GOOD NIGHT, AND GOOD LUCK | ‘อำนาจทำให้ฉ้อฉล’
ภาพยนตร์ | นพมาส แววหงส์
Good Night, and Good Luck เวอร์ชั่นนี้ถ่ายทำจากละครบรอดเวย์สดๆ ได้บรรยากาศในโรงละคร ซึ่งมีปฏิกิริยาเสียงหัวเราะเสียงปรบมือจากคนดูเต็มโรง
ให้ความรู้สึกต่างไปจากเวอร์ชั่นปี 2005 ซึ่งเป็นหนังเข้าชิงออสการ์ ที่จอร์จ คลูนีย์ กำกับฯ ไปมากทีเดียว
ครั้งนี้ให้ความรู้สึกของการดูละครเวที ทั้งด้านมุมกล้อง การจัดฉาก การแบ่งเวทีเป็นส่วนๆ ซ้อนกัน ความลื่นไหลและจังหวะการเดินเรื่อง
ยังแถมเดินเรื่องโดยแทรกโทนขำขันจากบทสนทนาคมๆ เชือดเฉือนกันเบาะๆ อีกต่างหาก ซึ่งทำให้เรื่องราวไม่หนักอึ้งและติดตามได้ง่ายกว่า เมื่อเทียบกับหนังขาว-ดำเรื่องเดียวกันในปี 2005
ทั้งสองเวอร์ชั่นใช้ฟุตเทจขาว-ดำของบุคคลในสมัยนั้น โดยเฉพาะตัววุฒิสมาชิกแมคคาร์ธี ซึ่งเป็นตัวร้ายในเรื่อง โดยไม่เอาบุคคลจริงเหล่านั้นมาเขียนบทผ่านการตีความของนักแสดง เพื่อให้เห็นตัวจริงเสียงจริงไปเลย
ประวัติศาสตร์อเมริกันในช่วงต้นทศวรรษ 1950 ออกจะด่างพร้อยด้วยอคติและการใช้อำนาจในทางผิดอย่างรุนแรง
ช่วงเวลาภายหลังสงครามโลกครั้งที่สอง ขณะที่มหาอำนาจแบ่งขั้วเป็นสองฝ่ายภายใต้การนำของอเมริกาและของรัสเซีย บรรยากาศทางการเมืองเต็มไปด้วยความเกลียดกลัวลัทธิคอมมิวนิสต์แทบขึ้นสมอง และภายใต้การนำของวุฒิสมาชิกโจเซฟ แมคคาร์ธี จากรัฐวิสคอนซิน มีการจับกุมและกล่าวหาผู้คนว่าเป็นคอมมิวนิสต์จำนวนมาก แพร่ไปทั่วทุกหย่อมหญ้าทุกวงการ ไม่ว่าจะเป็นทหาร ศิลปิน หรือคนทั่วไป
จนถึงขั้นที่ได้รับขนานนามอย่างฉาวโฉ่ว่าเป็น “ยุคของการล่าแม่มด”
หนึ่งในบรรดาสื่อมวลชนที่กล้าออกหน้ามาท้วงติงและทัดทานการใช้อำนาจในทางมิชอบของแมคคาร์ธี คือ เอ็ดเวิร์ด อาร์. เมอร์โรว์ ผู้จัดรายการ See It Now ทางสถานีโทรทัศน์ซีบีเอส
เรื่องราวของ Good Night, and Good Luck…ซึ่งมาจากประโยคที่เอ็ด เมอร์โรว์ ใช้ปิดรายการของเขาทุกครั้ง…เล่าเหตุการณ์ความเป็นไปภายในซีบีเอสในช่วงเวลานั้น
และนี่คือโปรเจ็กต์ของจอร์จ คลูนีย์ ซึ่งร่วมเขียนบท อำนวยการสร้าง กำกับฯ และร่วมแสดงมาตั้งแต่แรก
ได้รับการกล่าวขวัญถึงในฐานะหนึ่งในหนังดีของปีและได้รับการเสนอชื่อเข้าชิงในหลายสาขา โดยเฉพาะคลูนีย์และเดวิด สแตรทแธม นักแสดงนำ
จนมาถึงปี 2025 ถึงได้กลายเป็นละครเวทีในโรงละครที่บรอดเวย์ ซึ่งถ่ายทำมาเป็นหนังที่กำลังพูดถึงนี้
และบราโว! เป็นหนังที่ถ่ายจากละครเวทีด้วยมุมกล้องที่เก็บอรรถรสไว้ได้ครบถ้วนอย่างดี…น่าจะดีกว่าการนั่งชมในโรงละคร ซึ่งจะมองเห็นภาพรวมและรายละเอียดของจุดสำคัญไม่ได้ดีเท่าเสียด้วยซ้ำ
คราวนี้คลูนีย์เปลี่ยนบทบาทจากผู้กำกับฯ มาเป็นนักแสดงในบทนำคือ เอ็ดเวิร์ด เมอร์โรว์ เองเลย และยังคงรักษาเนื้อหาและโครงเรื่องไว้ตามเดิมเป็นส่วนใหญ่
มีแต่โทน สีสัน และการนำเสนอเป็นภาพบนเวทีเท่านั้นที่ให้ความรู้สึกเปลี่ยนไป
เพื่อให้ได้บรรยากาศของยุคสมัยในทศวรรษ 1950 ละครเดินเรื่องด้วยวงดนตรีแจ๊ซ พร้อมนักร้องสาวผิวดำชื่อ เอลลา (ชวนให้นึกถึงเอลลา ฟิตซ์เจอรัลด์) ครวญเพลงสลับอยู่ในจังหวะที่เหมาะสม ซึ่งก็ไม่ได้ดูแปลกที่แปลกทางอะไร เพราะนี่คือสถานีโทรทัศน์ซีบีเอส ซึ่งปกติก็จะมีวงดนตรีประจำไว้เล่นเพลงสลับหรือในรายการบันเทิงอยู่แล้ว
มีบรรยากาศของที่ทำงานซึ่งมีกฎระเบียบห้ามพนักงานแต่งงานกัน ซึ่งทำให้คู่รักต้องซ่อนความสัมพันธ์ไว้ แต่ใครๆ เขาก็รู้กันทั่ว นอกจากบางคนที่ซื่อบื้อจนมองไม่เห็น…
มีเรื่องราวชีวิตหลากหลายเกิดขึ้นที่นี่ ทั้งเรื่องดีและเรื่องร้าย สุขและเศร้า สมหวังและผิดหวัง
แต่แก่นหลักของเรื่องก็คือความกล้าหาญในการลุกขึ้นยืนหยัดทัดทานผู้มีอำนาจล้นฟ้า และต่อสู้แทนปลาซิวปลาสร้อยที่หลุดเข้าไปเป็นเหยื่อในกระแสวังวนแห่งอำนาจที่ไม่รู้ว่าจะพัดพาไปทางไหน
ที่น่าประทับใจคือการทำงานของสื่อมวลชนที่ต้องนำเสนอข่าวอย่างระมัดระวัง โดยอ้างเฉพาะคำพูดของบุคคลเท่านั้น โดยไม่ใส่สีตีไข่ให้เกินเลย และโต้แย้งกลับได้
หนังเวอร์ชั่นละครนี้เพิ่มเกร็ดเล็กเกร็ดน้อยของเหตุการณ์สำคัญในประวัติศาสตร์จากฟุตเทจจริงอีกหลายตอนหลังจากนั้น ตั้งแต่ประธานาธิบดีสมัยต่างๆ ไอเซนฮาวร์ เคนเนดี้ นิกสัน โอบามา ฯลฯ รวมทั้งบุคคลในประวัติศาสตร์มากหน้าหลายตา มาจนถึงคู่รักคู่แค้นของประธานาธิบดีคนปัจจุบัน คืออีลอน มัสก์
ประเด็นหลักที่ยังคงสะท้อนกังวานก้องเป็นข้อเตือนใจแก่คนดู…และประชาชนทั่วไป…ก็คืออำนาจที่ปราศจากการตรวจสอบย่อมจะนำไปสู่ความฉ้อฉลอย่างที่สุด
มีถ้อยคำอันแหลมคมและชาญฉลาด ที่นำมาอ้างด้วยคำพูดของแคสเซียส ที่บอกแก่บรูตุส ในการสมคบกันสังหารซีซาร์ ในบทละครของเชกสเปียร์ ว่า “บรูตุสที่รัก ความผิดนั้นไม่ได้อยู่ในดวงดาวของเราหรอก แต่อยู่ในตัวของเราเองต่างหาก” (The fault, dear Brutus, is not in our stars, but in ourselves.)
คำพูดนี้ใช้โต้กลับแก่เหตุผลเข้าข้างตัวเองของแมคคาร์ธี และนำกลับมาใช้เป็นคำพูดสุดท้ายก่อนจบเรื่องอีกครั้ง เสียแต่ว่าตัวละครเกิดความรู้สึกท่วมท้นในใจเสียจนพูดได้เพียงแค่คำขึ้นต้น และทิ้งให้คนดูต่อประโยคเอาเอง…
“The fault, dear Brutus, … good night, and good luck.”
หาดูได้ในเน็ตฟลิกซ์นะคะ
GOOD NIGHT, AND GOOD LUCK
กำกับการแสดง
Micah Bickham & David Croner
แสดงนำ
George Clooney
Will Dagger
Glenn Fleshler
Ilana Glazer
Clark Gregg
Carter Hedson
Georgia Heers
