ภายใต้พายุแห่งการเปลี่ยนแปลง ความเปราะบางทางเศรษฐกิจ กำลังซื้อที่ซึมลึก จากหลายปัจจัยที่ถาโถม จนยากจะพลิกฟื้นคืนในเร็ววัน หากไม่ใช่ธุรกิจดั้งเดิม ผ่านร้อน ผ่านหนาว มาหลายวิกฤต คงยากที่จะตั้งรับและอยู่รอดได้ แม้ว่าในทุกวิกฤต จะมีโอกาส แต่ถ้าไม่ปรับ ไม่เปลี่ยนให้ทันเทรนด์โลก สนามรบที่เปลี่ยนไป การจะสร้างธุรกิจให้เติบโตอย่างยั่งยืน คงไม่ใช่เรื่องง่าย
ทายาทรุ่น 3 เครือสหพัฒน์ “ธรรมรัตน์ โชควัฒนา” กรรมการผู้อำนวยการและประธานกรรมการบริหาร บริษัท ไอ.ซี.ซี. อินเตอร์เนชั่นแนล จำกัด (มหาชน) แม่ทัพขับเคลื่อนสินค้าแฟชั่นและเครื่องสำอาง สะท้อนภาพรวมธุรกิจท่ามกลางภาวะเศรษฐกิจที่ยังไม่มีสัญญาณการฟื้นตัวในปัจจุบัน ต้องปรับตัวทุกมิติ ทั้งโครงสร้าง วิธีการทำงาน สินค้าหรือแบรนด์ที่ไปต่อยาก ต้องหาสินค้าใหม่ทดแทน ซึ่งเป็นสิ่งที่ทำมาอย่างต่อเนื่องและเข้มข้น
“ธรรมรัตน์” ตีโจทย์ยากของธุรกิจแฟชั่น ไม่รู้ว่าเป็นเพราะกำลังซื้อที่ไม่ค่อยดีหรือพฤติกรรมผู้บริโภคที่เปลี่ยนไป เนื่องจากเสื้อผ้าและเครื่องสำอาง เป็นสินค้าที่ผู้บริโภคมองว่ายังไม่ใช่สิ่งจำเป็นมาก ต้องปรับตัว ทำให้สินค้าน่าตื่นเต้น ตอบโจทย์ลูกค้าและตามสถานการณ์
เมื่อก่อนคนอาจใส่สูทผูกไท แต่พอมีโควิด-19 คนทำงานอยู่บ้าน จะใส่เสื้อยืด กางเกงยีนส์ ก็ต้องปรับการผลิต รูปแบบไปตามเทรนด์ธูรกิจและตลาด
อย่างไรก็ดีธุรกิจแฟชั่นถึงจะขาลง แต่ยังไม่เอาต์ เราก็ต้องปรับตัว หาตลาดใหม่เพิ่ม เช่น เวียดนาม ฟิลิปปินส์ ตะวันออกกลาง ไม่ว่าปีหน้าจะเจอโจทย์ยากแค่ไหน ต้องรับมือให้ได้ ซึ่ง ไอ.ซี.ซี.ทำธุรกิจมากว่า 6 ทศวรรษ ผ่านวิกฤตมาหลายยุค ด้วยฐานที่แข็งแกร่ง เชื่อว่าจะฝ่าวิกฤต สร้างธุรกิจให้เติบโตยั่งยืนไปถึง 100 ปีได้
ในยุครัดเข็มขัด “บะหมี่กึ่งสำเร็จรูป” เป็นตลาดที่ยังสร้างยอดขายได้ดี แต่ปีนี้ตลาดรวมกลับโตแค่ 2% ด้วยภาวะเศรษฐกิจ คนประหยัดกว่าที่เคย ไม่ใช่เฉพาะผู้บริโภคที่ลดการใช้จ่าย ภาคผู้ผลิตเองก็ปรับแผนลงทุนอย่างระมัดระวังมากขึ้นเช่นกัน
“พันธ์ พะเนียงเวทย์” ผู้จัดการใหญ่ บริษัท ไทยเพรซิเดนท์ฟูดส์ จำกัด (มหาชน) ผู้ผลิตบะหมี่กึ่งสำเร็จรูปตรา “มาม่า” กล่าวว่า ภาพรวมเศรษฐกิจไทยในช่วง 2 เดือนที่เหลือของปี 2568 กำลังซื้อยังมีปัญหาและหดตัวอย่างต่อเนื่อง คนยังใช้จ่ายเท่าที่จำเป็น เนื่องจากยังไม่มีปัจจัยหนุนหรือเครื่องยนต์ที่ทำให้เห็นการฟื้นตัว แต่มีความคาดหวังโครงการคนละครึ่งพลัส จะเป็นแรงส่งช่วยกระตุ้นเศรษฐกิจและกำลังซื้อในช่วงสุดท้ายของปีนี้ได้
สำหรับภาคธุรกิจ ด้วยความไม่แน่นอนสูง ทั้งภาวะเศรษฐกิจโลกและเศรษฐกิจไทยในขณะนี้ ก็ต้องดูแลตัวเอง บริหารจัดการต้นทุนให้ดี ไม่ประมาท ลงทุนอย่างระมัดระวัง เพราะปี 2569 ยังไม่เห็นเครื่องยนต์ใหม่ที่จะมากระตุ้น เนื่องจากเศรษฐกิจไทยที่ผ่านมา พึ่งพาภาคการส่งออกและการท่องเที่ยวเป็นส่วนใหญ่ ขณะที่ปีหน้าทั้งสองเครื่องยนต์นี้ มีแนวโน้มยังไม่ดีขึ้นเช่นกัน
ดังนั้น จึงอย่าไปคาดหวังกับปัจจัยบวกที่ยังไม่เห็นว่าจะกลับมา เพราะไม่มีอะไรการันตี
“ช่วงโควิดว่าแย่แล้ว ปีนี้แย่กว่าโควิดอีก แต่ปีนี้อาจเป็นปีที่ดีสุดในอีก 3 ปีข้างหน้าก็ได้ และปีหน้ายังไม่มีสัญญาณอะไรชี้ว่าจะดีขึ้น 100% การทำธุรกิจก็ต้องไม่ประมาท มาม่าก็ลงทุนอย่างระมัดระวัง ค่อยเป็นค่อยไป ขยายกำลังการผลิตในพื้นที่โรงงานเดิมที่ระยอง ใช้เงินลงทุน 600 ล้านบาท เพื่อติดตั้งเครื่องจักรเพิ่ม ยังไม่มีการลงทุนโรงงานแห่งใหม่ รวมถึงพับแผนลงทุนโรงงานที่ฮังการี หลังมองว่าไม่คุ้มจากต้นทุนก่อสร้างที่เพิ่มขึ้น” ผู้บริหารที่ผลิตมาม่ากล่าว
พร้อมตอกย้ำมาม่าอยู่มากว่า 50 ปี ผ่านวิกฤตมาหลายรอบ จนมีตำรา มีบทเรียน จึงสามารถรับมือกับวิกฤตได้ แต่นักธุรกิจใหม่ๆ ปัญหายังไม่เคยเจอ ภูมิต้านทานยังไม่มี อย่าบ้าเลือด ต้องไปอย่างระมัดระวัง ลงแข่งในตลาดที่พร้อมและถนัด การทำให้ธุรกิจอยู่รอดและยั่งยืนได้ คือ บริหารต้นทุน เงินสด และคน
“ปีหน้าจะดีหรือไม่ดี ไม่สำคัญ ทุกสภาวะเศรษฐกิจ วันที่เศรษฐกิจดีมากๆ ก็มีคนแพ้ วันที่เศรษฐกิจแย่มากๆ ก็มีคนชนะ อยู่ที่ความพร้อม ถ้าไม่พร้อมปีที่เศรษฐกิจดีมากๆ กระโดดเข้าไปก็แพ้ วันที่เศรษฐกิจไม่ดี แต่พร้อมมาก ก็ชนะได้ ไม่ต้องสนใจปีหน้าจะเป็นยังไง แต่จะอยู่กับมันยังไงมากกว่า อยู่ที่ตัวเอง ไม่ได้อยู่ที่ฟ้าดิน อย่าไปโทษดิน โทษฟ้า”
ธุรกิจอสังหาริมทรัพย์เป็นอีกตลาดที่เข้าสู่ยุคขาลง “หัสกร บุญยัง” กรรมการผู้จัดการ บริษัท กานดา พร็อพเพอร์ตี้ จำกัด นักพัฒนาอสังหาฯ รุ่นใหม่ เล่าว่าตลาดอสังหาฯ ไม่ดีมาตั้งแต่หลังโควิด-19 แต่กานดาทำบ้านแนวราบและทำธุรกิจนี้มานานมาก จึงประคับประคองตัวผ่านวิกฤตมาได้ ด้วยการคุมค่าใช้จ่าย ยอมลดกำไร เพื่อทำให้บริษัทอยู่ได้ มีเงินจ่ายพนักงาน และซัพพลายเออร์
ขณะเดียวกันเปลี่ยนเป้าหมายการลงทุนให้เป็นไปตามสถานการณ์ หยุดซื้อที่ดิน ลดเปิดตัวโครงการจากปีละ 5 โครงการ และขยายทำเลปีละ 1-2 โครงการ เปิดเฉพาะทดแทนโครงการเดิม โดยทำต่อเนื่องมาถึงปี 2567-2568 ส่วนปี 2569 วางแผนจะเปิด 3 โครงการทดแทนโครงการเดิม ใน 3 ทำเล ที่ลำลูกกา คลอง 3 พระราม 2 ภูเก็ต พร้อมกับเปิดแบรนด์ใหม่ สิ่งสำคัญที่สุดคือ การบริหารจัดการกระแสเงินสดให้ดี ส่วนเรื่องดีมานด์ต้องดูความต้องการของลูกค้า แล้วนำกลับมาทบทวนการทำโปรโมชั่น
“ปี 2568 ตลาดอสังหาฯ ถือว่าเป็นปีที่เลวร้ายสุด ส่วนปี 2569 ยังยากที่ตลาดจะกลับมาดี ยังมีความท้าทายทั้งปัจจัยในประเทศ การเลือกตั้ง การจัดตั้งรัฐบาลใหม่ ซึ่งอาจใช้เวลาหลายเดือน ส่งผลให้เศรษฐกิจอยู่ในภาวะสุญญากาศ ขาดความชัดเจนด้านนโยบาย ขณะที่ปัจจัยภายนอกประเทศ ยังมีความไม่แน่นอนสูง จากผลกระทบภาษีสหรัฐฯ แม้จะมีสัญญาณดอกเบี้ยขาลง การขยายมาตรการกระตุ้นอสังหาฯ ถึงกลางปี 2569 แต่ยังไม่พอสร้างแรงส่งต่อตลาด คนยังชะลอการตัดสินใจซื้อบ้าน เพราะมองว่าเป็นหนี้ระยะยาว 30 ปี”
“ดังนั้น ภาพรวมเศรษฐกิจจึงมีผลอย่างมากต่อการฟื้นตัวของตลาดอสังหาฯ ไทย” หัสกรทิ้งท้าย
