เขย่าสนาม | เงาปีศาจ
ประเด็นร้อนของวงการกีฬาล่าสุดกรณีที่ ชูวิทย์ กมลวิศิษฎ์ อดีตนักการเมือง โพสต์เฟซบุ๊ก ตั้งข้อสงสัยกรณี อนุทิน ชาญวีรกูล นายกรัฐมนตรี ใช้เวลา 5 วัน อนุมัติงบประมาณ 4,000 ล้านบาท ให้เอกชนจัดแข่งจักรยานยนต์ทางเรียบชิงแชมป์โลก “โมโตจีพี” ที่ จ.บุรีรัมย์ โดยตั้งคำถามว่า ทำไมงบฯ น้ำท่วมไม่รวดเร็วแบบนี้บ้าง
“แข่งมอเตอร์ไซค์งบฯ 4,000 ล้าน สำคัญกว่าช่วยน้ำท่วม?
นายกฯ ใช้เวลาแค่ 5 วัน อนุมัติงบฯ 4,000 ล้าน ให้เอกชนจัดงานแข่งมอเตอร์ไซค์ ‘โมโตจีพี’ ที่บุรีรัมย์ ไฉนงบฯ น้ำท่วมซับน้ำตาชาวบ้านไม่ฉุกเฉินรวดเร็วแบบนี้บ้าง?”
ประเด็นดังกล่าวของ ชูวิทย์ กมลวิศิษฎ์ มี 2 ด้านความคิดเห็น
ด้านหนึ่งเห็นด้วยกับ ชูวิทย์ กมลวิศิษฎ์
อีกด้านหนึ่งไม่เห็นด้วยกับข้อกล่าวหา และมองว่าเป็นคนละเรื่องกัน
ประเด็นดังกล่าวทำให้ การกีฬาแห่งประเทศไทย (กกท.) ต้องขยับออกมาเผยข้อมูลทุกมิติของโมโตจีพีตั้งแต่สัญญาแรก จนถึงปัจจุบัน เพื่อไขข้อข้องใจทุกประเด็นเกี่ยวกับการจัดและการต่อสัญญา โมโตจีพี สนามประเทศไทย ไม่คุ้มค่า-เอกชนไม่สนับสนุน-ไม่มีคนดู จริงหรือ?
พร้อมยืนยันด้วยตัวเลข มูลค่าทางเศรษฐกิจ และผลตอบแทนที่ประเทศได้รับอย่างชัดเจน
1. เงิน 3,997 ล้านบาท ตกไปที่ใคร และมีการใช้ทันทีทั้งหมดหรือไม่
ค่าลิขสิทธิ์ทั้งหมดจะถูกทยอยขออนุมัติงบประมาณเป็นรายปี และจ่ายตรงไปที่ ดอร์น่า สปอร์ต เท่านั้น ไม่ได้ผ่านคนกลางหรือตกไปที่เอกชนรายอื่น
ในทางกลับกัน ผลประโยชน์และรายได้จากการแข่งขัน ไม่ว่าจะเป็นค่าตั๋วเข้าชมหรือเงินสนับสนุนจากภาคเอกชน ก็จะถูกนำส่งตรงไปที่ กกท. เช่นกัน เพื่อใช้สมทบและลดภาระงบประมาณภาครัฐอย่างเต็มที่
2. ค่าลิขสิทธิ์แพงขึ้นมาก มีการเจรจาปกป้องผลประโยชน์ของประเทศหรือไม่
ข้อเท็จจริงคือ ค่าลิขสิทธิ์เพิ่มขึ้นทุกประเทศและค่าลิขสิทธิ์ประเทศไทยถือว่าต่ำกว่าประเทศอื่น โดย กกท. ในฐานะเจ้าภาพหลักได้เจราจาต่อรองเรื่องค่าลิขสิทธิ์การแข่งขัน เพื่อให้ได้ในอัตราเท่าเดิม แต่เนื่องจากเกิดการแข่งขันในการเสนอตัวเป็นประเทศเจ้าภาพเพิ่มขึ้น ประกอบกับจากการจัดการแข่งขันที่ผ่านมา มีการแข่งขันในวันแข่งจริงเพียงวันเดียว แต่ในสัญญาใหม่จะมีการแข่งขัน 2 วัน คือ วันที่แข่ง Sprint Race (วันเสาร์) และวันที่แข่งจริง (Race Day) (วันอาทิตย์) ส่งผลให้มีผู้ชมสนใจมากยิ่งขึ้น สร้างมูลค่าเพิ่มให้กับการแข่งขันมากขึ้นเป็นทวีคูณ
ดังนั้น เมื่อพิจารณาจากข้อเท็จจริงที่การปรับเพิ่มราคาเกิดขึ้นทั่วโลก และประเทศไทยสามารถเจรจาได้ในอัตราที่ได้เปรียบกว่าประเทศอื่น จึงถือว่าการเจรจาเป็นไปเพื่อผลประโยชน์สูงสุดของประเทศ
3. งบฯ โมโตจีพีสำคัญกว่าการช่วยเหลือผู้ประสบภัยน้ำท่วมจริงหรือ
งบประมาณคนละส่วน รัฐมีการจัดสรรงบฯ ทางกีฬาและช่วยเหลือผู้ประสบภัยพิบัติกรณีฉุกเฉิน
การเปรียบเทียบวงเงินนี้เชื่อมโยงกันอย่างไม่ถูกต้อง
ตามหลักการจัดสรรงบประมาณแผ่นดินของประเทศไทย งบประมาณสำหรับกิจกรรมส่งเสริมกีฬาและการเป็นเจ้าภาพระดับโลก (เช่น โมโตจีพี) จะถูกจัดสรรในส่วนของรายจ่ายของส่วนราชการ (การกีฬาแห่งประเทศไทย) ซึ่งมีวงเงินและวัตถุประสงค์ที่ชัดเจนตามยุทธศาสตร์ของประเทศ
4. รีบเร่งต่อสัญญาเกินไปหรือไม่
ยืนยันว่าการเจรจาต่อสัญญาไม่ได้เป็นการ “เร่งรีบ” แต่เป็นการดำเนินการที่ล่าช้ากว่าช่วงเวลาที่ควรเริ่มดำเนินการด้วยซ้ำ เนื่องจากสัญญาเดิมจะสิ้นสุดลงในปี 2569 (2026) และดอร์น่า สปอร์ต เจ้าของลิขสิทธิ์ กำหนดให้คู่สัญญาเดิมต้องแจ้งความประสงค์ต่อสัญญาล่วงหน้าอย่างน้อย 1 ปี ซึ่งหมายถึงต้องแจ้งภายในปี 2568 (2025)
5. ผู้ชมน้อยลงทุกปี ความคุ้มค่าอยู่ตรงไหน
ข้อเท็จจริงคือ ยอดผู้ชมเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง และประเทศไทยเคยได้รับรางวัล Best Grand Prix of the Year ในปี 2561 ด้วยยอดผู้ชมสูงสุดในฤดูกาล 222,535 คน และเพิ่มเป็น 226,655 คน ในปี 2562 ส่วนยอดผู้ชมที่ลดลงในช่วงปี 2565 (178,463 คน) เป็นผลมาจากการจำกัดจำนวนผู้เข้าชมตามมาตรการป้องกันโควิด-19 ของกระทรวงสาธารณสุข แต่หลังจากนั้น ยอดผู้ชมก็เพิ่มขึ้นต่อเนื่องทุกปี
สำหรับความคุ้มค่าด้านเศรษฐกิจ การจัดโมโตจีพี 8 ปีที่ผ่านมา (2561-2568) สามารถสร้างมูลค่าทางเศรษฐกิจให้ประเทศไทยสูงถึง 24,927 ล้านบาท และสัญญาใหม่ 5 ปี (2570-2574) ถูกคาดว่าจะสร้างมูลค่าทางเศรษฐกิจเพิ่มขึ้นอีก 28,000 ล้านบาท และยังไม่มีอีเวนต์ไหนในประเทศไทยที่ทำได้
6. จริงหรือไม่? เอกชนลดการสนับสนุนลงทุกปี -รัฐแบกภาระเกินไป
ในการบริหารจัดการ การจัดโมโตจีพี ในหลายประเทศทั่วโลก รัฐบาลเป็นผู้รับค่าลิขสิทธิ์เต็มจำนวนหรือเกือบทั้งหมด
ในทางกลับกัน ประเทศไทย เป็นหนึ่งในไม่กี่ประเทศที่พึ่งพางบประมาณภาครัฐในสัดส่วนที่น้อยมาก
7. รายได้จากการแข่งขันตกไปที่เอกชนหรือไม่ -จัดที่อื่นได้ไหม ทำไมต้องที่บุรีรัมย์
กกท.ไม่ได้มีสัญญาจ้างกับบริษัท บุรีรัมย์ ยูไนเต็ด อินเตอร์เนชั่นแนล เซอร์กิต จำกัด (เจ้าของสนามช้างฯ) ตามที่เป็นข่าวแต่อย่างใด ข้อเท็จจริงคือ สนามช้างฯ ได้ให้การสนับสนุน กกท. โดย อนุญาตให้ใช้สนามแข่งฟรีโดยไม่คิดค่าเช่า โดยการให้ใช้สนามฟรีนี้มีมูลค่าถึง 12 ล้านบาทต่อปี เนื่องจากต้องใช้สถานที่ในการเตรียมการจัดการแข่งขันและวันแข่งจริงประมาณ 30 วัน คำนวณรวม 6 ปี ที่รัฐไม่ต้องจ่ายค่าเช่า เป็นมูลค่า 72 ล้านบาท
8. เอื้อประโยชน์กับเจ้าของสนามแข่งหรือไม่
รายได้หลักจากการจัดแข่งขันทั้งหมดไม่ว่าจะเป็นรายได้จากการจำหน่ายบัตรเข้าชมการแข่งขัน และเงินสนับสนุนจากภาคเอกชน จะถูกนำส่งเข้าสู่การบริหารจัดการโดย กกท.โดยตรง ซึ่งรายได้เหล่านี้จะถูกนำไปหักลบกับภาระค่าลิขสิทธิ์ ที่ต้องจ่ายให้กับดอร์น่า สปอร์ตโดยตรง เพื่อลดภาระงบประมาณที่ขอรับการสนับสนุนจากภาครัฐให้เหลือน้อยที่สุด
9. โมโตจีพี ถูกสนับสนุนมาทุกรัฐบาล
สัญญาที่ 1 : ปี 2561-2563 รัฐบาล พล.อ.ประยุทธ์ จันทร์โอชา (รมว.กอบกาญจน์ วัฒนวรางกูร) ครม.เห็นชอบสนับสนุนค่าลิขสิทธิ์สมทบปีละ 100 ล้านบาท รวม 3 ปี เป็น 300 ล้านบาท
สัญญาที่ 2 : ปี 2565-2569 (เลื่อนจาก 2564-2568) รัฐบาล พล.อ.ประยุทธ์ จันทร์โอชา (รมว.พิพัฒน์ รัชกิจประการ) ครม.เห็นชอบกรอบวงเงินเพื่อสมทบค่าลิขสิทธิ์ 900 ล้านบาท โดยเน้นให้นำรายได้จากภาคเอกชนมาสมทบก่อน
สัญญาที่ 3 : ปี 2570-2574 (ล่าสุด) ครม.ให้ความเห็นชอบเพียงการเป็นเจ้าภาพเท่านั้น ส่วนงบประมาณ กกท.จะนำเสนอขอรับการจัดสรรเป็นรายปีตามภารกิจ ซึ่งประมาณการรายได้จากผู้สนับสนุนไม่น้อยกว่า 700 ล้านบาท
นี่คือข้อชี้แจงจาก กกท. ถึงคนที่ยังสงสัยในความคุ้มค่าจนเกิดคำถามว่า จัด “โมโตจีพี” คุ้มค่าอย่างไร…
