การประชุมวิชาการนานาชาติภูมิภาคแม่โขง-ล้านช้าง “ภาษา·ระบบนิเวศ·อารยธรรม” ประจำปี 2569จัดขึ้นอย่างเป็นทางการ ณ กรุงเทพมหานคร
การประชุมวิชาการนานาชาติภูมิภาคแม่โขง-ล้านช้าง ประจำปี 2569 ภายใต้หัวข้อ “ภาษา·ระบบนิเวศ·อารยธรรม” ได้เปิดฉากขึ้นอย่างเป็นทางการ ณ ศูนย์การประชุมโรงแรมอัศวิน แกรนด์ คอนเวนชัน กรุงเทพมหานคร เมื่อวันที่ 29 ตุลาคม 2569 ที่ผ่านมา การประชุมในครั้งนี้จัดขึ้นภายใต้การสนับสนุนของ สถานเอกอัครราชทูตสาธารณรัฐประชาชนจีนประจำราชอาณาจักรไทย และเครือข่ายพันธมิตรเพื่อพัฒนาสถาบันขงจื่อและห้องเรียนขงจื่อแห่งประเทศไทย โดยมีสถาบันขงจื่อเส้นทางสายไหมทางทะเล มหาวิทยาลัยราชภัฏพระนคร สถาบันวิจัยและพัฒนา มหาวิทยาลัยราชภัฏพระนคร และสมาคมครูจีน (ประเทศไทย) เป็นเจ้าภาพร่วมในการจัดงาน พร้อมด้วยมหาวิทยาลัยต้าหลี่ และ มหาวิทยาลัยราชภัฏพระนครเป็นหน่วยงานสนับสนุน งานประชุมดังกล่าวจัดขึ้นภายใต้แนวคิดการใช้ภาษาเป็นสะพาน ใช้ระบบนิเวศเป็นสื่อกลาง และใช้อารยธรรมเป็นจิตวิญญาณ โดยมีผู้เชี่ยวชาญ นักวิชาการ ผู้แทนจากสถาบันขงจื่อ โรงเรียนสอนภาษาจีน ตลอดจนสื่อมวลชนจากประเทศในกลุ่มแม่โขง-ล้านช้างและประเทศใกล้เคียงเข้าร่วมงานกว่า 100 คน เพื่อร่วมแลกเปลี่ยนแนวคิดเกี่ยวกับการเชื่อมโยงทางภาษา การสร้างระบบนิเวศร่วมกัน และการเรียนรู้อารยธรรมซึ่งกันและกัน
ผู้เข้าร่วมพิธีเปิดประกอบด้วย สมเด็จพระมหารัชมงคลมุนี (ธงชัย ธมฺมธโช) ประธานกรรมการสถาบันขงจื่อเส้นทางสายไหมทางทะเล มหาวิทยาลัยราชภัฏพระนคร ดร.พันธุ์เพิ่มศักดิ์ อารุณี รองปลัดกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม นายหนี หยาง อุปทูตที่ปรึกษา สถานเอกอัครราชทูตสาธารณรัฐประชาชนจีนประจำราชอาณาจักรไทย รองศาสตราจารย์ ดร.เปรื่อง กิจรัตน์ภร อธิการบดีมหาวิทยาลัยราชภัฏพระนคร ดร. วรรณา ลอลือเลิศ ประธานสมาคมครูจีน (ประเทศไทย) ศาสตราจารย์ ชุย ซีเลี่ยง อดีตอธิการบดีมหาวิทยาลัยภาษาและวัฒนธรรมปักกิ่ง (BLCU) นักวิจัย เซียว เหวิน ผู้อำนวยการศูนย์สหวิทยาการ มหาวิทยาลัยต้าหลี่ นางหวัง เสี่ยวเยี่ยน รองผู้อำนวยการศูนย์แลกเปลี่ยนและส่งเสริมความร่วมมือด้านภาษาจีนระหว่างประเทศ ศูนย์กรุงเทพฯ (CLEC-BANGKOK) ตลอดจนศาสตราจารย์ หู อิง ผู้อำนวยการสถาบันขงจื่อเส้นทางสายไหมทางทะเล มหาวิทยาลัยราชภัฏพระนคร (ฝ่ายจีน)รองศาสตราจารย์ ดร.อนันตกุล อินทรผดุง ผู้อำนวยการสถาบันขงจื่อฯ (ฝ่ายไทย) และคณะผู้บริหารระดับสูงจากกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม กว่า 10 ท่าน โดยมีผู้แทนเข้าร่วมจากหลากหลายประเทศ อาทิ จีน ไทย ลาว เมียนมา เวียดนาม กัมพูชา มาเลเซีย และอินโดนีเซีย
ในพิธีเปิด ศาสตราจารย์ หู อิง ผู้อำนวยการสถาบันขงจื่อเส้นทางสายไหมทางทะเล มหาวิทยาลัยราชภัฏพระนคร(ฝ่ายจีน) ได้กล่าวรายงานโครงการ และรองศาสตราจารย์ ดร.อนันตกุล อินทรผดุง ผู้อำนวยการสถาบันขงจื่อฯ (ฝ่ายไทย) ได้เรียนเชิญคณะผู้บริหารและแขกผู้มีเกียรติร่วมทำพิธีเปิดการประชุมอย่างเป็นทางการ โดยแขกผู้มีเกียรติได้ร่วมกันทำพิธีเปิดผ่านการจัดดอกไม้ ซึ่งเปรียบเสมือนการนำ “ดอกไม้แห่งภาษา” “ดอกไม้แห่งระบบนิเวศ” และ “ดอกไม้แห่งอารยธรรม” มาเบ่งบานร่วมกัน เพื่อร่วมกันวาดภาพการพัฒนาก้าวหน้าที่หลากหลายและงดงามในภูมิภาคแม่โขง-ล้านช้าง
รองศาสตราจารย์ ดร.เปรื่อง กิจรัตน์ภร อธิการบดีมหาวิทยาลัยราชภัฏพระนคร ได้กล่าวต้อนรับผู้เข้าร่วมประชุมเป็นลำดับแรก โดยระบุว่ามหาวิทยาลัยพร้อมใช้โอกาสจากการประชุมวิชาการในครั้งนี้ เป็นแรงขับเคลื่อนบทบาทของสถาบันอุดมศึกษา ทั้งในด้านการจัดการเรียนการสอนภาษา การแลกเปลี่ยนทางวัฒนธรรม และการพัฒนาทรัพยากรมนุษย์ ให้ดียิ่งขึ้น เพื่อร่วมอุทิศกำลังในการกระชับความร่วมมือด้านการศึกษาระหว่างไทย-จีน ให้ลึกซึ้ง และสนับสนุนการพัฒนาในระดับภูมิภาคต่อไป
ศาสตราจารย์ อิน เจี้ยนจง อธิการบดีมหาวิทยาลัยต้าหลี่ ได้กล่าวสุนทรพจน์ผ่านระบบออนไลน์ โดยได้กล่าวถึง การดำเนินงานทางการศึกษาของมหาวิทยาลัยต้าหลี่ ที่หยั่งรากลึกในยูนนานตะวันตก และมุ่งสู่ภูมิภาคแม่โขง-ล้านช้าง พร้อมทั้งแนะนำผลสำเร็จของมหาวิทยาลัยในการทุ่มเทอนุรักษ์และบริหารจัดการทะเลสาบบนที่สูง เช่น ทะเลสาบเอ๋อร์ไห่ มาอย่างยาวนาน ตลอดจนการส่งเสริมการศึกษานานาชาติภาษาจีนและการศึกษาวิจัยวัฒนธรรมเชิงนิเวศที่มุ่งสู่เอเชียใต้และเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ นอกจากนี้ ยังได้เชิญชวนให้สถาบันการศึกษาจากประเทศต่างๆ ร่วมมือกันเป็นผู้พิทักษ์ระบบนิเวศลุ่มน้ำ ร่วมเป็นผู้ขับเคลื่อนการเชื่อมโยงทางภาษาที่เข้มแข็ง และร่วมเป็นผู้ปฏิบัติการแลกเปลี่ยนเรียนรู้อารยธรรมอย่างแข็งขัน เพื่อแบ่งปันประสบการณ์การปกป้องระบบนิเวศ ร่วมส่งเสริมการแลกเปลี่ยนของคณาจารย์และนักศึกษา ตลอดจนการพัฒนาหลักสูตรร่วมกัน อันจะทำให้แนวคิด “ภาษา·ระบบนิเวศ·อารยธรรม” หยั่งรากลึกและออกดอกออกผลบนผืนแผ่นดินแม่โขง-ล้านช้างอย่างแท้จริง
การประชุมวิชาการในครั้งนี้ได้รับความสนับสนุนอย่างดียิ่งจากทางภาครัฐของไทย โดย ดร.พันธุ์เพิ่มศักดิ์ อารุณี รองปลัดกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม ได้ให้เกียรติเดินทางมาเป็นประธานและกล่าวปาฐกถาพิเศษ โดยระบุว่า การจัดงานในครั้งนี้ประจวบเหมาะกับวาระครบรอบ 10 ปี ของการประชุมผู้นำความร่วมมือแม่โขง-ล้านช้าง ครั้งแรก สะท้อนให้เห็นถึงความมุ่งมั่นอันแน่วแน่ของประเทศสมาชิกในการกระชับมิตรภาพและขับเคลื่อนการพัฒนาที่ยั่งยืนร่วมกัน ภูมิภาคแม่โขง-ล้านช้างเปรียบเสมือนครอบครัวใหญ่เดียวกันที่มีสายน้ำหล่อเลี้ยงชีวิต มีอารยธรรมอันยาวนานที่ส่องสว่างสะท้อนซึ่งกันและกัน และมีความหลากหลายทางวัฒนธรรมที่เจริญรุ่งเรืองเคียงคู่กันไป การใช้ภาษาเป็นสะพานเชื่อมความเข้าใจและความเชื่อมั่น การใช้ระบบนิเวศเป็นรากฐานยึดมั่นการพัฒนาสีเขียว และการใช้อารยธรรมเป็นฐานรากในการส่งเสริมภูมิปัญญาทางวัฒนธรรม ทั้งสามประการนี้ต่างเกื้อหนุนซึ่งกันและกัน และเป็นเสาหลักสำคัญในการแลกเปลี่ยนองค์ความรู้ การยกระดับคุณภาพการอุดมศึกษา ตลอดจนการขับเคลื่อนนวัตกรรมและการวิจัยที่มีเอกลักษณ์ในระดับภูมิภาค รัฐบาลไทยให้ความสำคัญอย่างยิ่งกับการยกระดับการอุดมศึกษาสู่สากลและการสร้างบุคลากรที่มีความเชี่ยวชาญหลากหลายภาษา พร้อมทั้งผลักดันความร่วมมือด้านการศึกษา วิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี และวัฒนธรรม ร่วมกับประเทศในกลุ่มแม่โขง-ล้านช้าง ซึ่งรวมถึงประเทศจีนอย่างแข็งขัน กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม พร้อมที่จะให้การสนับสนุนทุกฝ่ายในการกระชับความร่วมมือทางวิชาการ การส่งเสริมการแลกเปลี่ยนคณาจารย์และนักศึกษา ตลอดจนการนำเทคโนโลยีดิจิทัลและปัญญาประดิษฐ์ (AI) มายกระดับศักยภาพทางการศึกษา เพื่อร่วมขับเคลื่อนการพัฒนาภูมิภาคอย่างยั่งยืน นอกจากนี้ การศึกษานานาชาติภาษาจีนยังถือเป็นสะพานเชื่อมโยงสำคัญที่ช่วยให้เยาวชนไทยได้เข้าใจประเทศจีนและเข้ามามีส่วนร่วมในความร่วมมือระดับภูมิภาค จึงคาดหวังเป็นอย่างยิ่งว่า สถาบันอุดมศึกษาและสถาบันขงจื่อจากชาติต่างๆ จะใช้การประชุมครั้งนี้เป็นเวทีในการกระชับความร่วมมือด้านการวิจัยและการบ่มเพาะบุคลากรร่วมกัน เพื่อร่วมกันสร้างสรรค์ขุมพลังแห่งอนาคตสำหรับความร่วมมือแม่โขง-ล้านช้าง และสร้างผลสัมฤทธิ์ที่เป็นรูปธรรมยิ่งขึ้นต่อไป
นายหนี หยาง อุปทูตที่ปรึกษา สถานเอกอัครราชทูตสาธารณรัฐประชาชนจีนประจำราชอาณาจักรไทย กล่าวว่า ประเทศจีนและประเทศไทยมีความใกล้ชิดกันทางภูมิศาสตร์และมีสายใยเชื่อมโยงกันทางวัฒนธรรม โดยปีนี้ตรงกับวาระครบรอบ 51 ปี แห่งการสถาปนาความสัมพันธ์ทางการทูตไทย-จีน และยังเป็นจุดเริ่มต้นของ “ยุคทอง” แห่งมิตรภาพไทย-จีน อีกด้วย ตลอดระยะเวลา 10 ปีที่ผ่านมา ความร่วมมือแม่โขง-ล้านช้าง ประสบผลสำเร็จอย่างงดงาม โดยการเชื่อมโยงทางภาษาถือเป็นพื้นฐานสำคัญของการเชื่อมใจระหว่างประชาชน จึงหวังเป็นอย่างยิ่งว่า ผู้เชี่ยวชาญที่เข้าร่วมการประชุมในครั้งนี้จะใช้การประชุมวิชาการครั้งนี้เป็นหมุดหมายสำคัญ ในการผลักดันการบูรณาการอย่างลึกซึ้งระหว่างการศึกษานานาชาติภาษาจีน กับด้านระบบนิเวศ และการท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรม เพื่อร่วมกันอุทิศตนแก่การสร้างประชาคมที่มีอนาคตร่วมกันของประเทศแม่โขง-ล้านช้าง ตลอดจนส่งเสริมมิตรภาพไทย-จีน ให้ยั่งยืนและสืบทอดจากรุ่นสู่รุ่นต่อไป
สมเด็จพระมหารัชมงคลมุนี ประธานกรรมการสถาบันขงจื่อเส้นทางสายไหมทางทะเล มหาวิทยาลัยราชภัฏพระนคร ได้เข้าร่วมการประชุมผ่านระบบออนไลน์ พร้อมทั้งกล่าวสุนทรพจน์ความว่า ในปี 2569 นี้ กรอบความร่วมมือแม่โขง-ล้านช้างได้ก้าวเข้าสู่ทศวรรษที่ 2แล้ว โดยประชาชนของประเทศในลุ่มน้ำแม่โขง-ล้านช้าง ต่างก็ “ดื่มน้ำจากสายธารเดียวกัน โชคชะตาผูกพันกัน” ซึ่งภาษาคือสะพานเชื่อมโยงจิตใจ ระบบนิเวศสะท้อนถึงกฎเกณฑ์แห่งการพึ่งพาอาศัยกันระหว่างมนุษย์กับธรรมชาติ และการปกป้องสิ่งแวดล้อมทางนิเวศในลุ่มน้ำถือเป็นความรับผิดชอบร่วมกันที่มีต่ออนุชนรุ่นหลัง ขณะเดียวกัน อารยธรรมคือรากเหง้าอันลึกซึ้งที่สั่งสมผ่านหน้าประวัติศาสตร์ และการเรียนรู้ซึ่งกันและกันทางอารยธรรมจะเป็นแรงขับเคลื่อนอันยั่งยืนในการสร้างประชาคมที่มีอนาคตร่วมกันในระดับภูมิภาค พร้อมกันนี้ ท่านยังได้กล่าวขอบคุณทุกฝ่ายที่ร่วมกันจัดงานประชุมในครั้งนี้ และคาดหวังเป็นอย่างยิ่งว่าการประชุมวิชาการดังกล่าวจะสามารถหลอมรวมสติปัญญา บังเกิดเป็นผลสัมฤทธิ์แห่งความร่วมมือที่เป็นรูปธรรม เพื่อส่งเสริมความเจริญรุ่งเรืองร่วมกันในภูมิภาคต่อไป
ดร. วรรณา ลอลือเลิศ ประธานสมาคมครูจีน (ประเทศไทย) ได้กล่าวในพิธีว่า ความสัมพันธ์ไทย-จีนกำลังต่อยอดจาก “ปีทอง 50 ปี” และการประชุมวิชาการในครั้งนี้ได้สร้างเส้นทางเลือกใหม่สำหรับความร่วมมือด้านการศึกษาและการเชื่อมโยงจิตใจระหว่างประชาชนในภูมิภาคแม่โขง-ล้านช้าง การศึกษาภาษาจีนในยุคใหม่ควรให้ความสำคัญกับการพัฒนาทักษะการสื่อสารระหว่างวัฒนธรรม โดยประเด็น “ภาษาจีน + ระบบนิเวศ” ได้เปิดทิศทางใหม่ให้แก่การศึกษานานาชาติภาษาจีน ซึ่งสามารถนำวัฒนธรรมสายน้ำแห่งลุ่มน้ำมาบูรณาการเข้ากับชั้นเรียนภาษาจีนได้ ในอนาคต สมาคมฯมีความยินดีที่จะสร้างกลไกความร่วมมืออันเป็นรูปธรรม เพื่อผลักดันการแลกเปลี่ยนบุคลากรครูและการแบ่งปันทรัพยากรร่วมกัน พร้อมทั้งร่วมขับเคลื่อนการพัฒนาและนวัตกรรมของการศึกษาภาษาจีนในภูมิภาคแม่โขง-ล้านช้างต่อไป
ศาสตราจารย์ ชุย ซีเลี่ยง อดีตอธิการบดีมหาวิทยาลัยภาษาและวัฒนธรรมปักกิ่ง กล่าวว่า ภาษาคือรากเหง้าอันลึกซึ้งที่สุดของอารยธรรม และเป็นสะพานเชื่อมโยงจิตใจระหว่างผู้คนให้ใกล้ชิดกันมากที่สุด ท่านชี้ให้เห็นว่า ประเทศในลุ่มน้ำแม่โขง-ล้านช้างมีขุนเขาและสายน้ำที่เชื่อมโยงถึงกัน มีสายใยทางวัฒนธรรมที่ผูกพันกัน แม้ภาษาของทั้ง 6 ประเทศจะมีความแตกต่างกัน แต่ความปรารถนาในชีวิตความเป็นอยู่ที่ดีงาม การปกป้องดูแลผืนป่าและสายน้ำอันอุดมสมบูรณ์ ตลอดจนการสืบทอดคุณค่าแห่งอารยธรรมนั้น ล้วนมีความสอดคล้องเป็นหนึ่งเดียวกันเสมอมา การศึกษานานาชาติภาษาจีนจึงไม่ได้เป็นเพียงการถ่ายทอดคำศัพท์และไวยากรณ์เท่านั้น หากแต่เป็นการส่งผ่านความเข้าใจ ความเคารพ และมิตรภาพอันลึกซึ้ง ดังนั้น จึงควรใช้ภาษาเป็นสะพานในการเผยแพร่แนวคิดวัฒนธรรมเชิงนิเวศ โดยอาศัยเครือข่ายสถาบันขงจื่อและศักยภาพทางวิชาการของสถาบันอุดมศึกษา ในการผนึกกำลังสร้างสรรค์ “ประชาคมการศึกษา” “ประชาคมมนุษยศาสตร์” และ “ประชาคมวิชาการ” แห่งแม่โขง-ล้านช้าง เพื่อร่วมอุทิศพลังทางวิชาการให้แก่การสร้างประชาคมที่มีอนาคตร่วมกันของประเทศในลุ่มน้ำแม่โขง-ล้านช้างต่อไป
ทั้งนี้ ก่อนและหลังพิธีเปิด ได้มีการจัดแสดงบูธนิทรรศการวัฒนธรรมจีน ซึ่งร่วมจัดโดยสถาบันขงจื่อเส้นทางสายไหมทางทะเล มหาวิทยาลัยราชภัฏพระนคร สถาบันขงจื่อการแพทย์แผนจีน มหาวิทยาลัยหัวเฉียวเฉลิมพระเกียรติ และสถาบันขงจื่อ มหาวิทยาลัยสวนดุสิต สุพรรณบุรี โดยสถาบันขงจื่อทั้ง 3 แห่งได้นำกิจกรรมการเรียนรู้วัฒนธรรมที่มีเอกลักษณ์มาจัดแสดง ได้แก่ การทำพัดกระดาษลายน้ำ (พัดชี่ซ่าน), การทำถุงหอมสมุนไพรจีน และการเขียนคำอวยพร “ฮก” (ความสุข) บนกระดาษลายมงคล ซึ่งได้สะท้อนถึงเสน่ห์อันโดดเด่นของวัฒนธรรมประเพณีจีนโบราณได้อย่างมีชีวิตชีวา และได้รับความสนใจจากแขกผู้มีเกียรติเข้ามาร่วมสัมผัสประสบการณ์อย่างคึกคัก
ทั้งนี้ การประชุมวิชาการระยะเวลา 2 วันดังกล่าว ประกอบด้วยการรายงานนำเสนอหลัก การเสวนาแลกเปลี่ยนความคิดเห็นโดยผู้เชี่ยวชาญ การรายงานตามหัวข้อหลัก การประชุมย่อยขนานกัน 3 ห้อง และการเสวนาโต๊ะกลมระดับอธิการบดีและผู้อำนวยการสถาบัน นอกจากนี้ จะมีการประกาศ “ข้อเสนอแนะความร่วมมือการศึกษานานาชาติภาษาจีนในภูมิภาคแม่โขง-ล้านช้าง: ภาษา·ระบบนิเวศ·อารยธรรม” พร้อมทั้งจัดตั้งคลังข้อมูลผู้เชี่ยวชาญสำรองด้านการศึกษานานาชาติภาษาจีนในภูมิภาคแม่โขง-ล้านช้าง อีกด้วย
การประชุมวิชาการในครั้งนี้จะช่วยเสริมสร้างรากฐานการแลกเปลี่ยนทางมนุษยศาสตร์ระหว่างประเทศในลุ่มน้ำแม่โขง-ล้านช้างให้มีความเข้มแข็งยิ่งขึ้น พร้อมทั้งผลักดันการบูรณาการอย่างลึกซึ้งระหว่างการศึกษานานาชาติภาษาจีน การปกป้องระบบนิเวศ และการเรียนรู้ซึ่งกันและกันทางอารยธรรม เพื่ออุทิศคุณูปการใหม่ๆ ในการกระชับความร่วมมือแม่โขง-ล้านช้าง ตลอดจนส่งเสริมความเจริญรุ่งเรืองและความก้าวหน้าทางอารยธรรมในระดับภูมิภาคต่อไป
