงให้ปรากฏชัดเจนจากความสำเร็จในการบัญชาการวิกฤตอย่างชาญฉลาด และสร้างกระบวนการรับมืออย่างเป็นระบบ จนได้ชื่อว่าเป็นผู้นำที่ไม่เป็นรองใครใน “ผู้นำที่โดดเด่นในประเทศอาเซียน”

แต่เมื่อหันกลับมาดูตัวแสดงภายใต้การกับของ “เนวิน ชิดชอบ” อย่าง “อนุทิน ชาญวีรกูล” ยามที่ประเทศชาติเกิดวิกฤต ประชาชนเดือดร้อนหนักหนาสาหัสแล้วหายใจไม่ทั่วท้องในความต่าง

ไม่ว่าจะเป็นเมื่อครั้ง “โควิด-19 ระบาด” ที่เต็มไปด้วยคำใหญ่คำโตอย่าง “หวัดกระจอก-วัคซีนเต็มแขน” แต่แทบช่วยอะไรไม่ได้เลยกับชีวิตที่ต้องล้มตายกันกลางถนน ท่ามกลางความขาดแคลนหน้ากาก วัคซีน กระทั่งยาที่จะนำมารักษา

เมื่อเกิดน้ำท่วมใหญ่ไปทั่ว โดยเฉพาะที่ “หาดใหญ่” ซึ่งสร้างความเสียหายให้ประชาชนเดือดร้อนสาหัส มีแต่เสียงเรียกหา “ธรรมนัส พรหมเผ่า” ให้ช่วยรับมือเสียงขรม และในที่สุดก็จัดการให้ “ผู้นำท้องถิ่น” เป็นแพะรับบาปไป

มาคราวนี้ก็เช่นกัน “น้ำมันไม่มีขายหน้าปั๊ม” ผู้เกี่ยวข้องทุกระดับออกมายืนยันฟุ้งไปด้วยข้อมูลทางเทคนิคที่ให้ความรู้สึกเหมือนอยู่คนละโลกกับประชาชนส่วนใหญ่ เรียกประชุมเพื่อประชุมต่อ โดยไม่มีมาตรการอะไรออกมาช่วยชาวบ้าน ได้แต่บอกว่าประชาชนอย่าใช้ชีวิต “ลั้ลล้า” ให้รู้จักประหยัด

นี่คือความต่างของการบริหารประเทศแบบ “ทักษิณ” กับแบบ “เนวิน” ที่อำนาจเต็มเหมือนกัน

ความน่าสนใจอยู่ที่ความเหมือนและแตกต่างดังกล่าวนี้ มีแนวโน้มที่จะนำพาโครงสร้างรัฐบาลและฝ่ายค้านเป็นไปในทางอิหลักอิเหลื่อ
“พรรคกล้าธรรม” จะเป็นพรรคร่วมรัฐบาลที่มานั่งในเก้าอี้ฝ่ายค้าน

ขณะที่ “พรรคเพื่อไทย” จะถูกมองเป็น “ฝ่ายค้าน” ในเสื้อ “พรรคร่วมรัฐบาล” ทุกการสร้างผลงานจะถูกจับตาด้วยความหวาดระแวง ถึง “ความสามารถ สำนึก เจตจำนง และสติปัญญาที่แตกต่าง”