หลักศิลากลางน้ำเชี่ยว | มุกดา สุวรรณชาติ
25 ปีการเมืองไทย บนเส้นทางวิบาก
ใครคิดจะเดินบนเส้นทางการเมืองไทยก็ต้องยอมรับตั้งแต่ต้นว่าเส้นทางนี้เป็นเส้นทางวิบาก มีกับดักหลุมพราง มีกองโจรคอยดักปล้นชิงอำนาจอยู่ข้างทาง
ผู้ที่คิดเดินบนเส้นทางนี้ต้องมีคุณสมบัติ 4 อย่างคือ
มีความกล้าที่จะเผชิญอันตราย พร้อมจะรับการโจมตีทุกรูปแบบ
มีอุดมการณ์และมีเป้าหมายที่จะต้องไปให้ถึง
มีความอดทนมากพอที่จะเดินหน้าต่อไป เมื่อพบกับอุปสรรคที่อาจต้องแลกด้วยชื่อเสียง ชีวิต เสรีภาพ และทรัพย์สินที่มีอยู่
ต้องรู้ว่าประเทศนี้อยู่ในระบบอุปถัมภ์มายาวนาน ระบบยุติธรรมเอียงไปตามอำนาจ จึงต้องพร้อมสู้และมีวิธีสู้ในสภาพแวดล้อมแบบนี้
ในขณะเดียวกันก็จะมีคนที่เข้าสู่การเมืองโดยมีแนวคิดตรงกันข้ามคือ ต้องการชื่อเสียง ลาภยศ ทรัพย์สิน ไม่มีอุดมการณ์ทางการเมือง พร้อมจะเปลี่ยนไปได้เรื่อยๆ เพื่อสิ่งที่ตัวเองต้องการ เข้าข้างผู้ชนะ ถ้ามีอันตรายหรือภัยใดๆ มา ก็พร้อมจะหลบเลี่ยง
ดังนั้น จึงมีบางคนมองว่าคุณทักษิณ ชินวัตร สบายดีอยู่แล้วมาหาเรื่องให้ลำบากทำไม ก็รู้อยู่แล้วว่าบ้านเมืองนี้เขาเชื่อกันว่าโลกแบน พวกที่ยืนยันว่าโลกกลม ทั้งหนุ่มสาวจนถึงผู้อาวุโสอาจจะต้องติดคุก
ตลอด 25 ปีมานี้ทุกการเปลี่ยนแปลงครั้งสำคัญในประเทศไทยล้วนเกี่ยวข้องกับนายกฯ ทักษิณ หรือพรรคทักษิณ
คนรุ่นใหม่ถ้าอยากรู้จักเส้นทางการเมืองนายกฯ ทักษิณ ต้องย้อนไปถึง 25 ปี
1. ย่างก้าวแรกเข้าสู่อำนาจ
คิดเปลี่ยนแปลงก็ถูกโค่นล้ม
ปี 2544 เริ่มจากการที่ทักษิณตั้งพรรคไทยรักไทย และชนะเลือกตั้งได้ ส.ส. 248 คน เกือบครึ่งสภา ชนะ 200 จาก 400 เขต ได้เป็นนายกฯ ในปี 2544
จากนั้นก็ได้ทำระบบสาธารณสุขตามโครงการ 30 บาทรักษาทุกโรค ที่ทำให้ประชาชนได้รับการรักษาในโรงพยาบาลอย่างทั่วหน้า
และยังสามารถใช้หนี้ IMF ได้หมด ในปี 2546
กลายเป็นรัฐบาลที่มีชื่อเสียง ครบ 4 ปี เลือกตั้ง 2548 พรรคไทยรักไทยก็ได้รับการเลือกตั้งอย่างท่วมท้น 377 ที่นั่งจาก 500
แต่ก็ถูกโจมตีว่าเป็นเผด็จการรัฐสภา กระแสการโจมตีมุ่งมาที่ตัวนายกฯ ทักษิณ จนมีข่าวถูกลอบสังหาร
3 มีนาคม 2544 เกิดเหตุระเบิดเครื่องบินการบินไทย กรุงเทพฯ-เชียงใหม่ ที่คณะนายกฯ ทักษิณจะเดินทางไป จ.เชียงใหม่ ก่อนเวลาออกเดินทางเพียงนิดเดียว เครื่องบินก็ถูกไฟไหม้เสียหายทั้งลำ มีผู้เสียชีวิต 1 ศพ สาเหตุของเครื่องบินระเบิดน่าจะมาจากวัตถุระเบิดที่มีผู้นำมาติดไว้ที่ใต้ท้องเครื่องบิน
24 สิงหาคม 2549 ก่อนรัฐประหารไม่ถึงเดือน มีการจับกุม ร.ท.ธวัชชัย ทหารสังกัด กอ.รมน. ขับรถเก๋งบรรทุกระเบิดไปจอดรอเส้นทางผ่านของขบวนรถนายกฯ ใกล้บ้านพักในซอยจรัญสนิทวงศ์ 69 ของนายกฯ ทักษิณ แต่ทีม รปภ.ตรวจพบเสียก่อน
19 กันยายน 2549 รัฐบาลถูกรัฐประหารโดยคณะรัฐประหาร คมช. ขณะที่นายกฯ ทักษิณกำลังไปประชุมสหประชาชาติ จึงต้องลี้ภัยไปอยู่ต่างประเทศ
ปี 2550 คณะรัฐประหาร คมช.ฉีกรัฐธรรมนูญฉบับ 2540 และร่างรัฐธรรมนูญ 2550 ขึ้นมาใหม่ พรรคไทยรักไทยถูกยุบ เปลี่ยนชื่อมาเป็นพรรคพลังประชาชน กรรมการพรรค 111 คนจะถูกตัดสิทธิ์ทางการเมือง
2. พรรคทักษิณ
จะก้าวออกจากกับดักกฎหมายและปืน
ต้องแลกด้วยชีวิต
มีการเลือกตั้งใหม่เดือนธันวาคมปี 2550 พรรคทักษิณเปลี่ยนชื่อเป็นพรรคพลังประชาชนก็ยังสามารถชนะเลือกตั้งได้เป็นที่ 1 ได้ ส.ส. 233 คน เป็นรัฐบาล
ตลอดครึ่งปี 2551 รัฐบาลพรรคพลังประชาชนที่นำโดยนายกฯ สมัคร สุนทรเวช ก็ถูกกลุ่มพันธมิตรเสื้อเหลืองขับไล่ และก็ถูกล้มรัฐบาลด้วยตุลาการภิวัฒน์
2 ธันวาคม 2551 ศาลรัฐธรรมนูญมีมติยุบ 3 พรรคการเมืองที่ร่วมเป็นรัฐบาล คือพรรคพลังประชาชน พรรคชาติไทย และพรรคมัชฌิมาธิปไตย ส่งผลให้คณะกรรมการบริหารพรรคทั้ง 3 พรรคจำนวน 109 คน ถูกตัดสิทธิ์ทางการเมืองเป็นเวลา 5 ปี
มีการเปลี่ยนขั้วรัฐบาลในค่ายทหาร
ปีใหม่ 2552 ได้รัฐบาลใหม่มีพรรคประชาธิปัตย์เป็นแกนนำนายกฯ คือ อภิสิทธิ์ เวชชาชีวะ
กลุ่มเนวิน ชิดชอบ และอนุทิน ชาญวีรกูล ย้ายขั้วจากพรรคทักษิณไปช่วยหนุนรัฐบาล
มีการตัดกำลังตีที่หัวด้วยการยึดทรัพย์อดีตนายกฯ ทักษิณเป็นจำนวนเงิน 4.6 หมื่นล้าน ถือเป็นการตัดกำลังตัดท่อน้ำเลี้ยงที่จะสนับสนุนพรรคการเมือง
ปี 2553 โจมตีสั่งสอนพวกไพร่ ในเดือนเมษายน-พฤษภาคม ประชาชนคนเสื้อแดงซึ่งเป็นกองเชียร์ของพรรคทักษิณ ออกมาเคลื่อนไหวให้ยุบสภาหวังจะให้เลือกตั้งใหม่ แต่ก็ถูกปราบด้วยกำลังอาวุธ
เสียชีวิตไปเกือบร้อย บาดเจ็บหลายพัน
3. ต่อให้ประชาชนผลักดันให้ก้าวต่อไป
ถ้ากลุ่มอำนาจเก่าไม่เอา
พรรคทักษิณก็ต้องถูกโค่นล้มซ้ำแล้วซ้ำอีก
2554 สุดท้ายรัฐบาลถูกกดดันจนต้องยุบสภาประกาศเลือกตั้งใหม่ พรรคทักษิณเปลี่ยนชื่อเป็นพรรคเพื่อไทย ทักษิณส่งน้องสาวคือยิ่งลักษณ์ ชินวัตร มาสมัครรับเลือกตั้ง และก็ได้ ส.ส.เกินครึ่งสภา 265 คน ได้เป็นรัฐบาล
2556-2557 ฝ่ายตรงข้ามไม่รีรอที่จะให้ตั้งตัว ใช้ม็อบ กปปส.มากดดันและใช้ตุลาการภิวัฒน์ปลดนายกฯ ยิ่งลักษณ์ สุดท้ายยังทำอะไรไม่ได้ก็เลยต้องทำการรัฐประหารโดยคณะ คสช. ในเดือนพฤษภาคม 2557
จากนั้นก็มีการปกครองภายใต้อำนาจคณะรัฐประหาร คสช. มีพลเอกประยุทธ์ จันทร์โอชา เป็นนายกรัฐมนตรี 5 ปี
ก้าวที่ 4 มีคนเดินร่วมทาง
เลือกตั้งในปี 2562 มัวแต่สกัดทักษิณ
ได้ธนาธรมาแทน
หลังจาก คสช.ทำรัฐธรรมนูญ 2560 เสร็จ มีการเลือกตั้งปี 2562 แต่วางแผนเพื่อสกัดพรรคทักษิณโดยเฉพาะ เรียกว่าการเลือกตั้งแบบแบบจัดสรรปันส่วนผสมที่ใช้บัตรใบเดียวแต่สามารถคิดคะแนนได้ทั้งแบบเขตและแบบปาร์ตี้ลิสต์
เรียกว่าทำให้พรรคใหญ่ที่มีชัยชนะในเขตเลือกตั้งมากๆ ไม่สามารถได้ ส.ส.ปาร์ตี้ลิสต์ หรือได้น้อย
พรรคเพื่อไทยไม่ได้ ส.ส.ปาร์ตี้ลิสต์เลย
การทุ่มเทสกัดพรรคเพื่อไทยของทักษิณทำให้เกิดช่องโหว่ มีพรรคอนาคตใหม่งอกขึ้นมาอย่างรวดเร็วได้ ส.ส.ถึง 81 คน และมีลักษณะทางอุดมการณ์ที่ก้าวหน้ามากกว่าพรรคทักษิณเสียอีก
แต่ไม้ตายของกลุ่มอำนาจเก่าก็คือ มี ส.ว.แต่งตั้ง 250 คนที่สามารถใช้สิทธิ์ในการเลือกนายกรัฐมนตรีได้ 5 ปี
ดังนั้น พลเอกประยุทธ์ จันทร์โอชา จึงสามารถเป็นนายกรัฐมนตรีสืบทอดอำนาจต่อไปได้ พรรคเพื่อไทยและพรรคอนาคตใหม่กลายเป็นฝ่ายค้าน
ถึงตรงนี้ กลุ่มอำนาจเก่ารู้สึกตกใจจึงจัดการยุบพรรคอนาคตใหม่ ตัดสิทธิ์การเมืองหัวหน้าพรรค ต้องเปลี่ยนชื่อเป็นพรรคก้าวไกล
ในขณะที่พลเอกประยุทธ์เป็นนายกรัฐมนตรีและครองอำนาจต่อมาอีก 4 ปี นายกฯ ทักษิณก็ได้ทำการเคลื่อนไหว จนกระทั่งเกิดมีช่องว่าง ทำให้ คสช.แยกเป็นหลายพรรค
ก้าวที่ 5 เลือกตั้ง ปี 2566 ทักษิณก้าวกลับไทยในฐานะตัวประกัน ฝ่ายตรงข้ามไม่คิดจะก้าวข้ามทักษิณ แถมกอดเอวเอาไว้ คราวนี้ก็ขยับตัวลำบากแล้ว แผนและเกมการเมืองยังเป็นสามก๊ก แต่ซับซ้อนกว่าเดิม ฉบับหน้าจะวิเคราะห์
