หน้ากากผีตาโขนหนึ่งชิ้น ผ้าฮ่อมหนึ่งผืน หรือเสียงโหวดที่คุ้นหู ล้วนมีเรื่องราวของผู้คนและภูมิปัญญาซ่อนอยู่ สำหรับคนไทย สิ่งเหล่านี้อาจเป็นวัฒนธรรมที่พบเห็นจนคุ้นเคย แต่เมื่อมองผ่านสายตาของคนต่างชาติ ความสงสัยว่าสิ่งเหล่านี้ทำขึ้นอย่างไร มีความหมายอะไร และผูกพันกับชุมชนแบบไหน อาจชวนให้เรากลับมารู้จักสิ่งใกล้ตัวลึกซึ้งขึ้น
นี่คือแนวคิดของ “โชว์พาว” รายการที่นำความรู้แบบสารคดีมาผสมกับความสนุกของเรียลลิตี้ หรือ Docureality โดยมี “เกลือ” กิตติ เชี่ยววงศ์กุล ร่วมกับอินฟลูเอนเซอร์ชาวต่างชาติที่ใช้ภาษาไทยและสนใจวัฒนธรรมไทย เรียนรู้จากคนในท้องถิ่นและลงมือทำภารกิจต่าง ๆ ให้ผู้ชมได้รู้จักเรื่องราวผ่านประสบการณ์ของผู้ร่วมรายการ
การสร้างสรรค์โครงการนี้ได้รับการสนับสนุนทุนจากกองทุนวิจัยและพัฒนากิจการกระจายเสียง กิจการโทรทัศน์ และกิจการโทรคมนาคม เพื่อประโยชน์สาธารณะ หรือ กทปส. โดย บริษัท สื่อดลใจ จำกัด เป็นผู้ดำเนินงาน ครอบคลุมทั้งรายการโทรทัศน์ คอนเทนต์ออนไลน์ และกิจกรรมสาระบันเทิง มุ่งถ่ายทอดคุณค่าของวัฒนธรรม วิถีชีวิต และภูมิปัญญาไทยให้เข้าถึงผู้ชมทั้งชาวไทยและชาวต่างประเทศ
ความน่าสนใจอยู่ที่การให้คนต่างวัฒนธรรมได้ลองเรียนรู้ด้วยตนเอง ตัวอย่างกิจกรรมของรายการ ได้แก่ การประดิษฐ์หน้ากากผีตาโขนในจังหวัดเลย การออกแบบแฟชั่นจากผ้าท้องถิ่นและย้อมผ้าฮ่อมในจังหวัดแพร่ รวมถึงการหัดทำและเป่าโหวดในจังหวัดร้อยเอ็ด แต่ละกิจกรรมเปิดพื้นที่ให้ผู้รู้ในชุมชนได้ถ่ายทอดทักษะ พร้อมเล่าความหมายและที่มาของภูมิปัญญาที่สืบต่อกันมา
อีกหนึ่งตัวอย่างคือเรื่องราวของชุมชนบ้านสามช่องเหนือ จังหวัดพังงา ซึ่งรายการวางเนื้อหาไว้ทั้งการพายเรือคายัคชมป่าชายเลน วิถีชุมชน อาหาร และผ้ามัดย้อมสีธรรมชาติจากป่าโกงกาง ประสบการณ์เหล่านี้เป็นส่วนหนึ่งที่หยิบมาเล่า เพื่อให้เห็นว่าทรัพยากรธรรมชาติเชื่อมโยงกับความรู้ งานฝีมือ และชีวิตประจำวันของคนในพื้นที่อย่างไร
ขอบเขตของ “โชว์พาว” ยังรวมถึงวัฒนธรรมร่วมสมัยและผลงานสร้างสรรค์ของคนไทย เช่น เนื้อหาเกี่ยวกับสตรีทอาร์ตและนิทรรศการศิลปะในกรุงเทพฯ ภาพยนตร์ไทย และเกมที่พัฒนาโดยคนไทย ภายใต้แนวคิดที่เชื่อม 14 อุตสาหกรรม Soft Power กับความสนใจของผู้คน 8 ไลฟ์สไตล์ เพื่อให้ผู้ชมเข้าถึงเรื่องราวผ่านสิ่งที่ตนเองสนใจ ทั้งอาหาร งานคราฟต์ ศิลปะ สุขภาพ และโลกดิจิทัล
ชื่อ “โชว์พาว” สะท้อนทั้งพลังทางวัฒนธรรมและความภาคภูมิใจในความเป็นไทย มุมมองของผู้ร่วมรายการชาวต่างชาติจึงเป็นส่วนสำคัญที่ช่วยชวนคิดว่า สิ่งที่เราคุ้นเคยมีรายละเอียดใดน่าค้นหา และภูมิปัญญาที่สืบทอดกันมาสามารถนำไปสร้างสรรค์สิ่งใหม่ได้อย่างไร
การสนับสนุนของ กทปส. ยังต่อยอดการเรียนรู้ผ่านกิจกรรม “โชว์พาวเพลย์กราวด์” ซึ่งมีแผนจัดนิทรรศการ เสวนา และเวิร์กชอป เปิดพื้นที่ให้ผู้เชี่ยวชาญและชาวต่างชาติที่มีประสบการณ์ในไทยได้แลกเปลี่ยนมุมมอง พร้อมให้ผู้เข้าร่วมฝึกทักษะและเรียนรู้แนวทางพัฒนาภูมิปัญญาสู่ผลิตภัณฑ์สร้างสรรค์ เชื่อมความสนใจที่เกิดจากการรับชมเข้ากับโอกาสในการลงมือทำ
“โชว์พาว” จึงวางบทบาทของสื่อให้เป็นพื้นที่พบกันระหว่างเจ้าของภูมิปัญญา ผู้ร่วมรายการ และผู้ชม โดยมีเป้าหมายให้ความสนุกพาไปสู่ความเข้าใจ และให้เรื่องราวของท้องถิ่นเป็นแรงบันดาลใจในการสร้างสรรค์ต่อ สิ่งที่คนไทยเคยมองผ่านจึงอาจกลายเป็นสิ่งที่อยากเรียนรู้และส่งต่อด้วยความภาคภูมิใจ
ผู้สนใจสามารถติดตามเรื่องราวเหล่านี้ไปกับ “เกลือ” กิตติ เชี่ยววงศ์กุล และเหล่าอินฟลูเอนเซอร์ชาวต่างชาติในรายการ “โชว์พาว” จำนวน 12 ตอน ตอนละ 25 นาที ทางช่อง one31 โดยมีกำหนดเริ่มเผยแพร่ในเดือนกันยายน 2569
